Торати Китабу: Фур
Author: Институт перевода Библии
Date: 2020-10-13T22:50:39.290183+00:00

Гуйҗун Китаб

Гуйҗун Китаб

1. Торати Китабу

1. Дилитў

2. Хуадян (торат)

Торати Китабу

Торати Китабу

1. Торати Китабу

1. Фур

(Датуршон, Җефон, Левит,

Исраилжынмуди фур, Чунфә фалү)

На хуэйзў йүян фанхади

Ба зыҗиди пинлүн җочў җыгә җўхо дафадилэ:

ibt_inform@ibt.org.ru

ISBN 978-5-93943-176-7

© Фанйи Китабуди Янҗюйүан, 2011

Гуйҗун Китабушон зандёди минзыди цыйзы

Датур – Датуршон

Җефон – Җефон

Левит – Левит

Фур – Исраилжынмуди фур

Фалү – Чунфә фалү

Торати Китабу

ТОРАТИ КИТАБУ

Датуршон, Җефон, Левит,

Исраилжынмуди фур,

Чунфә фалү

Фанйи Китабуди Янҗюйүан

2011

Мулў

Щүян | 7
Датуршон | 9
Җефон | 120
Левит | 218
Исраилжынмуди фур | 285
Чунфә фалү | 376
Хуадян | 456

Щүян

Гуйҗун нянҗяму!

Нимуди мянчян на хуэйзў йүян ту йихуэй фанхади Торати Китабу. Тасы Гуйҗун Китабуди йигә буфын. Хўда ги жынму ба дин ёҗинди Фу гигили – җысы Гуйҗун Китабу. Тасы зэ йиче шыҗешон дин нянди дэ зунхўди, йинцысыдо дун-яди сангә дин дади җёмыншон – җысы яхўти, христиан дэ ислам – йиче Гуйҗун Китабу хуэйҗәсы тади юди буфынсы гуйҗунди.

Мый йигә жын, булүн та зэ натар җў, тасы найигә минзўди дэ щинфу нагә җёмын еба, ё зо йигә нынгу ба җыгә фу на зыҗиди фуму йүян няншонни. Гуйҗун Китабу ги йиче сыхуршон җўди жынмуди заён вынти ги хуэйдадини: замуда натар лэди, виса заму хуәдини, виса зэ шыҗешон җымущезы ха сыюр, жын вучонлиди йиху са ба та дындини.

Гуйҗун Китабу литу ю 60 дуә бын фуни, ба таму гәён Хўдади шынжынму хын дуәди быйн яншон щели. Та ба зоха шыҗе до заму шыдэди ту йигә быйн яншонди сычин либян тифәдини.

Ба Гуйҗун Китабу нын фынчын лёнгә да буфын. Зэ ту йигә буфын литу ю Торати, Зэбур, шынжынмуди фу дэ лисы фуни. Ди эргә буфынсы Инҗил (ба Инҗил кәҗя фандо хуэйзў йүяншонли). Торати Китабу – җысы Хўда ги Муса шынжын гихади ву бын фалү фу: Датуршон, Җефон, Левит, Исраилжынмуди фур дэ Чунфә фалү (ги мый йи бын фу вәму щелигә байир щүян).

Җы ву бын фу гуон бусы кэтурди, таму хансы йиче Гуйҗун Китабуди җун-ё фу. Зэ таму литу тифәдисы: замуҗя Хўда ба дун-я дэ жынму зохали, замуҗя жынму зэ дун-яшон санкэли, замуҗя таму гантуә гўнахарли, замуҗя Хўда ба Гәҗяди минжын җянчўлэ, лян таму динли хәтунли зэмусы ги таму ба Тади фалү гигили.

Торати Китабусы на гўдэ яхўти йүян щехади. На хуэйзў йүян фан җыгә фуди сыхур, сыйүн гўдэ яхўтиди бынвынли. Нянҗяму дан ба замуҗяди хуади йисы бу җыдоли, таму нын зэ җы йи бын фуди йирди хуадяншон ба таму зоҗян.

Фанйи Китабуди Янҗюйүан ги фанйижынму, бянҗижынму зэмусы ги шелүха чўбан җы бын фуди сыхур бонли монди жынму чынщин дощедини.

Хуэйзўжынму ба җы йи бын фу надо шуни дансы нян, җыгә до вәмушонсы да щихуан.

Фанйи Китабуди Янҗюйүан.

Фур

Фур

1. 1

2. 2

3. 3

4. 4

5. 5

6. 6

7. 7

8. 8

9. 9

10. 10

11. 11

12. 12

13. 13

14. 14

15. 15

16. 16

17. 17

18. 18

19. 19

20. 20

21. 21

22. 22

23. 23

24. 24

25. 25

26. 26

27. 27

28. 28

29. 29

30. 30

31. 31

32. 32

33. 33

34. 34

35. 35

36. 36

ИСРАИЛЖЫНМУДИ ФУР

Исраилжынмуди фур фуди щүян

Җыгә фу ба зыҗиди минзы «Исраилжынмуди фур» җочў исраил минжынди лёнгә миндан (нэтар ба тамуди фур суанчўлэдини) да Египет вон Ханаан димяншон зуди сыхур чынгәхади. Нан яхўти хуа ба җыгә фу җёдисы «Зэ савәни». Зу лян җымуҗяди хуа Исраилжынмуди фур фуди яхўтиди бынвын кэдини. Таму җынгә кангидини, зэ натар гуә йинщёндини.

Хўда зэ Синай саншон ги исраил минжын ба җун-ё фалү гигилиди йиху, Муса шынжын ба донбин исраилжынмуди манмар цыйзы фучўлэли (ба левийжынму данлинҗя). Нан Хўдади фынфу, Муса шынжын ба юди фалүди чинкуон тянгили, зу җымуҗя та ба исраилжынму шәлүди җё ба Анлахў Торля ги таму щүхади нэгә дифон җаншонни (1-9 буфын). Кәсы до Кадес дифон (җысы лян Ханаан нанбонгәди бянҗе), исраил минжын ви цаканжынму фәхади, данпа, нэтар җўди батырму либян җя щёфә, таму хэпади йимяр, мәдый җиндо Ханаан. Нан Хўдади фынфу ба җыгә димян мәдый җаншон. Йинви җыгә Хўда ги таму дин зуйли – манли сышы нян зэ савәни южуанни (10-19 буфын). Кәсы җыгә гуәлиди йиху, мә тинха Хўдади җы йибыйзы исраилжын вучонни, нэхур минжын щүанщүар ба Ханаан бонгәрниди димян цэ нын җан. Ги җыгәшон шәлүди йимяр, исраилжынму до Иордан хә дунбонгәди Моав гуйҗянили (20-36 буфын).

Зу җыще сыхуршон исраил минжын җибянҗя фандуй Мусали, зофан Хўдали, сўчон че жынмуди бинщин дантўли дэ фанлянли. Кәсы җисы Анлахў Торля зыдый ги бутинхуади жынму дин зуйди нэгә сыхур, Та хан ги зыҗи җянчўлэди минжын чынха кочўдини, цощин тали, бу җё Исраил дўшманди ха мущён чын, ги исраилжынму ги дыйшындини. Җисы минжынди вонзыму Муса дэ Харунэ ба Хўдади хуа мә зундо линйиршон, Та хан җищүди җё Зыҗиди вонщён чынни – ба Исраил минжын линдо Та ги исраилди зўбый щүхади нэгә димяншонни.

1

Ба исраилжынмуди фур ту йихуэй суанли

1^1Ди эр нянди эр йүә чў йи исраилжынму да Египет зудёди йиху, Җў зэ Синай савәниди Тади гуйҗун җонфон литу ги Муса фәди:

–+
2-3Ни лян Харунэ ба исраилжынму җочў тамуди щинмин дэ җящя ё суанхани. Ба йиче нанжынди минзы да эршы суй дашон, сый нын дон бин, ду щеха+. 4Җё мый йигә зў литу ю йигә линшу, җё та ги ниму бонмон. 5-16Җысы җыще зўди линшуди минзы, җё таму дон Исраил дуйвуди линшу:

Рувимди зў – Шедеурди эрзы Елицур,

Щимэди зў – Цуришаддайди эрзы Шелумиил,

Яхўтиди зў – Аминадавди эрзы Наассон,

Иссахарди зў – Цуарди эрзы Нафанаил,

Завулонди зў – Хелонди эрзы Елиав,

Ефремди зў – Амиудди эрзы Елишама,

Манассияди зў – Педацурди эрзы Гамалиил,

Вениаминди зў – Гидеонияди эрзы Авидан,

Данди зў – Аммишадайди эрзы Ахиезер,

Асирди зў – Охранади эрзы Пагиил,

Гадди зў – Регуилди эрзы Елиасаф,

Неффалимди зў – Енанди эрзы Ахир+++++++++++.

17Муса лян Харунэ ба җы шы эргә жын линшон, 18-19эр йүә чў йи таму ба йиче исраилжын шудо йидарни, йиху җочў тамуди щинмин дэ җящя ба минжынди фур суанхали. Да эршы суй дашон ба йиман нанжын җочў Җў гихади фынфу суанли. Муса зэ Синай савәни ба исраилжынмуди фур суанхали. 20-46Да Ягўбэди тушур Рувимди зў дашон, ба мый йигә нын дон бинди нанжын да эршы суй дашон җочў щинмин дэ җящя суанхали. Мый йигә зў йиман ю җыще жынни:

Рувимди зў – 46 500 жын,

Щимэди зў – 59 300 жын,

Гадди зў – 45 650 жын,

Яхўтиди зў – 74 600 жын,

Иссахарди зў – 54 400 жын,

Завулонди зў – 57 400 жын,

Ефремди зў – 40 500 жын,

Манассияди зў – 32 200 жын,

Вениаминди зў – 35 400 жын,

Данди зў – 62 700 жын,

Асирди зў – 41 500 жын,

Неффалимди зў – 53 400 жын,

Йимансы 603 550 жын+++++++++++++.

47Ба Левий зўди жынму лян данлин зў йидарни мә суан, 48йинцысы Җў зочян ги Муса фәгуә:

– 49Ни ба Левий зўди жынму лян данлин исраилжынму йидарни бә суан. 50Ги таму ба Хўдади гуйҗун җонфон лян нэтар сыйүнди йиче дунщи җёдэги. Таму ё гон гуйҗун җонфон лян нэтар сыйүнди йиче дунщини, зэ нэтар ган тамуди гунсы зэмусы ба гәҗяди йинпан задо гуйҗун җонфонди туанйүарни. 51Мый йибян ниму бан йинпанди сыхур, левитжынму ё шу Хўдади гуйҗун җонфонни; хуэйхуэй да гуйҗун җонфонди сыхур, левитжынму ба та ё дачелэни. Дансы нагә понжын доли гуйҗун җонфон гынчян, ги нэгә жын яндин ё дин сызуйни. 52Җё шынхади исраилжынму җочў гәҗяди чи дэ дуйву йибазы лян йибазы ба гәҗяди йинпан заха. 53Левитжынму ба гәҗяди йинпан ё задо гуйҗун җонфонди туанйүарни, бә җё нагә исраилжын доли гуйҗун җонфон гынчян, җё Вә ви җыгә бә чишонлэли. Левитжынму ё бохў Хўдади гуйҗун җонфонни+.

54Җў замуҗя ги Муса фәли, исраилжынму зу нэмуҗя ганли.

2

Мый йигә зўди за йинпанди вәр

2^1Җў ги Муса лян Харунэ фәди:

– 2Исраилжынму за йинпанди сыхур, мый йигә жын җочў гәҗя зўди чи дэ та җящяди җихо, зэ Хўдади гуйҗун җонфонди туанйүарни ба гәҗяди йинпан ё зачелэни.

3-4Яхўти зўди жынму җочў тамуди чи дэ дуйву ба йинпан ё задо дунбонгәни. Яхўти зўди жынмуди линшусы Аминадавди эрзы Наассон, жынди фурсы 74 600 жын+.

5-6Иссахар зўди жынму зэ Яхўти зўди бонгәрни ё ба йинпан захани. Иссахар зўди линшусы Цуаради эрзы Нафанаил, жынди фурсы 54 400 жын.

7-8Завулон зўди жынму ё ба йинпан задо бонгәрнини. Завулон зўди линшусы Хелонди эрзы Елиав, жынди фурсы 57 400 жын.

9Яхўти зўди жынму дэ лян таму йидарни за йинпанди жынди фур йимансы 186 400 жын. Тамуди дуйву ту йигә челэ ё шон лўни+.

10-11Рувим зўди жынму җочў тамуди чи дэ дуйву ба йинпан ё задо нанбонгәни. Рувим зўди линшусы Шедеурди эрзы Елицур, жынди фурсы 46 500 жын.

12-13Щимэ зўди жынму зэ Рувим зўди бонгәрни ё ба йинпан захани. Щимэ зўди линшусы Цуришаддайди эрзы Шелумиил, жынди фурсы 59 300 жын.

14-15Гад зўди жынму ба йинпан ё задо бонгәрнини. Гад зўди линшусы Регуилди эрзы Елиасаф, жынди фурсы 45 650 жын.

16Рувим зўди жынму дэ лян таму йидарни за йинпанди жынди фур йимансы 151 450 жын. Тамуди дуйву ё ди эргә челэ шон лўни+.

17Хўдади гуйҗун җонфон дэ левитжынмуди йинпан зэ донҗуннини. Исраилжынмуди йинпан йигә зэ йигә гынчян замуҗя зандини, таму зу җочў җымуҗяди ёнзы лян гәҗяди зўди чи йибазы йибазыҗя челэ ё шон лўни+.

18-19Ефрем зўди жынму җочў тамуди чи дэ дуйву ба йинпан ё задо щибонгәни. Ефрем зўди линшусы Аммиудди эрзы Елишама, жынди фурсы 40 500 жын.

20-21Манассия зўди жынму зэ Ефрем зўди бонгәрни ё ба йинпан захани. Манассия зўди линшусы Педацурди эрзы Гамалиил, жынди фурсы 32 200 жын.

22-23Вениамин зўди жынму ба йинпан е ё задо бонгәрнини. Вениамин зўди линшусы Гидеонияди эрзы Авидан, жынди фурсы 35 400 жын.

24Ефрем зўди жынму дэ лян таму йидарни за йинпанди жынди фур йимансы 108 100 жын. Тамуди дуйву ё ди сангә челэ шон лўни+.

25-26Дан зўди жынму җочў тамуди чи дэ дуйву ба йинпан ё задо быйбонгәнини. Дан зўди линшусы Аммишаддайди эрзы Ахиезер, жынди фурсы 62 700 жын.

27-28Асир зўди жынму зэ Дан зўди бонгәрни ба йинпан ё захани. Асир зўди линшусы Охранди эрзы Пагиил, жынди фурсы 41 500 жын.

29-30Неффалим зўди жынму ба йинпан ё задо бонгәрнини. Неффалим зўди линшусы Енанди эрзы Ахира, жынди фурсы 53 400 жын.

31Дан зўди жынму дэ лян таму йидарни за йинпанди жынди фур йимансы 150 600 жын. Тамуди дуйву линйир ё челэ шон лўни+.

32Ба җыще исраилжын җочў тамуди җящя йиман суанхали. Җочў тамуди зў дэ дуйву суанчўлэли йиман 603 550 исраилжын+. 33Җочў Җў ги Муса гихади фынфу, ба левитжынму лян данлин исраилжынму йидарни мә суан+.

34Исраилжынму җочў Җў ги Муса гихади фынфу ганли. Таму җочў таму зўди чи ба гәҗяди йинпан задини; шон лўди сыхур таму җочў гәҗяди җящя зудини.

3

Харунэди эрзыму

3^1Җў зэ Синай саншон ги Муса фәхуади сыхур, Харунэ лян Мусади җяни ю җыще жынни; 2Харунэди сыгә эрзы: Надав (тасы тушузы), Авиуд, Елеазар дэ Ифамар+. 3Ба таму ду на гуйҗун щён-ю мәли, җё таму чынха гуйҗунди, җянчўлэди жынму, ги Җў дон ахунни. 4Кәсы Надав дэ Авиуд зэ Җў мянчян вучонли, йинцысы таму зэ Синай савәни ги Җў ба гәҗя дянхади хуә налэли. Таму лёнгәр мәю эрзымуди йимяр, Харунэ хуәди сыхур, Елеазар лян Ифамар ганли Исраил ахунди гунсыли+.

Җё Левий зўди жынму ги Исраилди ахунму бонмон

5Җў ги Муса фәди:

– 6Ни ба Левий зўди жынму линлэ, җё таму ги Харунэ ахун бонмон ган гунсы+. 7Таму ё ган Хўдади гуйҗун җонфон литуди сычинни, ви Исраилди ахун дэ йиман минжын ган гунни. 8Таму ба Хўдади гуйҗун җонфонди йиче дунщи ё җоканни зэмусы ви данлин исраилжынму ган жынвуни. 9Гуон Левий зўди жынму нын фусы Харунэ лян тади эрзыму+. 10Ни ги Харунэ лян тади эрзыму ги фынфу, җё таму ган Исраил ахунди гунсычи. Данлин сый дан ган җыгә гунсы, ба та яндин ё дасыни+.

11Җў ги Муса фәди:

– 12-13Җыхур Левий зўди жынму ё чынха Вәдини. Вә щёме египетжынмуди йиче тушузуди нэйитян, ба исраилжынмуди йиче тушузы дэ сынлинди йиче гунтушузы җянчўлэ, җё таму чынха Вәдили. Җыхур исраилжынмуди тушузыди вифыншон ба Левий зўди жынму ги Вә ё шынхани. Вәсы Җў+.

Левитжынмуди фур

14Җў зэ Синай савәни ги Муса гиди фынфу, 15җё та ба левитжынмуди фур җочў тамуди җящя суанхани. Ба мый йигә нанжын да йигә йүә дашон ду ё суанхани.

16Муса зу җымуҗя ганли. 17-20Левий ю сангә эрзыни: Гирсон, Кааф, Мерари. Гирсонди лёнгә эрзысы: Ливни лян Шимей. Каафди сыгә эрзысы: Амрам, Ицгар, Хеврон лян Узиил. Мерариди лёнгә эрзысы: Махли лян Муши. Таму дусы таму җящяди тузы+.

21Гирсонди лёнгә эрзы Ливни дэ Шимей ю гәҗяди җящяни. 22Да йигә йүәди эрвазыму дашон, ба тамуди нанжынму йиман суанли 7 500 жын. 23Гирсонди җящя ё зэ щибонгә, зэ Хўдади гуйҗун җонфонди быйху ба гәҗяди йинпан зачелэни+. 24Гирсонди йиче җящяди линшусы Лаелди эрзы Елиасаф. 25-26Гирсонди эрзыму ё ба Хўдади гуйҗун җонфонди динзы, вэтуди динзы дэ мынлянзы җоканни, ба Хўдади гуйҗун җонфон лян шо гўрбаниди җуәзы җувиди йүанзыниди данзы, мынлянзы, шынзы дэ йиче йүнди дунщи җоканни+.

27Каафди сыгә эрзы Амрам, Ицгар, Хеврон дэ Узиил ду ю гәҗяди җящяни. 28Да йигә йүәди эрвазыму дашон, ба тамуди нанжынму йиман фули 8 600 жын. 29Җыще Гирсонди җящя ё зэ Хўдади гуйҗун җонфонди нанбонгә ба гәҗяди йинпан зачелэни. 30Каафди йиче җящяди линшусы Узиилди эрзы Елцафан. 31Кааф җящяди жынму ё ба хәтун щёнзы, җуәзы, юдынзан, шо гўрбаниди җуәзы, Исраилди ахун зэ Гуйҗун вәршон сыйүнди җясы дэ вон Дин гуйҗун вәр җинчиди мынлянзы дэ йиче йүнди дунщи җоканни+.

32Гуан левит линшумуди жынсы Елеазар. Тасы Исраилди ахун Харунэди эрзы. Та гуан зэ Гуйҗун вәршон ги Җў ган гунсыди нэще жынмудини+.

33Мерариди лёнгә эрзы Махли дэ Муши ду ю гәҗяди җящяни. 34Да йигә йүәди эрвазыму дашон, ба тамуди нанжынму йиман фули 6 200 жын. 35Мерари җящя ё зэ Хўдади гуйҗун җонфонди быйбонгә ба гәҗяди йинпан дачелэни. Җыгә җящяди линшусы Авихаилди эрзы Цуриил. 36Җё таму ба Хўдади гуйҗун җонфонди җўзы, тади ганзы, мынкуон, туйтуйзы дэ данлин йиче йүнди дунщи ду җоканни+. 37Таму хан ё ба Хўдади гуйҗун җонфонди вэту йүанзыди ганзы, мынкуон, йүанзыди йиче җуонҗуонзы лян шынзы җоканни.

38Муса, Харунэ лян тади эрзыму ё зэ Хўдади гуйҗун җонфонди дунбонгә ба гәҗяди йинпан зачелэни. Таму ви исраилжынму зэ Гуйҗун вәршон ё ган йиче гунсыни. Данлин сый дан ган җыгә гунсы, ба та яндин ё дасыни.

39Муса җочў Җўди фынфу ганли. Та ба Левий зўди йиче нанжын җочў тамуди җящя да йигә йүәди эрвазыму дашон ду суанхали. Йиман фули 22 000 жын+.

Левий зўди жынму ё җан тушузыди вифынни

40-41Җў ги Муса фәди:

– Исраилжынмуди йиче тушур эрвазы дусы Вәди. Йинви җыгә ни ба Исраил нанжынмуди йиче тушур да йигә йүәди эрвазыму дашон ду суанха; ба тамуди минзы щешон. Тушузыди вифыншон ни ба левитжынму ги Вә ё шынхани! Вәсы Җў. Йиче сынлин щяхади тушузыди вифыншон ни ба левитжынмуди йиче сынлин ги Вә налэ.

42-43Муса җочў Җўди фынфу ганли. Та ба исраилжынмуди йиче тушур да йигә йүәди эрвазыму дашон ду суанхали, ба тамуди минзы щехали. Йиман фули 22 273 жын.

44Җў ги Муса фәди:

– 45Җыхур исраилжынмуди тушузыди вифыншон ни ги Вә ба левитжынму ё җянчўлэни. Исраилжынму сынлин тушузыди вифыншон ба левитжынмуди йиче сынлин ги Вә е җянчўлэ. Вәсы Җў. 46Исраилжынмуди тушузы би Левий зўди жынму дуәди 273 эрвазы. Йинви җыгә ни ба җыще 273 эрвазы яндин ё мэхуэйлэни. 47Ви мый йигә эрвазы ё җё вугә гуйҗун йинчянни+. 48Ба җыгә чян ни ги Харунэ лян тади эрзыму гиги.

49-51Муса җочў Җўди фынфу ганли: ба 1 365 йинчян нашон, ги Харунэ лян тади эрзыму гигили.

4

Левий зўди Кааф җящяди жынму ё ган сани

4^1Җў ги Муса фәди:

– 2Ни ба Левийди эрзы Каафҗяди жынфур җочў җящя лян җяниди жынку суанха. 3Ба йиче да саншы суй до вушы суйди нанжын (сый нын зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу ган сычин) ду суанха+. 4Таму ё җокан Дин гуйҗун вәр лян нэтар йүнди йиче дунщини.

5Җисы исраилжынму ба йинпан шудё шон лў, Харунэ лян тади эрзыму ё җиндо Хўдади гуйҗун җонфон литуни. Нэтар ба хәтун щёнзы чянту гуади мынлянзы чүхалэ, на җыгә мынлянзы ба хәтун щёнзы ё гуәчўни. 6Таму на җүнмый пизы ба хәтун щёнзы готу ё гэчўни, ги динзышон ба данчин янсыйди йишон пушон, йиху ба ганзы щёндо хәтун щёнзы лёнханиди чүанзы литуни+.

7Таму ё ги Җў мянчян занди җуәзышон ба данчин янсыйди йишон пудо готуни. Йиху ба панзы, дезы дэ гуан путоҗюди хў лян ванванзы гәдо җуәзышонни. Җё җуәзы готу йинавар ю мәмә. 8Таму ё на шынхун янсыйди йишон ба җуәзышонди җыще дунщи гуәчўни, ги готу ба җүнмый пизы гэшон, йиху ба ганзы щёндо җуәзы лёнханиди чүанзы литуни.

9Таму хан ё ба данчин янсыйди йишон нашонни, на җыгә йишон ба юдынзан, юдынзанди дын, чянзы, панпанзы лян йиче гуан олива чин-юди җясы гэчўни. 10Йиху ба юдынзан лян йиче сыйүнди дунщи на җүнмый пизы гэчў, гәдо тэбазышонни.

11Ба данчин янсыйди йишон ё пудо на җин езы бохади шо щёнди җуәзышонни, на җүнмый пизы ба готу гэчў, ба ганзы щёндо җыгә җуәзы лёнханиди чүанзы литуни. 12Таму на данчин янсыйди йишон ба йиче Гуйҗун вәр литу йүнди җясы ё гуәчўни, на җүнмый пизы ба готу гэчў, гәдо тэбазышонни. 13Ба шохади хуэй ё да шо гўрбаниди җуәзышон шудё, ба җуәзы на зыхун янсыйди йишон гэчўни, 14ба шо гўрбаниди җуәзышон сыйүнди йиче җясы ё гәдо җуәзы готуни; җы зусы нонозы, цацазы, суй тещянзы дэ ванванзы. Йиху ба готу на җүнмый пизы гэчў, ба ганзы щёндо җыгә җуәзы лёнханиди чүанзы литуни. 15Шукэ йинпанди сыхур, Кааф җящяди жынму ё дынни, җисы Харунэ лян тади эрзыму ба җыще гуйҗун дунщи лян йиче җяхуә гэхони, йиху таму цэ нын ба та гончелэ. Җё Кааф җящяди жынму йидяр бә ду җыще гуйҗун дунщи, йинцысы таму дан дули, таму яндин вучонни.

Мый йихуэй бан Хўдади гуйҗун җонфонди сыхур, Кааф җящяди жынму ё ган җыще сычинни.

16Исраилди ахун Харунэди эрзы Елеазар ё җокан йиче Хўдади гуйҗун җонфонни. Та хан ё җокан дынзанди чин-ю, шоди щён, мянди гўрбани, гуйҗун щён-ю лян Хўдади гуйҗун җонфон литуди йиче гуйҗун дунщини+.

17Җў ги Муса лян Харунэ хан фәди:

– 18-19Кааф җящяди жынму дан доли җыще Дин Гуйҗун дунщи гынчян, ниму бә җё ба таму да левитжынму литу щёмедё. Ви дуә җыгә бэля, җё Харунэ лян тади эрзыму лэ ги мый йигә Кааф җящяди жын ба та ё ганди сычин дэ гонди дунщи зыги. 20Кааф җящяди жынму гәҗя дан җин Хўдади гуйҗун җонфонни, ба Исраилди ахунму шәлү гуйҗун дунщиди канҗян, таму яндин вучонни.

Левий зўди Гирсон җящяди жынму ё ган сани

21Җў ги Муса гиди фынфу 22җё та ба Гирсон җящяди жынфур җочў тамуди җящя дэ җяниди жынку суанхани. 23Ба йиче да саншы суй до вушы суйди нанжын (сый нын зэ Җўди гуйҗун җонфон литу ган сычин) ду суанхани. 24Таму ё ган җыще сычин дэ гон җыще дунщини:+
25Хўдади гуйҗун җонфон, ли-вэди динзы, на җүнмый ёнпизы зўхади динзы, мынлянзы, 26Хўдади гуйҗун җонфон лян шо гўрбаниди җуәзы җувиди йүанзыниди данзы дэ шынзы, йүанзыди мынлянзы дэ лян таму сыйүнди йиче җясы. Таму ё гуан җы йиче дунщини, ба таму җоканни. 27Муса лян Харунэ ё хохор җоканни, җё Гирсон җящяди жынму ган ги таму гихади йиче гунсыни, ба Харунэ лян тади эрзыму җё таму гонди дунщи гоншонни. 28Җы зусы Гирсон җящяди жынму зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ё ганди йиче сычин. Таму гон са гуйҗун дунщини хуэйҗәсы ган сани, Исраилди ахун Харунэди эрзы Ифамар ё җоканни.

Левий зўди Мерари җящяди жынму ё ган сани

29Җў хан җё Муса ба Мерари җящяди жынфур җочў җящя лян җяниди жынку суанхани, 30ба йиче да саншы суй до вушы суйди нанжын (сый нын зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу ган сычин) ду суанхани. 31Таму ё ба Хўдади гуйҗун җонфонди җўзы, ганзы, мынкуон дэ туйтуйзы,+
32Хўдади гуйҗун җонфонди вэту, йүанзыди ганзы, мынкуон, йүанзыниди йиче җуонҗуонзы, шынзы, лян таму йиче сыйүнди дунщи ду гоншонни. Мый йигә жын гуон ё ба ги та динхади дунщи гоншонни. 33Җы зусы Мерари җящяди жынму зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ё ганди йиче гунсы. Таму гон са гуйҗун дунщини хуэйҗәсы ган сани, Исраилди ахун Харунэди эрзы Ифамар ё җоканни.

Левий зўди жынфур

34-48Муса, Харунэ лян Исраилди линшуму җочў Җўди фынфу ба Левий сангә (җы зусы Кааф, Гирсон дэ Мерариди җящя) җящяди жынфур суанхали. Таму зу җымуҗя ганли: ба нанжынму да саншы суй до вушы суй җочў җящя лян җяниди жынку (сый нын зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ган сычин) ду суанхали:

Каафди җящя – 2 750 жын,

Гирсонди җящя – 2 630 жын,

Мерариди җящя – 3 200 жын,

Йиман ю 8 580 жынни.

49Зу җымуҗя җочў Җў ги Муса гихади фынфу ба мый йигә жын ду суанхали. Ги мый йигә жын ба та ё ганди сычин дэ нади дунщи динхали.

5

Буганҗин жынму

5^1Җў ги Муса фәди:

– 2Ни ё ги исраилжынму гигә ниннин фынфуни; җё таму ба хэ мафынбинди хуэйҗәсы шыншон тон сади, дули мэтиди җыще буганҗин жын да йинпанни ганчўчини+. 3Ниму ба буганҗин жынму ё ганчўчини, зу җымуҗя җё таму ба йинпан йиман бә зўчын буганҗинли, йинцысы Вә зэ Вәди минжынди җунҗянни җўдини+.

4Исраилжынму җочў Җўди фынфу ба җымуҗяди жынму да йинпанни ганчўчили.

Замуҗя ви гўнахар ё пый чянни

5Җў хан ги Муса фәди:

– 6Исраилжынму ё зунхў җымуҗяди фынфуни: сый дан ги жын ганли гўнахарли, зу җымуҗя дэцэ Җўли,+
7та яндин ё жынчын гәҗяди цуәни, та ги сый ган гўнахарли, ба нахади дунщи йиман ё пыйгини, хан ба җячянди 1/5 фынди йилэзы ё пыйшонни+. 8Дан шу япыйди жын вандёли, йигә вава ду мә шынха ги сый ё пый чянни, нэхур җё пыйчянди жын ба чян ги Җў гиги, ги Исраилди ахун шынха. Чўгуә җыгә та хан ба вон быйни щи гўнахарди ён мэшон, ги ахун гиги, җё ахун на пыйхади чян лян ён ба нэгә жын зўчын ганҗинди.

9Исраилжынму ба ги Җў дуангиди мый йигә гуйҗун лищин ё ги Исраилди ахун люхани. 10Мый йигә Исраилди ахун ба надо тади мянчянди гўрбани ги гәҗя ё люхани.

Нүжын дан ганли хўлонди гўнахарли

11Җў ги Муса фәди:

12-14Булүн сыйди щифузы дан ба гәҗяди нанжын хунли, лян данлин нанжын фили җёли, кәсы тади нанжын ба җыгә бу җыдо, суйжан җыгә нүжын чынха буганҗиндили еба, сысый ба та лян данлин нэгә нанжын фиҗёди мә канҗян зэмусы ба та ган җыгә сычинди сыхур мә җуачў; нанжын ви щифузыди ганбан зэмусы ви ба гәҗя зўчын буганҗиндили дан чы цў (хуэйҗәсы тади щифузы дан мә ган җыгә сычин зэмусы ба гәҗя мә зўчын буганҗиндили еба, та хан дан чы цўдини, йинцысы та цэмуди щифузы хун тадини),+
15нэхур җыгә щифузыди нанжын яндин ба гәҗяди щифузы ё линдо Исраил ахунди мянчянни. Та е ё ви щифузы ба йигә кило дамыйди мян ги Хўда җүчын гўрбанини. Та ги мяншон бу нын до чин-ю, йидяр щён е бу нын гә, йинцы җысы нанжын ви гәҗяди щифузы чы цўди гўрбани, җё щифузы ба гәҗя ганхади зуй җичелэни+.

16Исраилди ахун ба җыгә нүжын ё линдо чянту, җё та зандо шо гўрбани җуәзыди мянчянни. 17Исраилди ахун ё ги ваҗязыди ванванзы литу до йидяр гуйҗун фини, ба Хўдади гуйҗун җонфон литуди дишонди йидяр тў гәдо фи литу, 18йиху ба җыгә нүжынди туфа цанкэ, ба җүхади мян җё та надо шуни. Исраил ахун шуни нади ванванзы, җыгә ванванзы литусы кў фи. Җысы җухади фи. 19Йиху Исраилди ахун җё җыгә нүжын дў җуни:

– Ни дан лян данлин нанжын мә фи җё, ба гәҗя мә зў буганҗин, нэхур җыгә кў фи ги ни зўбушон сыса хэ. 20Кәсы ни дан лян данлин нанжын фили җёли, ба гәҗя зўчын буганҗинли, 21нэхур Җў ба ни җудёни: Та җё ниди тэвәзы тадёни, җё ниди дўзы җунчелэни. 22Җё җыгә фи җин ниди дўзы литу, җё ниди дўзы җундё, җё ниди тэвәзы тадё.

Җыгә нүжын ё хуэйдани:

– Дуй, вә дайинни. Җё Җўди вонщён чынха.

23Йиху Исраилди ахун ба җыгә җухади хуа ё щехани, ба щехади зы щидо ванванзыди кў фи литуни. 24Исраилди ахун җё җыгә нүжын хә җухади кў фиди зычян (җыгә фи нын җё та шу тынни), 25ё ба җыгә нүжын шуниди мян нашон, зэ Җўди мянчян җучелэ, ёйихарни, йиху гәдо шо гўрбаниди җуәзышонни. 26Йиху ахун ё җуа йиба мян, гәдо шо гўрбаниди җуәзышон, зущён йигә җихо йиён, шодёни. Линйир Исраилди ахун ё җё җыгә нүжын ба кў фи хәдёни. 27Та дан җыншы лян данлин нанжын фили җёли, җыгә фи җё та шу тынни: тади дўзы җундёни, тэвәзы тадёни. Җё минжын ба та җума. 28Та дансы мәю гўнахарди, шынха ганҗинди, нэхур та бу шу хэ, йиху хан нын сын-ён эрнүни.

29-30Җыще фалү тифә нанжын чы цўди зэмусы цэму тади щифузы лян данлин нанжын фили җёди, ба гәҗя зўчын буганҗинди, йинви җыгә нүжын ё зандо шо гўрбаниди җуәзы гынчянни, җё Исраилди ахун җочў җыгә фалү ба йиче ганди сычин гандё. 31Нанжынсы мә зуйди, кәсы җыгә нүжын дан ю гўнахар, та яндин ё шу зуйни.

6

Назорейжын зунхўди фалү

6^1Җў ги Муса фәди, 2җё та ги исраилжынму ги җымугә фынфуни:

– Булүн найигә нанжын хуэйжәсы нүжын, сый дан ги вардэ дон назорейжын, ба гәҗя ги Җў җүгини, 3та яндин ё җи зуйни; бу нын хә путоҗю дэ быйҗю. На путо зўха заён хәди бу нын хә, е бу нын чы фипуто дэ ганпуто. 4Нанжын хуэйҗәсы нүжын дон назорейжынди сыхур, ба путо фушонди са ду бә чы, е бә чы путозыр дэ пизы.

5Та дон назорейжынди сыхур, тибудый ту. Та җочў вардэ дон назорейжынди сыхур, ё җё туфа лян хўзы җонни. 6-7Тади туфа зусы йигә җихо, зыфәсы та ба гәҗя ги Җў җүгили. Та дубудый мэти, ба гәҗя бу нын зўчын буганҗинди. Йинви җыгә тади нён-лозы, дищүн хуэйҗәсы зымый дан вучонли, та е бу нын до мэти гынчян+. 8Дон назорейжынди сыхур, тасы ги Җў фынчўлэди жын.

9Дансы зэ назорейжын гынчян сый мынмынди вучонли, та ба гәҗяди гуйҗун туфа зўчын буганҗинди йимяр, нэхур та ё дын чи тянни, йиху ё ба ту тидёни, ба хўзы гуадёни. Зу җымуҗя та чынха ганҗиндини. 10Ди ба тян та ё ба лёнгә гәвазы хуэйҗәсы лёнгә бангәзы надо Хўдади гуйҗун җонфонди мын гынчян, ги Исраилди ахун гигини+. 11Исраилди ахун ба йигә гәвазы ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини, ба ди эргә җүчын шоди гўрбанини, җё нэгә жын чынха ганҗинни, йинцысы та дули мэтили. Да нэйитян дашон, та зэ бу нын ти туфа, 12ба гәҗя ги Хўда җүги, дон назорейжынни. Ба зочян та донха назорейжынди нэще жызы бу суан, йинцысы та ба гәҗяди туфа зўчын буганҗиндили. Та ё на йигә йисуйди ёнгозыни, ба ёнгозы җүчын вон быйни щи зуйди гўрбанини.

13Җисы назорейжын гиха вардэди жызы ман, та ё до Хўдади гуйҗун җонфонди мын гынчян, 14ба сангә мәю дуанбянди сынлин ги Җў җүгини: ба йигә йисуйди гун-ёнгозы җүчын шоди гўрбани, ба йигә йисуйди му-ёнгозы җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбани, ба йигә гун-ён җүчын пиннан гўрбани+. 15Та хан ё җү йикуонзы мәю җёмянди мәмәни: на мян лян чин-ю хуәхади нон, на чин-ю мәхади бинзы, мян дэ путоҗю+.

16Исраилди ахун ё ба җыще дунщи ги Җў надо мянчянни, ба таму җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбани зэмусы шоди гўрбанини. 17Та ба нэгә гун-ён лян нэ йикуонзы мәю җёмянди мәмә ги Җў ё җүчын пиннан гўрбанини; ба мян лян путоҗю е җүгини. 18Назорейжын ё зэ гуйҗун җонфон мынди чянту ба ту тидё, ба туфа гәдо хуә готуни. Зэ җыгә хуәшон шо пиннан гўрбанидини.

19Йиху Исраилди ахун ё ба җўхади гун-ёнди йигә чян туйзы лян куонзы литуди йигә нон дэ йигә бинзы нашон, ги назорейжын гидо шунини+. 20Исраилди ахун ё ба җыгә чыди ги Җў дуанчын гуйҗун лищинни. Йиху ба җыгә лищин ги Исраилди ахун шынха (чўгуә җыгә, гун-ёнди щүнцазы лян датуй есы ги Исраил ахун шынхади). Җыще сычин гуәлиди йиху назорейжын цэ нын хә путоҗюни+.

21Җыще хуа тифәдисы назорейжын яндин зунхўди фалү. Назорейжын дан щён чўгуә та гихади вардэ хан җү данлин гўрбани, нэхур та яндин ё җочў щүхади хуа ганни.

Исраил ахун замуҗя ги жынму ё панвон хони

22Җў ги Муса гиди фынфу 23җё та ги Харунэ лян тади эрзыму фәни, замуҗя ё ги исраилжынму панвон хони:+

24-26Җё Җў ги ни ги бэрэкэти! Җё Та ба ни каншуди! Җё Та до нишон хо! Җё Тади щин до нишон ван! Җё Җў ги ни ги пиннан!

27Җў фәди:

– Таму дан ви Вәди минзы ги исраилжынму панвон хо, Вә ги таму ги бэрэкэтини.

7

Исраилжынмуди мый йигә зў ё дуанди лищин

7^1Ба Хўдади гуйҗун җонфон дачелэди нэйитян, Муса ба гуйҗун җонфон лян литуди йиче дунщи, ба шо гўрбаниди җуәзы лян йиче сыйүнди җяхуә на гуйҗун чин-ю мәли, зу җымуҗя җыще дунщи чынха Җўдили+. 2Йиху исраилжынмуди линшуму (таму зусы мый йигә зўди дэ җящяди тузы, суан исраилжынмуди фурди жынму) лэ, 3ба гәҗя ги Җў дуангиди лищин налэли: люгә мачә, шы эргә поню. Лёнгә линшу дуанли йигә мачә; мый йигә линшу дуанли йигә поню. Таму ба җыще мачә дэ сынлин надо Хўдади гуйҗун җонфонди мянчянли. 4Җў ги Муса фәди:

– 5Ни ба җыще лищин җешуха, ба таму зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ганди гунсышон сыйүнни. Ба лищин ги левитжынму җочў таму ганди гунсы фынкэ.

6Муса ба йиман чә лян поню ги левитжынму җёдо шунили. 7Та ба лёнгә чә лян сыгә поню ги Гирсон җящяди жынму гигили;+
8ба сыгә чә лян багә поню ги Мерари җящяди жынму гигили. Харунэди эрзы Ифамар ба таму ганди йиче гунсы җокандини+. 9Кәсы ги Кааф җящяди жынму Муса са ду мә ги, йинцысы таму ё җокан Хўдади гуйҗун җонфонни, ба та ё зэ җягуэзышон гонни+.

10Ба шо гўрбаниди җуәзы на щён-ю мәди нэйитян, линшуму ба ёди лищин надо шо гўрбаниди җуәзы гынчянли. 11Нэгә сыхур Җў ги Муса фәди:

– Ни ги таму фәги: җынҗыр шы эр тян тянтянмир йигә линшу ё налэ лищинни, җё ба шо гўрбаниди җуәзы зўчын гуйҗундини.

12Ту йитян Яхўти зўди линшу Аминадавди эрзы Наассон ба лищин налэли+. 13Наассон ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхали). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 14йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на Хўдади гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён+. 15Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы+. 16Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү+. 17Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Аминадавди эрзы Наассон дуанхади лищин+.

18Ди эртян Иссахар зўди линшу Цуаради эрзы Нафанаил ба лищин налэли+. 19Нафанаил ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 20йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 21Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 22Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 23Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Цуаради эрзы Нафанаил дуанхади лищин.

24Ди сантян Завулон зўди линшу Хелонди эрзы Елиав ба лищин налэли+. 25Елиав ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 26йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 27Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 28Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 29Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Хелонди эрзы Елиав дуанхади лищин.

30Ди сы тян Рувим зўди линшу Шедеурди эрзы Елицур ба лищин налэли+. 31Елицур ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 32йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 33Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 34Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 35Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Шедеурди эрзы Елицур дуанхади лищин.

36Ди ву тян Щимэ зўди линшу Цуришаддайди эрзы Шелумиил ба лищин налэли+. 37Шелумиил ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 38йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 39Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 40Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 41Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Цуришаддайди эрзы Шелумиил дуанхади лищин.

42Ди лю тян Гад зўди линшу Регуилди эрзы Елиасаф ба лищин налэли+. 43Елиасаф ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 44йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 45Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 46Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 47Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Регуилди эрзы Елиасаф дуанхади лищин.

48Ди чи тян Ефрем зўди линшу Аммиудди эрзы Елишама ба лищин налэли+. 49Елишама ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 50йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 51Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 52Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 53Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Аммиудди эрзы Елишама дуанхади лищин.

54Ди ба тян Манассия зўди линшу Педацурди эрзы Гамалиил ба лищин налэли+. 55Гамалиил ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 56йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 57Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 58Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 59Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Педацурди эрзы Гамалиил дуанхади лищин.

60Ди җю тян Вениамин зўди линшу Гидеонияди эрзы Авидан ба лищин налэли+. 61Авидан ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 62йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 63Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 64Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 65Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Гидеонияди эрзы Авидан дуанхади лищин.

66Ди шы тян Дан зўди линшу Аммишаддайди эрзы Ахиезер ба лищин налэли+. 67Ахиезер ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 68йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 69Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 70Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 71Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Аммишаддайди эрзы Ахиезер дуанхади лищин.

72Ди шы йи тян Асир зўди линшу Охранди эрзы Пагиил ба лищин налэли+. 73Пагиил ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 74йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 75Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 76Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 77Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Охранди эрзы Пагиил дуанхади лищин.

78Ди шы эр тян Неффалим зўди линшу Енанди эрзы Ахира ба лищин дуангили+. 79Ахира ги Җў дуанли йигә бан килоди йин дезы лян бабый граммди йин пынпынзы (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). Ви мянди гўрбани: дезыни дэ пынпынзыни манмар гәди лян олива чин-ю хуәхади мян; 80йибый шыгә граммди җин ванванзы (ба тади фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади), җыгә ванванзыни манмар гәди шоди щён. 81Ви шоди гўрбани: йигә поню, йигә ён, йигә йисуйди ёнгозы. 82Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани: йигә җүлү. 83Ви пиннанди гўрбани: лёнгә поню, вугә ён, вугә җүлү зэмусы вугә йисуйди ёнгозы. Җысы Енанди эрзы Ахира дуанхади лищин.

84Ба шо гўрбаниди җуәзы на щён-ю мәлиди нэйитян, исраилжынмуди шы эргә линшу ба лищин налэли. Таму ги Җў дуанли шы эргә йин дезы, шы эргә йин пынпынзы дэ шы эргә җин ванванзы. 85Мый йигә дезы бонҗер йигә бан кило җун; мый йигә пынпынзы бонҗер бабый грамм җун. Йиман җясы бонҗер саншы кило җун (ба җыще дунщиди фынлён на гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель фынлён лёнхади). 86Таму хан дуанли шы эргә җин ванванзы, литу гәди шоди щён. Мый йигә җин ванванзы бонҗер шы эргә грамм җун (ба йичеди җинзы пин Хўдади гуйҗун җонфонни сыйүнди шекель йинчян суанхали). Йиман ванванзы бонҗер 1,4 кило җун. 87Ви шоди гўрбани таму хан дуанли шы эргә поню, шы эргә гун-ён, шы эргә йисуйди ёнгозы. Ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани җүли шы эргә гунҗүлү. 88Ви пиннанди гўрбани җүли эршы сыгә поню, люшыгә гун-ён, люшыгә гунҗүлү, люшыгә йисуйди ёнгозы. Җысы исраилжынмуди линшуму ба шо гўрбаниди җуәзы на щён-ю мәхади нэйитянди йиху ги Җў дуанхади лищин.

89Муса җиндо Хўдади гуйҗун җонфон лян Җў фәхуади сыхур, та тинҗянли, замуҗя Җў да хәтун щёнзыди гэзышон лёнгә Херувимди[*] донҗунни ги та фә хуадини+.

8

Нан дынзанди вәр

8^1Җў ги Муса фәди:

– 2Ни ги Харунэ фәги, җё та ба чигә дын нандо юдынзанди чянту, җё лён вончян җо.

3Харунэ зу җочў җыгә фынфу ганли, ба дын нандо юдынзанди чянтули. 4Юдынзан да готу йичыр до дихасы на җинзы дахади, ба та җочў Җў ги Муса зыхади ёнзы зўшонли.

Ба левитжынму зў ганҗинли

5Җў ги Муса фәди:

– 6Ни ба левитжынму лян данлин исраилжынму ё фынкэ зў ганҗинни. 7Ба таму ё җымуҗя зў ганҗинни: ни на ганҗин фи ба таму сайихар, йиху җё таму ба хуншынди ханмо гуа җин, ба йишон щиҗин, җымуҗя таму зу чынха ганҗин жынмуни+. 8Таму ё ла йигә понювазы дэ на лян чин-ю хуәхади щимян; ви вон быйни щи гўнахарди гўрбани, ни хан данлин ё ла йигә понювазыни+. 9Йиху ни җё йиче исраилжын шудо йидарни, җё левитжынму зандо Хўдади гуйҗун җонфонди мянчян. 10Исраилжынму ба шу ё гәдо левитжынмуди тушонни; 11йиху Харунэ ба левитжынму ё җянчўлэ, җё таму чынха Вәди гуйҗун жынмуни. Җы зусы исраилжынму ги Вә дуангиди гуйҗун лищин. Җымуҗя ганлиди йиху, таму цэ нын ги Вә ган гунсыни. 12Левитжынму ба шу ё гәдо лёнгә понювазыди тушонни. Ба йигә сынлин ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини, ба ди эргә җүчын шоди гўрбанини, зу җымуҗя ба левитжынму зў ганҗинни.

13Ни ба левитжынму ги Вә ё дуанчын гуйҗун лищинни. Җё Харунэ лян тади эрзыму җокан левитжынму. 14Зу җымуҗя ни ба левитжынму лян исраилжынму ё фынщёкэни, җё левитжынму чынха Вәдини+. 15Ни ба левитжынму җочў гуйҗун куйчын зў ганҗин, ба таму ги Вә дуанчын гуйҗун лищин, йиху таму нын зэ Вәди гуйҗун җонфон литу ган гунсы. 16Исраилжынмуди йиче тушузыди вифыншон Вә ба левитжынму җянчўлэли, җё таму чынха Вәдини+. 17Вә ба египетжынмуди йиче тушузы щёмедёлиди сыхур, зу нэйитян Вә кәҗя ба исраилжынмуди мый йигә җяниди тушур эрзы лян мый йигә сынлинди гунтудўзы ги гәҗя җянчўлэли, җё таму чынха Вәдини. 18Җыхур исраилжынмуди йиче тушузыди вифыншон Вә ба йиче левитжын ги Вә шынхали. 19Вә ба левитжынму ги Харунэ лян тади эрзыму да исраилжынму литу җёгили, җё таму ви исраилжынму зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу ган гунсыни. Исраилжынму дан до Гуйҗун вәр гынчян, левитжынму бохў тамуни, бу җё таму шу хэ+.

20Муса, Харунэ лян йиче исраилжын җочў Җў ги Муса гихади фынфу ба Левий зўди жынму ги Җў дуангили. 21Левитжынму ба гәҗя зў ганҗинли, ба йишон щиҗинли, йиху Харунэ ба таму ги Җў дуанчын гуйҗун лищинли, җё таму чынха ганҗин жынмули. 22Җў чечў Муса ги исраилжынму гиди фынфу замуҗя ба левитжынму ги Та ё җянчўлэни, йиче минжын зу җымуҗя ганли. Җымуҗя левитжынму нын зэ Харунэ лян тади эрзымуди мянчян зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу ган гунсыни.

23Җў ги Муса фәди:

– 24Мый йигә левитжын да эршы ву суй дашон ё зэ Вәди гуйҗун җонфонни ган гунсыни,+
25вушы суйшон бу зў хуәли. 26Йиху та нын зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ги тади дищүн бонмонни, кәсы гәҗя ганбудый гунсы. Зу җымуҗя ни ги левитжынму ба таму ганди сычин ё фынгини.

9

Исраилжынмуди ди эргә Пасха җечи

9^1Исраилжынму да Египет зудёди ди эр нянди җынйүәни, Җў зэ Синай савәни ги Муса фәди:

– 2-3Зу җыгә йүәди шы сы тянди хушон, исраилжынму ё җочў ги таму гихади йиче фынфу дэ фалү гуә Пасха җечини+.

4Муса ги минжын гиди фынфу җё таму гуә Пасха җечини. 5Шы сы тян хушон таму зэ Синай савәни гуәли Пасха җечили. Җў ги Муса замуҗя фәли, минжын зу нэмуҗя ганли.

6Кәсы нэтар ю җигә буганҗин жынни, йинцысы таму дули мэтили. Таму до Муса лян Харунэди мянчян фәди:

–+
7Вәму дули мэтили, җыхур чынха буганҗиндили еба, виса вәму лян данлин исраилжынму йидарни динхади жызы нэйитян ги Җў бу нын дуан лищин?

8Муса хуэйдади:

– Ниму щүәви дынйихар, җё вә тин Җў фә сани.

9Җў ги Муса гиди фынфу 10җё та ги исраилжынму фәгини:

– Ниму лян нимуди хубый литу сый дан дули мэти чынха буганҗинли хуэйҗәсы сый дан чў мын, зэ йүан лўшонни еба, та зывонди гуә Пасха җечини, 11нэхур җё җымуҗяди жын эр йүәди шы сы тянди хушон гуә җыгә җечи. Та ё лян мәю җёмянди мәмә дэ кў цэ чы Пасха җечиди ёнгозыни+. 12Та бу нын ба шынхади жу шындо ди эртянди ганзо; ба ёнгозыди гўдў йигә ду бә җәхуэ. Җё та җочў йиче фалү гуә Пасха җечи+. 13Кәсы сый дан ганҗиндини зэмусы мә чў мын, зэ җяни еба, мә гуә Пасха җечи, нэхур ба тади минзы яндин да Вәди минжын литу ё чүдёни, йинцысы та зэ динхади жызышон ба лищин ги Вә мә дуанги. Нэхур та яндин ю гўнахарни, тади зуй зэ ташонни.

14Зэ ниму җунҗянни җўди нагә вэгуйжын дан щён гуә исраилжынмуди Пасха җечи, нэхур та яндин ё җочў җыще фынфу дэ фалү ганни. Булүн бындиди исраилжын хуэйҗәсы вэгуйжын, ду яндин ё зунхў җыгә фалүни+.

На хуә җуәди йүнцэ

(Җефон 40:34-38)

15-16Ба Хўдади гуйҗун җонфон зачелэди нэйитян, йикуэ йүнцэ халэ ба гуйҗун җонфон гэчўли. Да хушон йичыр до ганзо йүнцэ канчи зущён җуәди хуә йиён+. 17Мый йихуэй җисы йүнцэ да Хўдади гуйҗун җонфоншон челэ, исраилжынму зу ба йинпан шудё шон лўдини. Дансы йүнцэ занха, луәдо натар, нэхур таму зэ нэтар за йинпандини+. 18Минжын җочў Җўди фынфу ба йинпан шудё шон лўдини, е җочў Тади фынфу за йинпандини. Йүнцэ зэ Хўдади гуйҗун җонфоншон зан дуәшо гунфу, минжын зу зэ нэтар е занди нэмущезы гунфу. 19Дансы йүнцэ зэ Хўдади гуйҗун җонфоншон занди гунфу дали, таму зу тин Җўди фынфу бу дунтан. 20Йүнцэ юйиха зэ Хўдади гуйҗун җонфоншон занди шощёр. Бу гуан замуҗя еба, минжын җочў Җўди фынфу да йинпандини хуэйҗәсы шудини. 21Йүнцэ юйиха гуон занди йиванщи, ганзо йизор зу челэли. Йүнцэ дан челэ, таму шуди шон лўдини. 22Булүн лёнтян, бүлүн йигә йүә, йи нян хуэйҗәсы йи да гунфу йүнцэ дан зэ Хўдади гуйҗун җонфоншон, минжын е бу дунтан. Йүнцэ дан челэ, таму шудё шон лўдини. 23За йинпан хуэйҗәсы шу йинпан, таму йинавар суй Җў ги Муса гихади йиче фынфу гандини.

10

Йинзы лаба

10^1Җў ги Муса фәди:

– 2Ни ё на дахади йинзы зў лёнгә лабани. Хан минжын зэмусы шу йинпанди сыхур, ни ё сыйүн җы лёнгә лабани. 3Жынму чуй җы лёнгә йинзы лабади сыхур, нэхур минжын зэ Хўдади гуйҗун җонфонди мын чянту ё шудё йидарни, зандо ниди туанйүарни. 4Жынму дан чуй йигә лаба, нэхур гуон зўди тузыму ё шудё йидарни, зандо ниди туанйүарни. 5Данщүанди сыхур лаба дан дуандуар чуй йиҗынзы, нэхур зэ дунбонгә җўди зў ба гәҗяди йинпан ё шудё шон лўни+. 6Данщүанди сыхур лаба дан дуандуар чуй лён җынзы, нэхур зэ нанбонгә җўди зў ё ба гәҗяди йинпан шудё шон лўни. Лаба дан җымуҗя чуй, нэхур ниму ё ба йинпан шудё шон лўни+. 7Кәсы ниму дан щён җё йиче минжын шудё йидарни, нэхур лаба ё чон чуй йиҗынзыни. 8Харунэди хубый, – җы зусы Исраилди ахунму, ё чуй җы лёнгә лабани.

– Ба җыще фалү ниму дэ нимуди хубый йинавар ё зунхўни. 9Ниму зэ нимуди дифоншон лян пудо нимушонди дўшман даҗонди сыхур, ниму ё на җы лёнгә лаба дуандуар чуй йиҗынзыни. Вәсы ниму бэвонди Анлахў Торля, Вә ги ниму бонмонни, ба ниму да дўшманди шуни даҗюхани+. 10Зэ ниму гощинди жызышон – булүн гуә Йүәлён датурди җечи хуэйҗәсы данлинди са җечи, – ниму җү шоди гўрбани зэмусы пиннан гўрбаниди сыхур, е ё чуй лабани. Йинви җыгә Вә, Анлахў Торлясы, нимуди Җў. Вә ба ниму җинянчелэни+.

Исраилжынму ба йинпан шудёли

11Ди эр нянди эр йүә эршы, җисы исраилжынму да Египет зудё, йүнцэ да Хўдади гуйҗун җонфоншон челэли. 12Исраилжынму ба йинпан шудё шонли лўли, да Синай савәни зудёли. Йүнцэ до Фаран савәни зандо нэтарли+.

13Таму җочў Җў ги Муса гихади фынфу ту йихуэй да занди вәршон челэ шонли лўли. 14Щянтуни Яхўти зў жынмуди йинпан нади Яхўти зўди чи, дуйву йигә ба йигә гыншон ту йигә челэли. Аминадавди эрзы Наассон линди таму+. 15Цуаради эрзы Нафанаил линди Иссахар зўди дуйву; 16Хелонди эрзы Елиав линди Завулон зўди дуйву.

17Ба Хўдади гуйҗун җонфон шудёди йиху, Гирсон лян Мерари җящяди лёнгә жын ба Хўдади гуйҗун җонфон гоншон зули+.

18Йиху Рувим зў жынмуди йинпан нади Рувим зўди чи, дуйву йигә гынди йигә челэли. Шедеурди эрзы Елицур ба таму линдини+. 19Цуришаддайди эрзы Шелумиил линди Щимэ зўди дуйву; 20Регуилди эрзы Елиасаф линди Гад зўди дуйву.

21Йиху Левий зўди Кааф җящяди жынму гонди Хўдади гуйҗун җонфон литуди йиче гуйҗун дунщи е челэли. Җинту таму до йинпан занди щин вәршон, гон Хўдади гуйҗун җонфонди жынму кәҗя ба Хўдади гуйҗун җонфон дачелэли+.

22Йиху Ефрем зўди жынму нади Ефрем зўди чи, дуйву йигә гынди йигә челэли. Амиудди эрзы Елишама ба таму линдини;+
23Педацурди эрзы Гамалиил линди Манассия зўди дуйву; 24Гидеонияди эрзы Авидан линди Вениамин зўди дуйву.

25Линйир Данди зў нади Дан зўди чи, йидуйву йидуйвуҗя е челэли. Аммишаддайди эрзы Ахиезер ба таму линдини+. 26Охранди эрзы Пагиил линди Асир зўди дуйву; 27Енанди эрзы Ахир линди Неффалим зўди дуйву. 28Исраилжынму зу җочў җыгә банфа, дуйву йигә гынди йигә мый йихуэй челэ, ба йинпан шудё шон лўдини.

Исраилжынму ба йинпан шушон зули

29Муса ги гәҗяди вэфу Ховав, мадианжын Рагуилди эрзы, фәди:

– Вәму щён вон Җў ги вәму гиди дифоншон чини. Та зочян щүхали, ба исраилжынму зўчын фуҗүдини, йинви җыгә чин ни лян вәму зу! Вәму ги ни е ги фугуйни+.

30Ховав хуэйдади:

– Бу, вә бу чи. Вә хуэй вәди ло җяни.

31Муса фәди:

– Чин ни ба вәму бә лёха. Ни ба савә җыдоди ходихын, вәму зэ нани ё да йинпан, ни ги вәму нын зыги. 32Ни дан лян вәму шынха, вәму яндин ба Җў ги вәму гиди йиче фугуй ги ни е гини.

33Исраилжынму да Синай гуйҗун сан гынчян зудё, вончян зули сан тян. Җўди хәтун щёнзы йинавар зэ тамуди туни зудини, ги исраилжынму зы да йинпанди вәрдини. 34Таму ба йинпан да йигә вәршон бандо данлин вәршондини, быйтян Җўди йүнцэ ба таму гэчўдини+.

35Мый йихуэй ба хәтун щёнзы шудё гоншон зуди сыхур, Муса фәди:

– Җў! Җё Ниди дўшманму лансандё, җё таму да Ниди мянчян подё!

36Мый йихуэй җисы хәтун щёнзы долэ, занхади сыхур Муса фәди:

– Җў, Вәму читоди җё Ни хуэйлэ, до Исраил чянчян-ванванди жын җунҗянни!

11

Тавера дифон

11^1Минжын фали, кўшын лашон гондотуә Җўли. Җў тинҗян җыгә чишонлэли, на хуә шокэ тамули. Җў дафахади хуә зэ таму донҗунни җуәли, ба йинпанди йиба шованли+. 2Минжын пәфан-юцуди читоди җё Муса ги йигә бонцуни. Муса чито Җўли, хуә донвәр зу җўхали. 3Минжын ги нэгә дифон нанлигә минзы, ба та җёчын Таверали[*], йинцысы Җў дафахади хуә ба таму зэ нэтар шоли.

Муса җянчўлэли чишыгә линшужын

4Җигә вэгуйжын лян исраилжынму йидарни зудини, таму щён чыщер чыди. Исраилжынму гәҗя е жынбучўли, гондоди фәдини:

– Вәму дан нын чы йидяр жуса, дуәму хо!+
5Вәму зэ Египет җўди сыхур, чинчир чыгуә йү; ви йү вәму йигә чян ду мә чўгуә. Вәму җидини, вәму ю дуәшо хуонгуа, щигуа, лю цун, цун гўдўзы дэ суанни. 6Җыхур вәму мәю җинли. Җытар са чыди ду мәю, тянтянмир чўгуә җыгә манна, заму са ду мә чыди!+

7Маннади ёнзы зущён янсуй зыр, хуон-бый янсыйди. 8-9Тянтянмир хили манна лян лўфи йиён, луәдо йинпандини. Ди эртян ганзо йизор минжын чўчи, зэ туайүарни шу маннадини. Ба та нахуэйлэ зэ мәзышон мә суй хуэйҗәсы мәчын мян, йиху җўфу луә бинзыдини. Маннади щён видо зущён мәмә бинзы лян олива чин-ю хуәхади йиён+.

10Муса ба минжынди гўнун тинҗянли. Мый йигә җящяди жынму зэ гәҗя җонфонди мынкуни занди, юцуди кўдини, йинви нэгә та йүә пәфанхали, йинцысы Җў ви минжын чишонлэли. 11Муса ги Җў фәди:

– Хўда-я, виса Ни до вәшон җыму за? Ни ба вә бу нэма? Виса Ни җё вә гуан җыще жынни? 12Вә бусы тамуди мама, вә ба таму мә сын-ён. Виса Ни җё вә, зущён го йүәвазыди нүжын йиён, ба таму тянтянмир бошон, надо Ни ги тамуди зўзў-быйбый щүхади дифоншончини? 13Җё вә зэ нани ги җыщезы жын зо жучини? Таму бу җўди кўди ё чы жуни! 14Вә йигәр ба таму гуанбучў. Хўда-я, вә ба җыгә җун данзы данбучелэли!+
15Ни дан вонху до вәшон җымуҗя, вә чито Ни, җё Ниди щин до вәшон ван, Ни ба вә дасычи, җё вә зэ бә шу җыгә бэляли.

16Җў ги Муса фәди:

– Ни ги Вә да Исраилди ложынму литу җянчўлэ чишыгә жын, җё таму дон линшу дэ цаканди жынму. Ни ба таму линдо Вәди мянчян, до Хўдади гуйҗун җонфон гынчян, җё таму лян ни зандо йидарни+. 17Вә халэ зэ нэтар лян ни фәхуани. Вә ба ги ни гихади Вәди Лин нашон, ги таму е фынгини. Йиху таму зу нын ги ни бонмон бый данзы, бә җё ни йигәр гон җыгә җун данзы. 18Җыхур ни ги минжын фәги: «Ниму ги миргә ба гәҗя ё даҗә җинни; миргә ниму чы жуни. Җў ба нимуди кўшын дэ гондоди хуа тинҗянли. Ниму фәли: «Вәму щён чы жуни! Вәму зэ Египет җўди сыхур би җыхурди гуонйин гуәди хощер!» Җыхур Җў ги ниму зу ги жуни, ниму яндин ба та чыбони+. 19Ниму ба жу гуон бусы чы йитян, лён тян, е бусы ву тян, шы тян хуэйжәсы эршы тян, 20ниму ба та җынҗыр чы йигә йүәни, йичыр до нэгә сыхур, җисы жу да нимуди бизы, эрдуәни чўлэни, җё ниму ду фачони. Җыгә сычин яндин йүни, йинцысы ниму гондо Җўли, лади кўшын фәди: «Виса заму да Египет зудёли?»

21Муса ги Җў фәди:

– Хўда-я! Вә зэ җытар линди 600 000 жын, наму Ни фә, Ни ги таму ба йигә йүә чыди жу ги гунима+? 22Дансы ба вәмуди ню чүн, ён чүн йиче зэдё, нэхур таму разынима? Хэпа хэзы литуди йиче йү ги таму бу гу чыма!

23Җў хуэйдади:

– Нандый Вәди шу дуанхалима? Җыхур ни канҗянни, замуҗя Вә фәхади хуа йүни!+

24Муса чўчи, ба Җў фәхади йиче хуа ги минжын фәгили. Та да ложынму литу җёли чишыгә нанжын, җё таму зандо Хўдади гуйҗун җонфонди туанйүарнили. 25Җў да йүнцэ литу халэ, лян Муса фәли хуали. Хўда ба Та ги Муса гихади Лин нашон, ги нэ чишыгә ложын е гигили. Хўдади Лин луәдо тамушонди сыхур, таму ду фәкэ Хўдади хуали, кәсы фәди гунфу бу да, җўхали.

26Таму литуди лёнгә ложын (йигә минзы җёди Елдад, ди эргәди минзысы Модад) шындо йинпаннили, зэ Хўдади гуйҗун җонфон нэтар мә чи. Кәсы Хўдади Лин е луәдо тамушонли, таму зэ йинпанни е фәкэ Хўдади хуали. 27Йигә щёхуәр подо Муса гынчян, ба Елдад лян Модад җымуҗя фәди ги та сунгили.

28Навинди эрзы Иса (та зусы Муса җянчўлэди бонбан) тинҗян җыгә хуа ги Муса фәди:

– Муса җонгуйди! Чин ни ба таму дончў, җё таму бә фәли.

29Муса хуэйдади:

– Ни цощин вәди миншындинима? Вә зывонди җё Җў ба Тади Лин ги Тади йиче минжын гиги, җё таму чынха шынжынму!

30Йиху Муса лян Исраилди чишыгә ложын хуэйли йинпаннили.

Җў ба нанчўн чёр дафалэли

31Мынмынди Җў җё фын гуачелэ, ба йида чүн нанчўн чёр да хэзышон гуалэли. Җё таму луәдо йинпанди җувинили. Таму ба йиман йинпанди җуви пуманли; вон дун-щи, нан-бый зу хошо километр, мангәчўр дусы нанчўн чёр, ли димян ю йигә метр го+. 32Нэйитян минжын җынҗыр йитян-йивэщи, ди эртян җынҗыр йитян җуали чёрли. Мый йигә жын дин шоди шули йичян кило. Таму ги гәҗя ба чёр сандо йинпанди туанйүарнили. 33Жу хан дуәдини; таму ба жу хан мә чыванни, Җў ги минжын сынли чили, ба вынбин дафалэ җё ба хошо жынди мин хэли. 34Ба нэгә дифон җёлигә Киброт-Гаттаава[*], йинцысы таму зэ нэтар ба нэ чы жуди жынмуди мэти сундёли.

35Да Киброт-Гаттаава минжын бандо Асирофли. Доли Асироф таму ба йинпан зачелэли+.

12

Мариам шули зуйли

12^1Муса да Хушди хубый литу ги гәҗя ба нүзы чүшонли. Мариам лян Харунэ ви җыгә сычин ба Муса манйүанли. 2Таму фәди:

– Нандый Җў гуон чечў Муса фә хуадинима? Та чечў вәму е фә хуадини.

Җў ба җыгә хуа тинҗянли. 3Дун-яшон йиче жын литу Мусасы дин хо пичиди жын. 4Җў мынмынди ги Муса, Харунэ дэ Мариам фәди:

– Вә щён җё ниму сангәр до Вәди гуйҗун җонфон җытар лэни.

Таму сангәр зу чили. 5Җў зэ йүнцэ җўзы литу долэ, зандо Тади гуйҗун җонфонди мын гынчян, ба Харунэ дэ Мариам ханли йишын:

– Харунэ! Мариам!

Таму лёнгәр вончян зули җи бу. 6Җў ги таму фәди:

– Ниму тин, Вә җыхур фә сани! Ниму җунҗянни дан ю Вәди шынжынму, Вә на чигуэ ёншы до таму гынчян, фимындини лян таму фә хуани+. 7Кәсы Вә лян Вәди хуәҗи Муса җымуҗя мә фә хуади. Вә җё та гуан Вәди йиче исраилжынни. 8Йинви җыгә Вә лян Муса мян дуй мян фә хуадини, фәди щянщярди, бусы на цэхуар фә хуадини. Та җянгуә Вәди ёнзы! Ниму за мә хэпа дэцэ Вәди хуәҗи Мусади?!+

9Җў ги таму чишонлэли; Та зудёли. 10Йинви җыгә йүнцэ да Хўдади гуйҗун җонфоншон челэли, Мариамди жупишон мынмын мафынбин куәкуәзы чўлэли. Та, зущён щүә йиён, быйбырхали. Харунэ канҗян Мариам чўли мафынбинли,+
11зу ги Муса фәди:

– Эё, вәди җонгуйди-я! Чин ни ви вәмуди хўдў гўнахар ба вәму бә зуй җыму зали. 12Ни бә җё Мариам чынха, зущён сын-ёнха мәю минди йүәвазы йиёндили, бангә шынзы ладолиди.

13Муса хан Җўди, читоли:

– Хўда-я! Вә читоди җё Ни ба та канхоса!

14Җў хуэйдади:

– Ниму сылёнйихар, тади дада ги тади ляншон дан тў йику, нандый та чи тян щюди, бу чён чи тянма?! Йинви җыгә ба та да йинпанни ганчўчи, чи тян җё та бә җинлэ, йиху та цэ нын хуэйлэ+.

15

Ба Мариам да йинпанни ганчўчили, та зэ йинпан вэту җынҗыр шынли чи тян. Минжын мә шон лў, йичыр дындо та хуэйлэди нэгә сыхурли.

(16) •Йиху таму да Асироф зудё, до Фаран савәнили, зэ нэтар зали йинли+.

13

Цаканди жынму

(Чунфә фалү 1:19-33)

1-2

13
(1) Җў ги Муса фәди:

– 3(2) Ни да Исраилди шы эргә зў литу җянчўлэ шы эргә тузы, ба таму дафадо Ханаан дифоншон. (Зу ба нэгә дифон Вә ги исраилжынму гидини.) Җё җы шы эргә жын ба дифон цади канйихар.

4

(3) Муса тинли хуали, зу да Фаран савәни ба шы эргә тузы дафачўчили+. 5(4) Җы зусы тамуди минзы:

Рувим зўди тузы: Закхурди эрзы Саммуа,

6

(5) Щимэ зўди тузы: Хоривди эрзы Сафат,

7

(6) Яхўти зўди тузы: Иефоннийди эрзы Халев,+

8

(7) Иссахар зўди тузы: Юсуфди эрзы Игал,

9

(8) Ефрем зўди тузы: Навинди эрзы Осия,

10

(9) Вениамин зўди тузы: Рафуйди эрзы Фалтий,

11

(10) Завулон зўди тузы: Содиевди эрзы Гаддиил,

12

(11) Манассия зўди тузы: Сусийди эрзы Гаддий,

13

(12) Дан зўди тузы: Гемаллиди эрзы Аммиил,

14

(13) Асир зўди тузы: Михаилевди эрзы Сефур,

15

(14) Неффалим зўди тузы: Вовсиди эрзы Нахбий,

16

(15) Гад зўди тузы: Махиди эрзы Геуил.

17

(16) Зу ба җы шы эргә цаканжын Муса дафади җё ца нэгә дифончили. Муса ба Навинди эрзы Осияди минзы җёчын Исали+.

18

(17) Муса ба таму дафачиди сыхур, ги таму фәди:

– Ниму җыхур да җытар до Ханаан дифонди нанбонгә, йиху шон сан дифон. 19(18) Ниму канйихар, нэгә дифонсы замуҗяди; нэтар җўди дуәшо жын; тамуди җин дама бу да. 20(19) Ниму канйихар, нэтарди ди хама хо; жынму зэ чынни җўдинима хуэйҗәсы зэ йинпаннини. 21(20) Ниму канйихар, нэтарди ди фуҗүма бу фуҗү зэмусы ю фума мәю? Ниму да нэтар нахуэйлэщер готян. (Нэгә сыхур путо фули).

22

(21) Җы шы эргә цаканжын чили, да Син савә датур йичыр до Рехов дифоншон цали. (Рехов зэ Емаф дифон гынчянни). 23(22) Таму щянтуни доли нанбонгәли, йиху зудо Хевронли. Енакди хубый Ахиман, Сесай дэ Фалмай лян тамуди җящя зэ җыгә дифоншон җўдини. (Хеврон би Египетди Цоан чынпу зо гэди чи нян). 24(23) Шы эргә цаканжын доли Есхол пинчуанли, зэ нэтар гәхалэли йи җуазы путо. Путо җуазы зу нэму җунди йимяр, лёнгә нанжын ба та на бонзы гончелэли. Таму хан нахуэйлэлищер шылю лян инжир+. 25(24) Таму ба нэгә чуандо дифон җёлигә Есхол[*], йинцысы исраилжынму зэ нэтар гәхалэли йи да путо җуазы.

26

(25) Шы эргә цаканжын ба нэщезы дифон цали сышы тян, йиху таму хуэйлэ 27(26) доли Фаран савәниди Кадес дифонли. Зэ нэтар таму до Муса, Харунэ лян чүан исраилжынмуди мянчянли. Таму ба йиче җянхади фәли зэмусы ба нахуэйлэди готян ги даҗя зыги, җё таму канли. 28(27) Таму ги Муса хуэйдали:

– Ни ба вәму дафачиди нэгә дифон вәму ду цали. Нэгә дифон җыншы фуҗүдихын, нэтар нюнэзы дэ фынми тондини. Ниму кан, җы зусы нэгә дишон җонди готян. 29(28) Кәсы нэгә дифонди жынмуди җин дадихын. Тамуди чынпу дадихын. Чынпуди чён годихын. Вәму хан зэ нэтар җянгуә Енакди хубый. 30
(29) Амаликжынму зэ нанбонгә җўдини; хеттейжынму, иевусейжынму дэ аморрейжынму зэ сан дифонни җўдини. Хананейжынму зэ Дахэди дэ Иордан хәди бонгәрни җўдини+.

31

(30) Халев ги Муса мянчян занди жынму фәди җё таму нанвынхани:

– Заму җыхур челэ, зу, яндин ба нэгә дифон җаншон. Замуди җин гуни+.

32

(31) Кәсы лян Халев йидарни чиди нэще жын фәди:

– Бә, заму мәю нэму дади җин, ба таму дабубэ. Нэтар жынмуди җин би замуди да.

33

(32) Зу җымуҗя таму зэ исраилжынмуди донҗунни бу җынди фә нэгә дифондини. Таму фәди:

– Нэгә дитў ги нэтар җўди жынму гибушон йүнди шучын. Нэтар җўди йиче жынди гәзы дадихын. 34(33) Вәму хан зэ нэтар җянли да ханзы жынмули – Енакди хубый. Вәму җүәмуди, вәму зэ тамуди мянчян зущён маза йиён+.

14

Исраилжынму гондодини

14^1•Исраилжынму лян кў дэ ханди пәфанли җынҗыр йивэщи. 2Таму ба Муса лян Харунэ гондоди:

– Заму дан зэ Египет хуэйҗәсы зэ җыгә савәни вучонли би җыгә ду хощер!+
3Виса Җў ба вәму линдо җытарли? Дўшман пушон лэ, ба заму яндин дасыни! Таму ба замуди щифузы лян ваму яндин дёшон зуни! Зу, заму йүанхуэй вон Египет гуәчи бу хома?

4Йиху таму йигә ги йигә фәди:

– Дуйдини, заму җянчўлэ йигә линшу, җё та ба заму йүанхуэй линдо Египет!

5Муса лян Харунэ падо минжынди мянчянли+. 6Навинди эрзы Иса лян Иефоннияди эрзы Халев (таму лёнгәрсы ца нэгә дифонди жын) пәфанди, щинни нан шуди, ба йишон чәлан+
7ги минжын фәди:

– Вәму цаканхади нэгә дифон йиче ходихын. 8Җў дан до замушон разы, Та ба заму линдо нэтар чини, ба нэгә фуҗү, тон нюнэзы дэ фынмиди дифон ги заму гигини. 9Ниму бә фандуй Җўли, е бә хэпа нэгә дифоншон җўди жынму. Заму ба таму яндин дабэни. Таму мәю бохў гәҗяди җин, кәсы Җў лян заму зэ йидарнини. Йинви җыгә ниму бә хэпали!

10Кәсы даҗя ба шыту надо шуни, щён ба Иса лян Халев дасыни. Мынмын жынму канҗянли: Җўди гуонлён лэ, луәдо Хўдади гуйҗун җонфоншонли+.

Муса ви минжын чито Хўдадини

11Җў ги Муса фәди:

– Җыщезы жын хан до җисы канбуче Вәни? Хан до җисы таму бу щинфу Вәни? Суйжан Вә ги таму щянли дуәшо кэрамэти еба, таму хан бу щинфу Вә. 12Вә җё вынбин ба таму йиман щёмедёни, йиху Вә җё ни лян ниди хубый чынха вида минзўни+.

13Кәсы Муса ги Җў фәди:

– Хўда-я! Ни на Ниди да лилён ба җыщезы жын да Египет линчўлэли. Египетжынму ба Ни ги Ниди минжын ганхади сычин тинҗян, 14йиху таму ги җыгә дифоншон җўди жынму ба җыгә фәни. Җытар җўди жынму ду тингуә: Ни, Җў, лян вәму зэ йидарнини. Ниди йүнцэ занха, ба вәму шанчўди сыхур, Ни җё вәму ба Ни мян дуй мян канҗянли. Быйтян Ни зэ йүнцэди җўзы литу лин вәмудини, хили Ни зэ хуә җўзы литу лин вәмудини+. 15Ни дан ба Ниди минжын щёмедё, нэщезы минзў тинҗян Ниди вида миншын фәни: 16Ни зэ савәни ба Ниди минжын щёмедёли, йинцысы Ни мәю нынгў ба таму линдо Ни гәҗя ги таму щүхади дифоншончи+. 17Йинви җыгә, Җў, вә чито Нидини, Ни ба Ниди вида лилён щянги, җё Ни щүхади хуа чын. Ни зочян фәгуә:+
18«Вәсы Җў, Вәди жыннэ дадихын, Вәди щин вандихын зэмусы Вә фоншә гўнахар лян зуйни. Кәсы ви нён-лозыди гўнахар, Вә яндин зуй тамуди хубыйни, йичыр до ди сан, сы быйзы». 19Җў, вә чито Нидини: Ни җочў Ниди видади, мә гэбянди щинэ ба Ниди җыще жынди гўнахар фоншә, зущён да Египет чўлэди дашон, Ни ба таму фоншәлиди йиён.

20•Җў хуэйдади:

– Вә җочў ниди чито фоншә тамуни. 21Вә, Җў, йинавар хуәдини, Вәди гуонлён ба димян җолёндини, 22Вә дў җудини: җыще жын бу җиндо нэгә дифоншон. Таму җянгуә Вәди гуонлён, җянгуә Вә зэ Египетди савәни щянхади йиче кэрамэти, кәсы таму йихуэй лян йихуэй зыян Вәди жыннэдини, бу щён тин Вәди хуа. 23Таму бу җин Вә зочян ги тамуди зўзў-быйбый щүхади нэгә дифон. Сый гондо Вә, йигә ду бу җян нэгә дифон+. 24Кәсы Вәди нў Халев лян җыще жын бу йиён. Та шыщин-шыйиди тинли Вәди хуали, йинви җыгә Вә ба та линдо та цаканхади нэгә дифонни. Халевди хубый е ба нэгә дифон җаншонни,+
25нэ зусы амаликжынму дэ хананейжынму җыхур җўди пинчуан. Миргә ниму җәгуәчи, да савәни җочў Хунхэ чи.

Җў ви исраилжынмуди гондо зуйли тамули

26Җў ги Муса лян Харунэ фәди:

– 27Җыще ха жын до җисы хан гондо Вәни? Вә ба таму гондоди хуа кәҗя тин гули! 28Ни җыхур ги таму фәги: Вә, Җў, на Вәди йинаварди мин дў җудини, ниму ё сали, Вә зу җочў нимуди хуа ги ниму ганни. 29Ниму ду вандёни, ба нимуди мэти педё савәнини. Йинцысы ниму гондо Вәли, ниму литуди да эршы суй дашонди йигә жын ду бу җин нэгә дифон+. 30Вә зочян щүли, җё ниму җўдо нэтарни, кәсы җыхур Вә фәди: чўгуә Халев лян Иса, сый ду бу җин нэгә дифон+. 31Ниму фәли, дўшманму ба нимуди ваму нын дёшон зу. Кәсы Вә ба таму линдо ниму канбучеди дифончини. Нэгә дифон вонху чынха тамуди җяни, 32кәсы ниму гәҗя зэ җы савәни вандёни. 33Ви нимуди бущинфу нимуди эрнү шу зуйни: таму зэ җыгә савәни юҗуан сышы нянни, йичыр до нэгә сыхур, җисы ниму ду вучондёни+. 34Ниму ба нэгә дифон цаканли сышы тян, йинви җыгә ниму шу сышы нянди зуйни: йи нян ви йитян. Җё ниму җыха: Вә ба ниму дан лёха, нэхур лян ниму йү сани. 35Вә, Җў, ги ниму фә шыхуани: Вә ги фандуйха Вәди ха жынму замуҗя фәли, зу нэмуҗя ганни. Ниму ду зэ җыгә савәни вандёни!

36-37Җисы Муса дафачиди цакан нэгә дифонди җигә жын хуэйлэ, таму фәли нэгә дифонди җя хуали, җё минжын челэ, гондо Җўли. Йинви җыгә Җў җё җыще жын хэли вынбин, вучонли. 38Цакан нэгә дифонди шы эргә жын литу гуон Навинди эрзы Иса лян Иефоннийди эрзы Халев лёнгәр шынхали+.

Исраилжынму хан фандуйли Җўли

(Чунфә фалү 1:41-46)

39•Муса ба Җўди хуа ги исраилжынму фәгили. Даҗя тинҗян җыгә хуа тэ пәфанхали. 40Ди эртян ганзо йизор жынму шыканди щён ба сан дифон чёншонни. Таму фәди:

– Щянзэ вәму до Җў ги заму щүхади нэгә дифоншон шәлү бянйили. Вәму жынчын вәму ганхади гўнахарни.

41Кәсы Муса ги таму фәди:

– Виса ниму до җыхур хан бу тин Җўди хуа? Ниму щён ганди сычин йидяр ду бу чын! 42Занха, ниму бә чи! Җў лян ниму мә зэ йидарниди йимяр, дўшман ба ниму дабэни. 43Җисы ниму ба амаликжынму дэ хананейжынму пынҗян, таму лян ниму дадо йидарни, яндин ба ниму щёмедёни, йинцысы ниму да Җў гынчян җуангуәчили, мәщин гыншон Та зу+.

44Җўди хәтун щёнзы лян Муса да йинпанни мә нуәвәр, зу җыгә еба, жынму ба гәҗяди данзы фонда шонли сан дифонли. 45Нэгә сан дифоншон җўди амаликжынму дэ хананейжынму пушон таму лэ, ба нэще исраилжын дабэли, йичыр җуйдо Хорма дифоннили+.

15

Җү гўрбаниди фалү

15^1Җў ги Муса фәди:

– Ни ги исраилжынму фәги: 2җисы ниму доли Җў ги ниму щүхади дифоншон, ниму яндин ё зунхў җыще фалүни.

3Сый дан гилигә вардэ хуэйҗәсы гәҗя щён җү йигә гўрбани, хуэйҗәсы җёмын җечишон щён ги Җў җү шоди гўрбани, хуэйҗәсы данлин са гўрбани, та ба поню, гун-ён, ёнгозы зэмусы җүлү ду нын җү. Җыщезы гўрбаниди щён видо җё Җў разыни+. 4-5Нэгә жын лян ги Җў җүгиди мый йигә ёнгозы йидарни, хан ба лян йигә литр чин-ю хуәхади йигә кило мян зэмусы йигә литр путоҗю ё налэни. 6Җү гун-ёнди сыхур йидарни хан ё налэ лян йигә бан литр чин-ю хуәхади лёнгә килоди мян 7дэ йигә бан литр путоҗюни. Җыще гўрбаниди щён видо җё Җў разыни. 8Сый дан гилигә вардэ хуэйҗәсы гәҗя щён ги Җў ба поню җүчын шодёди хуэйҗәсы пиннанди гўрбани,+
9нэхур та хан ё налэ лян лёнгә литр чин-ю хуәха сангә кило мян 10дэ лёнгә литр путоҗюни. Җыгә гўрбаниди щён видо җё Җў разыни+.

11Җү поню, гун-ён, ёнгозы хуэйҗәсы җүлүди сыхур ду ё җымуҗя банни. 12Җочў сынлинди фур ниму ги мый йигә гўрбани җымуҗя ё банни. 13Мый йигә исраилжын ги Җў җү шоди гўрбаниди сыхур, ви җё Җў разы, яндин ё җымуҗя банни. 14Зэ ниму җунҗянни җўди вэгуйжын, напа та гуон зан җитян хуэйҗәсы зэ нэтар җў лони, та дансы ги Җў җү шоди гўрбани җё Та разы, та е, зущён исраилжын йиён, ё зунхў җыгә фалүни. 15Ниму гәҗя дэ ниму җунҗянни җўди вэгуйжынму йинавар ё зунхў җыгә фалүни. Ниму лян таму зэ Җўди мянчян дусы йимур-йиёнди+. 16Йинви җыгә йиёнди фалү лян фынфу йимур-йиён зэ нимушонни, е зэ тамушонни.

17Җў җё Муса ги исраилжынму ба җыще хуа фәгини:

– 18Җисы ниму доли Вә ги ниму гихади дифоншон, ниму яндин ё зунхў җыще фалүни. 19Ниму зэ нэтарди дишон җун са еба, ба җыгә яндин ё ги Җў дуанчын гуйҗун лищинни. 20Луә мәмәди сыхур, ниму ё на ту йигә шухади мыйзыни, ба луәха ту йигә мәмә бинзы ги Җў дуанчын гуйҗун лищинни. Ба җыгә лищин, зущён зэ чоншон да лёншыди лищин йиён, ги Җў ё дуангини. 21Ниму йинавар ё да йиче луәхади мәмә литу ба ту йигә мәмә дуанчын гуйҗун лищинни.

22– Ниму дан мәфончў ба Җўди фынфу литуди йигә фынфу пәлан+
23(ба җыще фынфу Җў җё Муса ги ниму зочян гигили, җё ниму йиху йинавар зунхўни), 24сысый дан мә җыдо йүхади җыгә сычин, йиху жынму ба җыгә цэ җыдоли, нэхур минжын җочў фалү ё налэ йигә понювазы, мян дэ путоҗюни, ба та җүчын шоди гўрбанини. Ба йигә җүлү ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини. Җыгә гўрбаниди щён видо җё Җў разыни+. 25Зу җымуҗя Исраилди ахун ё ба жынмуди йиче гўнахар вон быйни щидёни, Хўда зу ба тамуди гўнахар фоншәни, йинцысы таму мә җыдо ган гўнахарли; таму ви тамуди гўнахар ги Җў ба шоди гўрбани дэ вон быйни щи гўнахарди гўрбани җүгили. 26Зу җымуҗя Җў ба йиче исраилжын лян таму җунҗянни җўди вэгуйжынмуди гўнахар фоншәни, йинцысы таму мә җыдоди цуәли.

27Ниму литу найигә жын дан мә җыдо ган җымуҗяди гўнахарли, нэхур җё та лалэ йисуйди йигә муҗүлүр; ба та җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбани+. 28Зу җымуҗя Исраилди ахун ба җыгә жын мәҗыдоди, зэ Җў мянчян ганхади гўнахар вон быйни щидёни, Хўда зу ба тади гўнахар фоншәни. 29Исраилжын хуэйҗәсы вэгуйжын дан мә җыдоди ган гўнахарли, таму йимур-йиён ё зунхў фалүни+.

30Кәсы найигә исраилжын хуэйҗәсы вэгуйжын дэгўйирди дан ган гўнахар, та дэцэ Җўдини, нэхур ба тади минзы да Тади минжын литу яндин ё чүдёни, 31йинцысы та бу тин Җўди хуа, дэгўйирди мә зунхў Тади фынфу; та ю гўнахарни, тади зуй зэ ташонни.

Мә зунхў шанбэди йигә жын

32Исраилжынму хан зэ савәниди сыхур, таму шанбэ нэйитян ба шу цэхуәди йигә исраилжын зоҗуәли+. 33Ба җыгә жын линдо Муса, Харунэ лян йиче исраилжынди мянчянли, 34йихў ядо банфонзынили, йинцысы нэхур бу җыдо ги та дин са зуйни+. 35Йиху Җў ги Муса фәди:

– Ги җыгә жын яндин ё дин сызуйни; йиче исраилжын ду ё зэ йинпан вэту на шыту ба та дасыни+.

36Исраилжынму ба җыгә жын линдо йинпан вэту, җочў Җўди фынфу, на шыту ба та дасыли.

Ги йишон бянбянзышон фын суйзыди фалү

(Чунфә фалү 22:12; Мф 23:5)

37Җў ги Муса хан фәди:

– 38Ни ги исраилжынму фәги: «Ниму ги йишон бянбянзышон ба суйзы ё дёшонни; ги мый йигә суйзы литу ба данчин янсыйди щян бяншон. Ниму йинавар ё җымуҗя ганни+. 39Җыще суйзы ги ниму чынха йигә җихони: ниму са сыхур ба җыще суйзы дан канҗян, зу ба Вәди йиче фынфу җичелэни, җочў таму ганни. Зу җымуҗя ниму да Вәди мянчян җуанбугуәчи, гыншон гәҗяди вонщён бу зу. 40Җыще суйзы ги ниму тифәдисы җё ниму зунхў Вәди йиче фынфуни, җочў таму ганни, ниму зу чынха Вә җянчўлэди гуйҗун жынмуни+. 41Вә, Анлахў Торлясы, нимуди Җў. Вә зочян ба ниму да Египет линчўлэ, ги ниму дон Хўдани. Вә, Анлахў Торлясы, нимуди Җў»+.

16

Кора, Дафан лян Авиронди зофан

161-2Кора (тасы Левийди йигә хубый, тасы Кааф җящяди Ицгарди эрзы) зэмусы Рувимди сангә хубый – Елиавди эрзы Дафан дэ Авирон, Фалефди эрзы Авнан фандуйли Мусали. Лян таму йидарни хан ю 250 миншын дади, да минжынлиту җянчўлэди линшуни+. 3Таму йидарни шудо Муса лян Харунэди мянчян фәди:

– Гули, ниму зэ бә җуонвонли! Исраилди йиче жын дусы Җў җянчўлэди гуйҗун жын; Җў лян вәму зэ йидарнини. Виса ниму ба гәҗя би Җў җянчўлэди минжын тэди го+?

4Муса тинҗян җыгә хуа, зу гуйдо диха читоли Хўдали+. 5Йиху та ги Кора лян тади йибазы жын фәди:

– Миргә ганзо Җў ги заму зыгини, сыйсы Тади, җянчўлэди гуйҗун жын, нэхур Җў җё нэгә жын чынха Тади хуәҗини. 6-7Миргә ганзо ни лян ниди йибазы жын ба шо щёнди суй хуәлу нашон, литу ба җуәди мый лян шоди щён җуоншон, надо Җў мянчян. Йиху заму кан, Җў да заму литу ба сый җянчўлэли. Гули, ниму җы җигә левитжынму, гули, бә җуонвонли!+

8Муса хан ги Кора фәди:

– Ниму, җы җигә левитжынму, тинйихар! 9Исраилжынмуди Хўда ба ниму лян данлин жынму фынкэли, җё ниму нын до Та гынчян, җё ниму зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ган гунсынни зэмусы фусы исраилжынмуни. Җыгә хан ги ниму бу гума+? 10Җў җё ниму лян данлин левитжынму нын до Та гынчянли еба, ниму хан щён ба Исраил ахунди вифын җаншоннима?! 11Ниму гондо Харунэдини, шыдашы – җысы ни лян ниди йибазы жын фандуй Җўли!+

12Муса ба жынму дафачи, җё ба Дафан лян Авирон җёдилэни, кәсы таму фәди:

– Вәму бу чи! 13Ни ба вәму да фуҗү дифоншон линчўлэ (нэтар нюнэзы дэ фынми тондини), җё вәму зэ җыгә савәни вучонни, җыгә хан ги ни бу гума?! Ни хан щён ги вәму дон вонзы гуан вәмунима+? 14Ни ба вәму мә линдо тон нюнэзы лян фынми фуҗү дифоншон, е ги вәму мә ги тандо лян путойүанзы, җё таму чынха вәмуди фугуй. Җыхур ни хан щён хун вәмунима? Вәму бу чи!

15Муса чишонлэ ги Җў фәди:

– Хўда-я! Читоди җё Ни бә җешу җыще жынди гўрбани. Вә ги таму сысый мә сыгуә ха щин; вә ба тамуди йигә лүвазы ду мә нагуә.

16Муса ги Кора фәди:

– Миргә ни лян 250 гыншон ниди жын ду ё лэни, до Хўдади гуйҗун җонфон мянчянни. Харунэ е до нэтарни. 17Ниму мый йигә жын ба гәҗяди шо щёнди суй хуәлу нашон, литу ба шоди щён җуоншон, зандо Җўди мянчян.

18Таму мый йигә жын ба шо щёнди суй хуәлу налэ, литу ба җуәди мый лян щён җуоншон, лян Муса дэ Харунэ йидарни зандо Хўдади гуйҗун җонфонди мын чянтули. 19Кора ба йиче исраилжын шудо Хўдади гуйҗун җонфонди мын чянту, мян дуй мян зандо Муса дэ Харунэ гынчянли. Зу нэгә сыхур Җў щянхади гуонлён ба йиче жын җолёнли. 20Җў ги Муса лян Харунэ фәди:

– 21Ниму да җыще жын гынчян зудё, зан йүан, Вә ба таму донвәр щёмедёни+.

22Кәсы Муса лян Харунэ гуйдо диха читоли:

– Хўда-я! Нисы йиче хуәварди Хўда! Вәму литу йигә жын ган гўнахарли, нандый Ни ги йиче жын сын чинима+?

23Җў ги Муса фәди:

– 24Ни ги минжын фәги, җё таму ли Кора, Дафан дэ Авиронди җонфон зан йүан.

25Муса лян Исраилди ложынму йидарни до Дафан лян Авиронди җонфон нэтар чили. 26Та ги минжын фәди:

– Ниму да җыще ю гўнахарди жынмуди җонфон гынчян гуәчи, е бә ду тамуди сыса дунщи. Ниму дан бу тин, ба ниму ви тамуди гўнахар лян таму йидарни е нын щёмедё.

27Таму зу да Кора, Дафан дэ Авиронди җонфон гынчян гуәчили.

Дафан, Авирон лян гәҗяди щифузы дэ ваму чўлэ, зэ гәҗя җонфонди мынкуни зандини. 28Муса ги минжын фәди:

– Җыхур җё ниму җыха, Җў ба вә дафалэ җё ган җыще сычинни, бусы вә гәҗя щён җымуҗя ган. 29Җў ги җыще жын дан бу динзуй, таму дан зущён данлин жын йиён бу зуәнан, пинпин-наннанди вучон, нэхур ниму җыха: җы бусы Җў ба вә дафалэли. 30Кәсы Җў дан щянчўлэ йигә кэрамэти, сысый йүнзун мә җянгуәди сычин, җё ди ба тади ку җонкэ, ба җыще жын лян тамуди йиче дунщи янхачи, җё таму хуәхуәди хадо дуәзэхэ литу, нэхур ниму зу җыхани, җыще жын фандуй Җўли.

31-32Муса җён ба җыще хуа фәван, Кора, Дафан дэ Авирон җүә дихади ди бекэ, таму лян таму җяниди жын дэ йиче дунщи дехачили. 33Таму хуәхуәди лян тамуди дунщи йидарни хадо дуәзэхэ литули. Готуди ди йүанхуэй хәчўли, таму буҗянли+. 34Нэтар занди йиче исраилжын тинҗян тамуди дакў-луанху да нэтар подё, хантуәли:

– Куэ по, куэ по! Эё, хэпасыли! Кан, җё ди ба заму е бә янхачили!

35Йиху Җў дафахалэди хуә ба нэ 250 жын шосыли (зочян таму ги гәҗяди суй хуәлў литу ба шоди щён җуоншон, надо Җў мянчянли)+.

Шо щёнди нонозы

36Җў ги Муса фәди:

– 37Ни чи, ги Исраилди ахун Харунэди эрзы Елеазар фәги, җё та ба нэще хуә шосыди жынмуди йиче шынхади шо щёнди суй хуәлу нашон, ба литу шохади хуэй садо данлин дифоншон, йинцысы шо щёнди суй хуәлусы гуйҗунди. 38Ба шо щёнди суй хуәлу надо Җў мянчянди сыхур, таму чынха гуйҗундини. Йинви җыгә ба ви гәҗяди гўнахар щёмедёлиди җыще жынди шо щёнди хуәлу начи, дачын бә пянзы, ги шо гўрбаниди җуәзы зў йигә гэзы. Җыгә гэзы ги исраилжынму чынха йигә җихони.

39Елеазар ахун ба нэще шо щёнди суй хуәлу налэ, дачын бә пянзы, ги шо гўрбаниди җуәзы зўли йигә гэзы, 40җё исраилжынму җичелэни, сый дан бусы Харунэди хубый, та бу нын ги Җў шо щён. Сый дан бу тин хуа, ба та, зулян Кора дэ тади йибазы жын йиён, е щёмедёни. Елеазар ахун ба җыгә сычин җочў Җў ги Муса гихади фынфу ганли+.

Харунэ ба минжынди мин җюхали

41Ди эр тян йиче исраилжын гондо Муса лян Харунэди фәсы:

– Ниму ба Җўди минжын дасыли!

42Таму шудо йидарни фандуй Муса лян Харунэдини, йиху даҗя ба ту җочў Хўдади гуйҗун җонфон җуангуәчи йиканса, йүнцэ ба гуйҗун җонфон шанчўли: Җўди гуонлён е щянчўлэли. 43Муса лян Харунэ доли гуйҗун җонфон гынчянли; 44Җў ги Муса фәди:

– 45Ниму да җыще жын гынчян зудё. Вә җыхур ба таму йиха щёмедёни!

Таму лёнгәр гуйдо дихали+. 46Муса ги Харунэ фәди:

– Ни ба ниди шо щёнди суй хуәлу нашон, ба шо гўрбаниди җуәзышонди мый дэ щён җуондё литу, куэкуэди надо минжын нэтар, ба тамуди гўнахар вон быйни щидё! Ни куэ чи! Җў чишонлэли, ба вынбин кәҗя щянчўлэли+.

47Харунэ тинли Мусади хуали, куэкуэ подичи, ба шо щёнди суй хуәлу надо жынмуди донҗуннили. Та канҗянли, ба вынбин кәҗя щянчўлэли. Та зу ба щён гәдо хуәшон, ба минжынди гўнахар вон быйни щидёли. 48Харунэ зандо хуә жынмуди дэ вучон жынмуди донҗуннили – вынбин зу җўхали+. 49Бу суан лян Кора йидарни вучондёди жын, нэйитян йиман вучонли 14 700 жын. 50Вынбин җўлиди йиху, Харунэ хуэйли Хўдади гуйҗун җонфонли, лян Муса зандо мын гынчянли.

17

Харунэди җўгунзы

17^1Җў ги Муса фәди:

– 2Ни ги исраилжынму фәги, җё таму ги ни налэ шы эргә җўгунзы, да мый йигә зўди линшу гынчян налэ йигә җўгунзы. Ги җўгунзы готу җё ба тади минзы щешон. 3Ба Харунэди минзы щедо Левий зўди җўгунзышон. Мый йигә зўди линшу гынчян – йигә җўгунзы. 4Ни ба җы шы эргә җўгунзы надо Вәди гуйҗун җонфон литу, гәдо хәтун щёнзыди мянчян, зусы Вә лян ни йүмянди вәр гынчян+. 5Вә дан ба сый җянчўлэ, нэгә жынди җўгунзышон ё кэ хуарни. Зу җымуҗя Вә зэ бу җё исраилжынму гондо ниму.

6Муса ги исраилжынму фәли, зу җымуҗя мый йигә зўди линшу ба җўгунзы налэли. Муса йиман шули шы эргә җўгунзы (Харунэди җўгунзы е зэ таму литуни). 7Муса ба җы йиче җўгунзы надо Хўдади гуйҗун җонфон литу, гәдо Җўди хәтун щёнзы мянчянли.

8Ди эр тян Муса җинли Хўдади гуйҗун җонфонни йиканса: Левий хубыйди Харунэди җўгунзышон кэли хуарли: җўгунзы готу чўлэлигә хуаргўдўр, йиху кэли хуарли зэмусы җели баданли! 9Муса ба йиче җўгунзы нашон, ги исраилжынму зыгили. Даҗя ба йүхади сычин җянли, йиху линшуму ба гәҗяди җўгунзы йүанхуэй нашонли. 10Җў ги Муса фәди:

– Ни ба Харунэди җўгунзы йүанхуэй гәдо хәтун щёнзы мянчян. Җё җыгә ги фандуйхади исраилжынму чын йигә җихо, җё таму җыха: таму хан дан гондо, таму ду вучонни.

11Муса җочў Җўди фынфу ганли.

12Исраилжынму ги Муса фәди:

– Ни кан, җыхур вәму ду вучонни! Җыхур вәму ду ладоли, йиман ду ладоли! 13Сый дан доли Хўдади гуйҗун җонфон гынчян, та вучондини. Нандый вәму ду вучондёнима!

18

Исраилди ахунму лян левитжынму ё зунхўди фынфу

18^1Җў ги Харунэ фәди:

– Ни лян ниди эрзыму, ни дадади җящя дан зэ Хўдади гуйҗун җонфонни фанли зуйли, ниму зу ви җыгә шу зуйни. Кәсы ган Исраил ахунди гунсы дан фанли зуйли, гуон ни лян ниди эрзыму ви җыгә шу зуйни+. 2Ни ба ниди чинчинму, зусы Левий зўди жынму ги гәҗя нашон, җё таму лян ни йидарни ган тамуди гунсы. Ни лян ниди эрзыму зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу ган Исраил ахун гунсыди сыхур, җё таму ги ниму бонмон+. 3Таму ё ги ниму бонмонни зэмусы зэ гуйҗун җонфон литу ган гәҗяди гунсыни, кәсы таму бу нын ду Гуйҗун вәршонди дэ шо гўрбани җуәзышонди гуйҗун дунщи, йинцысы левитжынму дан ду нэще дунщи, таму лян ниму вучонни. 4Таму ё шындо ни гынчян, зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу ган заёнди хуәни, ган гәҗяди гунсыни. Понжын бу нын лян ниму йидарни ган гунсы. 5Гуон ни лян ниди эрзыму нын зэ Гуйҗун вәршон дэ шо гўрбаниди җуәзышон ган гунсы. Җымуҗя җё Вә ги исраилжынму зэ бә хэчили+. 6Җысы Вә, Җў, гәҗя да исраилжынму литу ба нимуди чинчинму левитжынму җянчўлэ, ги ниму гигили. Таму ё чынха Вәдини, йинви җыгә таму нын зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу ган гәҗяди гунсы. 7Гуон ни лян ниди эрзыму ё ган Исраил ахунди гунсыни, ба шо гўрбани җуәзышонди хуэйҗәсы Дин гуйҗун вәршонди дунщи яндин ё гуанчўни. Вә ба Исраил ахунди гунсы гуон ги ниму дуангили. Понжын сый дан до Гуйҗун вәр хуэйҗәсы нэтарди дунщи гынчян, ба та яндин ё дасыни+.

Ги Исраил ахунму фынгиди йилэзы

8Җў ги Харунэ фәди:

– Вә ба ни динхали, җё ни җокан ги Вә дуангиди йиче гуйҗун лищинни. Вә ба җы йиче лищин ги ни лян ниди хубый динчын йинаварди йилэзыни+. 9Чўгуә шо гўрбаниди җуәзышон җүди гўрбани, ба ги Вә җүгиди дин гуйҗунди йиче гўрбани ни нашон: мян гўрбани, вон быйни щи гўнахарди гўрбани зэмусы вон быйни щи зуйди гўрбани. Җыще гўрбани дусы ни дэ ниди хубыйди. 10Ниму яндин зэ гуйҗун вәршон ё чы җыще лищинни, гуон нанжынму нын чы, йинцы җысы гуйҗун чыди.

11Исраилжынму ги Вә дуангиди данлин гуйҗун лищин е ё ги ниму шынхани. Вә ба җыще лищин ги ни лян ниди эрзыму дэ нүзыму гигили, җё ниму йинавар ю җы йилэзыни. Ни җяниди ганҗин жынму ду нын чы җыгә чыди+.

12-13Вә щён ба исраилжынму няннян ги Вә җүгиди щин шучынди ту йихуэй шухади лёншы, путоҗю дэ олива чин-ю ги ниму гиги. Җы йиче дусы нимуди. Ни җяниди ганҗин жынму ду нын чы җыще лищин++.

14Исраилжынму ги Вә гигиди, җё чынха Вәди йинавар фугуйди дунщи, – җы дусы нимуди+.

15Исраилжынму ги Вә гигиди мый йигә жынди лян сынлинди тушур дусы нимуди. Кәсы ба мый йигә тушур эрвазы дэ буганҗин сынлинди тушур ё мэхуэйлэни. Ниму яндин ба җыгәди чян ё җешухани+. 16Жынди тушур эрвазы йигә йүәди сыхур, ба та җочў ахунди суанфа ё на вугә гуйҗун йинчян мэхуэйлэни+. 17Кәсы ба ню, ён лян җүлүрди тушур бә мэхуэйлэ, ба таму йиман ги Вә ё җүчын гўрбанини. Ни ба җыще сынлинди ще садо шо гўрбаниди җуәзышон, ба таму кәлонди ю шодё. Җыгә щён видо җё Вә разыни+. 18Зущён дуанчын гуйҗун лищинди щүнцазы лян ю датуй йиён, Вә ба җыще сынлин жу е ги ниму гигили+.

19Вә ба исраилжынму ги Вә дуангиди йиче гуйҗун лищин ги ни лян ниди эрзыму дэ нүзыму гигили, җё чынха ниму йинаварди йилэзыни. Җысы Вә лян ни дэ ниди хубый динхади йинавар ё зунхуди хәтун+.

20Җў ги Харунэ фәди:

– Зэ исраилжынмуди дишон ни мәю сыса фугуй дэ йилэзы. Вәсы Җў, Вәсы ниди йилэзы, Вәсы ниди фугуй+.

Ги левитжынму фынгиди йилэзы

21Җў фәди:

– Вә ги левитжынму ба исраилжынму ги Вә гигиди мый йигә шычир гигили. Җысы ги таму ви гуйҗун җонфонни ган гунсыди гунчян+. 22Исраилжынму литу данлин сый ду бу нын до гуйҗун җонфон гынчян; ви җыгә гўнахар таму вучонни. 23Левитжынму зэ гуйҗун җонфонни ё ган гунсыни; ви гәҗяди зуй ги хуэйдани. Җысы ниму дэ нимуди хубый йинавар ё зунхўди фалү. Зэ исраилжынмуди җунҗянни левитжынму мәю йинаварди фугуй, 24йинцысы Вә кәҗя ги левитжынму ба исраилжынму ги Вә дуангиди гуйҗун лищинди шычир фынгили. Йинви җыгә Вә фәли, зэ исраилжынмуди җунҗянни левитжынму мәю йинаварди фугуй.

Ги левитжынму фынхади шычир

25Җў ги Муса гиди фынфу 26җё та ги левитжынму фәгини:

– Җў ба исраилжынму гиди шычир ги ниму гигили. Ниму нашонди йиху, яндин ё да җыгә шычир литу е начўлэ шычир, ги Җў дуанчын гуйҗун лищинни. 27Җыгә зущёнсы ниму гәҗя ба җён шухади лёншы дэ щин путоҗю җүхади гўрбани йиён. 28Зу җымуҗя ниму да исраилжынму дуангиди шычир литу е ги Җў ё дуан гуйҗун лищинни. Ба җыгә лищин ги Исраилди ахун Харунэ ё гигини. 29Да ниму шухади йиче лищиншон, ба дин ходи дэ дин гуйҗун дунщи ги Җў җүги.

30Ни ги левитжынму фәги: ниму ба дин ходи йилэзы ги Җў җүди сыхур, җыгә зущён ниму ба җён шухади лёншы дэ щин путоҗю җүхади гўрбани йиён. 31Ба шынхади йилэзы ниму ги гәҗя люха. Ниму лян җяниди жынму зэ мый йигә вәршон ду нын чы, йинцы җысы ниму ви гуйҗун җонфонни ганди гунсы линхади гунчян. 32Ниму ги Җў ба дин ходи йилэзы җүги, йиху чы шынхади, җытар ниму мәю гўнахар. Кәсы ниму ба исраилжынму ги Җў дуангиди гуйҗун лищин бә зў зонли, бә җё ниму вучон.

19

Шодё хуон янсый нюди хуэй

19^1Җў ги Муса лян Харунэ фәди:

– 2Җысы Вә ги исраилжынму гихади фалү, җё таму ги ни лалэ йигә мәю дуанбянди, йүнзун мә лигуә диди хуон янсыйди ню,+
3ни ба та ги Елеазар ахун җёдо шуни. Җё та ба ню да йинпанни лачўчи зэдё. 4Елеазар ахун на зыту ба нюди ще ё занйихарни, җочў Хўдади гуйҗун җонфонди чянмян са чи бянни+. 5Ба җыгә ню хўлунлунди, лян пизы дэ жу, ще, чончон-дўдў ду ё зэ Исраилди ахун мянчян шодёни+. 6Йиху Исраилди ахун ё на йикуэ щүәсунфу, йиба иссоп цо лян йиҗезы шынхун янсыйди ёнмо педо хуә литуни+. 7Ба җыгә зўлиди йиху, та яндин ба гәҗяди йишон ё щи ганҗинни зэмусы щи абдэзыни, нэхур та цэ нын җин йинпанни. Зу җыгә еба, йичыр до хушон та хансы буганҗинди+. 8Шоли нюди нэгә жын е яндин ба йишон ё щи җинни зэмусы щи абдэзыни. Та е, зулян Исраилди ахун йиён, йичыр до хушон хансы буганҗинди. 9Җыгәди йиху йигә ганҗин жын ба җыгә ню шодёди хуэй ё шудо йидарни, гәдо йинпан вэтуди йигә ганҗин вәршонни. Ба җыгә хуэй зэ нэтар ё хўчўни, йиху ба җыгә хуэй ё садо фи литуни. Зу җымуҗя ба фи зў ганҗин, щи Исраилди йиче жынмуни, вон быйни щи тамуди гўнахарни+. 10Шули хуэйди жын яндин ба йишон ё щи җинни, йичыр до хушон тасы буганҗинди. Исраилжынму лян таму җунҗянни җўди вэгуйжынму йинавар ё зунхў җыгә фалүни+.

Сый дан дули мэтили

11Сый дан дули мэтили, та җынҗыр чи тян чынха буганҗиндини. 12Ди сан тян дэ ди чи тянди нэйитян таму яндин ё на җыгә фи щи абдэзыни, йиху та цэ чынха ганҗиндини. Та дан җымуҗя бу зў, нэхур та бу чынха ганҗинди+. 13Сый дан ду мэтили, мә щи абдэзы, та хансы буганҗинди. Зу җымуҗя нэгә жын ба Җўди гуйҗун җонфон зўчын буганҗиндили, ба тади минзы яндин да Хўдади минжын литу ё чүдёни+.

14Сый зэ гәҗяди җонфонни вучонли, зэ җонфон литу нэгә сыхур юди жын хуэйҗәсы җинлэди жын чи тян чынха буганҗиндини. 15Найигә гуәшон хуэйҗәсы гонзышон мә гэ гэзы, та есы буганҗинди+. 16Сый дан ба дасыди хуэйҗәсы вучон жынди мэти, ба жынди гўдў хуэйҗәсы ба фынкын дуйихар, нэхур та чи тян чынха буганҗиндини.

17Ниму ба шодё хуон янсый нюди хуэй нашон, гәдо гуә литу, ги готу дощер чин фи, зўчын щи буганҗин жынди фи. 18Йиху җё йигә ганҗин жын на йиба иссоп цо зэ җыгә фи литу занйихар, ба җонфон, җонфон литуди йиче дунщи лян жынму сайихар. Та ба духа жын гўдўди, фынкынди, дасыди хуэйҗәсы вонжын е ё сайихарни+. 19Ди сан тян лян ди чи тянди нэйитян ганҗин жын ё на фи ба нэгә буганҗин жын сайихарни, зў җымуҗя ди чи тянди нэйитян ба та зўчын ганҗиндини. Нэгә буганҗин жын е ба гәҗяди йишон ё щи ганҗинни зэмусы хан ё щи абдэзыни. Хушон та зу чынха ганҗиндини+.

20Сый чынха буганҗиндили зэмусы ба гәҗя мә зў ганҗин, нэхур тасы буганҗинди, йинцысы та на җыгә фи мә щи абдэзы. Җыгә жын ба Җўди гуйҗун җонфон зў буганҗинли, ба тади минзы яндин ё да Хўдади минжын литу чүдёни+. 21Ниму йинавар ё зунхў җыгә фалүни. Саха фиди нэгә жын е ба гәҗяди йишон на фи ё щини. Сый дан ба җыгә фи дуйихар, та йичыр до хушон чынха буганҗиндини. 22Буганҗин жын напа ба са дуйихар, нэгә дунщи зу чынха буганҗиндили; напа сый ба буганҗин дунщи дуйихар, та йичыр до хушон чынха буганҗиндини.

20

Кадес дифонни йүхади сычин

(Җефон 17:1-7)

20^1Ту йигә йүәни исраилжынму доли Син савәни, зэ Кадес дифонни ба йинпан захали. Мариам вучонли, ба тади мэти зу зэ нэтар сундёли+.

2Нэтар мәю хәди фи, йинви җыгә минжын шудо Муса лян Харунэ гынчян,+
3гондо таму лёнгәр фәди:

– Вәму зочян лян вәмуди чинчинму йидарни зэ Җў гынчян дан вучонли, нэхур дуәму хо!+
4Ниму виса ба вәму линдо җыгә савәнили? Ниму щён җё вәму йидарни лян вәмуди сынлин вандё җытарнима? 5Ниму виса ба вәму да Египет линчўлэ, линдо җыгә чүн, бу җон сысади дишонли? Җытар мәю лёншы, мәю инжир, путо дэ шылю; җытар лян хәди фи ду мәю!

6Муса лян Харунэ да жынму гынчян зудё, зандо Хўдади гуйҗун җонфонди мын чянтули. Таму гуйдо дихали; Җў щянхади гуонлён ба таму җолёнли+.

7Җў ги Муса фәди:

– 8Ни ба җўгунзы нашон, лян Харунэ йидарни ба жынму шудо йидарни. Йиху зэ даҗяди мянчян занди нэгә да шыту ниму гигә фынфу, фи зу да шыту литу тончўлэни. Зу җымуҗя ни ги минжын ба фи гиги, җё таму лян сынлин ду хә.

9Муса ба Җўди хуа тинли, чи, ба хәтун щёнзы мянчян гәди җўгунзы налэли.

10Та лян Харунэ җё йиче жын йидарни шудо да шыту гынчянли. Муса фәди:

– Ниму җыще фандуйжын, тинйихар: җё вәму да җыгә да шыту литу ба фи ги ниму начўлэнима?

11Йиху Муса ба җўгунзы гончелэ, лян та ба да шыту на җўгунзы дали лёнха, – йида гўзы фи йиха тончўлэли; жынму лян сынлин ду хәли.

12Кәсы Җў ги Муса лян Харунэ фәди:

– Ниму лёнгәр ба исраилжынму бунын линдо Вә ги таму щүхади дифоншон, йинцысы нимуди щинфу шодихын, ниму зэ даҗяди мянчян ба Вәди гуйҗун вида лилён мә жын+.

13Җыгә сычинсы зэ Мерива дифонни йүхади. Исраилжынму зэ җытар гондоли Җўли; Җў зэ җытар ги исраилжынму ба Тади вида лилён зыгили.

Едомди хуоншон бу җё исраилжынму гуә тади дифон

14Муса да Кадес ба гәҗяди сунщинжынму дафадо Едомди хуоншон гынчян, җё таму ба җымуҗяди хуа сунгини:

– Ниди чинчин, исраилжынму, ги ни фә хуадини. Ба вәму шухади йиче нан ни җыдони+. 15Вәмуди зўзў-быйбый доли Египет, зэ нэтар вәму җўли хошо гунфу. Египетжынму җәмә вәмуди зўзў-быйбый лян вәмули,+
16вәму шынхуанди читоли Җўли, җё Та ба вәму җюхани. Җў тинҗян вәмуди шынхуан, дафади Тади тянщян ба вәму да Египет линчўлэли. Җыхур вәму доли Кадес чынпунили, җыгә чынпу зу зэ ниди гуйҗяди бянбяршонни+. 17Чин ни ги вәму ги кухуан, җё вәму да ниди дифоншон зугуәчи. Вәму лян вәмуди сынлин да ниди дини, путойүанзыни бу гуә, вәму е бу хә ниму җин литуди фи. Вәму гуон да хуоншонди да лўшон зуни, вон юбонгә е бу җәгуәчи, вон зуәбонгә е бу җәгуәчи, гуон да ниди дифон зугуәчини+.

18Кәсы Едомди хуоншон хуэйдади:

– Бу, будыйчын! Вә җё ниму да вәди дифоншон бу гуә! Ниму дан лэ, нэхур вә ба җүндуй дафачи җё ба ниму ганчўчини.

19Исраилжынму фәди:

– Вәму гуон зэ да лўшон зуни. Вәму дэ вәмуди сынлин дан хә ниди фи, вәму ги ниму чў чянни. Вәму гуон на вәмуди җүә зугуәчини, җы йигә чян ду бу җы+.

20Едомди хуоншон кә фәди:

– Бу, будыйчын! Ниму да вәди дифоншон бә гуә!

Едомди хуоншон дафалэлигә җүндуй, таму ба исраилжынму да нэтар ганчўчили.

21Исраилжынму җәгуәчи, да данлин йигә лўшон зули, йинцысы Едомди хуоншон мә җё исраилжынму да тади дифоншон гуә.

Харунэди вучон

22Исраилжынму да Кадес дифонни зудё, доли Ор сан гынчянли+
23(җы зэ Едом дифонди бянбяршонни). Җў зэ нэтар ги Муса лян Харунэ фәди:

– 24Харунэ җинбудо Вә ги исраилжынму щүхади нэгә дифон. Та вандёни, зудё тади зўзў-быйбый гынчянни, йинцысы ниму лёнгәр зэ Мерива дифонни мә зунхў Вәди фынфу+. 25Муса ба Харунэ лян тади эрзы Елеазар ё линдо Ор саншон, 26зэ нэтар ба Исраил ахунди йишон да Харунэшон туәхалэ, ги Елеазар чуаншонни. Харунэ зу зэ нэтар вандёни+.

27Муса җочў Җўди фынфу ганли, йиче исраилжынму канли, замуҗя таму шонли Ор санли. 28Муса ба Исраил ахунди йишон да Харунэшон туәхалэ, ги Елеазар чуаншонли. Харунэ зу зэ нэгә сан динзышон вучонли. Муса лян Елеазар да саншон халэли+. 29Йиче исраилжын тинҗян Харунэ вучонли, шудо йидарни, ба та кўли саншы тян+.

21

Исраилжынму ба Ханаан дифонди жынму дабэли

21^1Ханаан нанбонгә җўди Арад чынпуниди хуоншон тинҗян исраилжынму да Афарим дифоншон лэдини, та зу ба исраилжынму пушон, лян таму дали җонли зэмусы ба җигә жын ги гәҗя гуәгуәчили+. 2Исраилжынму ги Җў гили йигә вардэ, фәди:

– Хўда-я! Ни дан ги вәму бонмонди ба җыщезы жын дабэ, вәму зу ба тамуди чынпу йиман далансандёни+.

3Җў тинҗян исраилжынмуди чито, ги таму бонмонди җё ба ханаанжынму дабэли. Зу җымуҗя исраилжынму ба хананейжынму йиман садёли, ба тамуди чынпу йиман далансандёли. Исраилжынму ги нэгә дифон нанлигә минзы – Хорма[*].

На тун зўхади чончун

4Исраилжынму да Ор сан гынчян зудё, вон Хунхэ зуди лўшон чили, йинцысы таму вонщён ба Едом дифон вангуәчини. Лўшон минжын бу жыннэди, 5фандуйли Хўда лян Мусали. Таму фәли:

– Виса ниму да Египет ба вәму линдо җыгә савәни вучонлэли? Җытар мәю чыди, мәю фи. Вәму йидяр ду мәщин чы җыгә бущён чыдили!+

6Җў җё хошо дўйүә чончун людо минжынди донҗунни, ба бушоди исраилжын динли, таму зу мә минли. 7Жынму до Муса гынчян фәди:

– Вәму фандуй Җўли, е фандуй нили, ган гўнахарли. Җыхур чин ни ви вәму чито Җў, җё җыщезы чончун да вәму гынчян люшон зу.

Муса ви минжын читоли Җўли. 8Җў ги Муса гиди фынфу җё зў йигә тун чончун, ба та бондо ганзышонни. Дўйүә чончун дан ба сый динха, нэгә жын ба җыгә тун чончун вонйихар зу хони. 9Муса зўли йигә тун чончун, бондо ганзышонли. Дўйүә чончун дан динли сыйли, нэгә жын ба тун чончун йикан, та зу холи.

Исраилжынму да Ор сан зудё, доли Моав пинчуаннили

10Исраилжынму челэ, до Овоф дифон ба йинпан захали+. 11Да Овоф дифон зудё, таму доли Ийе-Аварим дифонли, зэ савәни, Моав дунбонгә ба йинпан захали+. 12Да нэтар зудё, доли Заред пинчуанни ба йинпан захали+. 13Да Заред пинчуанни зудё, таму зэ Арнон хәди быйбонгә зэ савәни ба йинпан захали. Җыгә савә зэ Аморрей дифонди бонгәрнини. (Арнон хәсы Моав лян Аморрей дифонди бянҗе)+. 14-15Йинви җыгә йибын фу литу щехади (җы йи бын фу җёди «Җў дахади җон»): «Вагеб чынпу дэ пинчуан зэ Суфа дифоншон, Арнон хә дэ чуандо йичыр до Ар чынпу дэ Моав дифонди бяннили»+.

16Да җытар таму доли йигә дифоннили, минзы җёди Беэр, зу зэ җытар Җў ги Муса фәли:

– Ни чи, ба минжын җёдилэ, шудо йидарни, Вә ги таму ги фини.

17Нэхур исраилжынму чонли йигә җымуҗяди чүзы:

Җин, ни ба ниди фи тончўлэ!

Вәму щён ги фи чон чүзыни –

18Вонзыму ба җыгә җин вахали,

Минжынди линшу ба та вали.

Таму на җўгунзы дэ ганзы

Вали җыгә җинли!

Исраилжынму да савәни зудё, доли Матанна дифоннили; 19да Матанна доли Нагалиилли; да Нагалиил доли Вамофли; 20да Вамоф таму доли Моав дифонди чуандонили (җыгә чуандо зэ Фасга сандинзы дихани; Фасга сан зэ савәниди дуймянни).

Исраилжынму ба Сигон хуоншон лян Ог хуоншон дабэли

(Чунфә фалү 2:26—3:11)

21•Җыгәди йиху исраилжынму ба гәҗяди сунщинжынму дафадо Аморрейди Сигон хуоншон гынчянли, җё ги таму ба җымуҗяди хуа сунгини:

– 22Чин ни гигә кухуан, җё вәму да ниди дифоншон зугуәчи. Вәму лян вәмуди сынлин да ниди дини, путойүанзы бу гуә, вәму е бу хә нимуди җин литуди фи. Вәму да хуоншонди да лўшон зуни, гуон ба ниди дифон зугуәчини+.

23Сигон хуоншон мә дайин, бу җё исраилжынму да тади дифоншон гуә. Та ба гәҗяди жынму шушон, доли савәниди Иаац дифонли, ба исраилжынму пушон, лян таму дали җонли. 24Кәсы исраилжынму ба хошо дўшман зэ җоншон дасыли, хан да Арнон хәди быйбонгә йичыр до Иавок хә ба тамуди дифон җаншонли (Иавок хәсы аммонжынму гуйҗяди бянҗе, йинцысы аммонитжынму ба гәҗяди бянҗе каншуди җиндихын)+. 25Зу җымуҗя исраилжынму ба амморрейжынмуди йиче чынпу җаншон, җўдо Есевон чынпу лян та гынчянди данлин чынпунили. 26Есевон чынпусы Аморрейди Сигон хуоншон җўди чынпу. Зочян Сигон лян Моав дифоншонди хуоншон дали җонли, ба тади йиче гуйҗя йичыр до Арнон хә җаншонли. 27Йинви җыгә сывынҗя чонли йигә чүзы:

– Лэ, чин ниму до Сигон хуоншонди Есевон чынпуни!

Вәму щён канйихар, замуҗя ба та йүанхуэй гэчелэни.

28Йинцысы да Есевон чынпуни
Сигонди җүндуй, зущён хуә йиён,
мынмынди чўлэли;
Таму ба моавжынмуди Ар чынпу далансандёли,
Ба Арнон хә гынчянди го дифон җаншонли.
29Моавжынму-я, ниму дуәму неҗон!
Бэвон Хамосди жынму, ба ниму йиман ду шәдёни!
Нимуди нанжынму подёли,
Ба нимуди нүжынму Аморрейди хуоншон
ги гәҗя гуәгуәчили.
30Җыхур заму ба тамуди хубый ду щёмедёли,
Да Есевон дашон йичыр до Дивон чынпу!
Заму ба таму далансандёли,
Йичыр до Нофа чынпунили,
җыгә зэ Медева чынпу гынчянни+.

31Зу җымуҗя исраилжынму ба аморрейжынмуди йиче дифон җаншон, җўдо нэтарли. 32Муса дафади жынму җё ба Иазер чынпу цайихарни. Нэтар исраилжынму ба аморрейжынмуди хошо җувиниди щёнҗуон җаншон, ба нэтар җўди аморрейжынму ганчўчили+.

33Йиху исраилжынму җәгуәчи, вон Васан дифонни зули. Васан дифонди Ог хуоншон линди тади йиче җүндуй зэ Едреи чынпу гынчян ба исраилжынму пушон, лян таму дали җонли. 34Җў ги Муса фәди:

– Ниму бә хэпа та. Вә щён ба та, тади минжын лян тади гуйҗя ги ниму гигини. Ни ги Есевон чынпуни җўди аморрейжынмуди Сигон хуоншон ган сали, ги Ог хуоншон е нэмуҗя ган+.

35Зу җымуҗя исраилжынму ба Ог хуоншон, тади эрзыму лян йиче минжын дасыли, йигә хуәжын ду мә люха; йиху таму ба дўшманди дифон җаншонли.

22

Моавди хуоншон дафади жынму ба Валаам шынжын җёлэли

22^1Исраилжынму кә вончян зуди, доли Моав пинтанниди Иордан хәди дунбонгәли, зэ Иерихон чынпуди дуймян ба йинпан захали.

2-3Моавди хуоншон, Сепфорди эрзы Валак ба исраилжынму ги аморрейжынму ганхади дэ исраилжынму фур дуәди тинҗянли. Та лян тади минжын хэли пали, ду да лынҗандини+. 4-5Моавжынму ги мадианжынмуди линшуму фәди:

– Җы йичүн жын вончян чи ба заму ду щёмедёни, зущён ню зэ дини чы цоди йиён.

Йинви җыгә Моавди Валак хуоншон дафади жынму җё ба Веорди эрзы Ваалам җёдилэни. Валаам зэ Пефор чынпуниди Евфрат хә бонгәрни җўдини. Дафачиди жынму ги Валаам ба Валакди хуа сунгили:

– Йигә минзў да Египет чўлэ, вон җытар лэдини. Таму сандо сыҗу-бахали, таму хахўди, фәсы ба вәмуди дифон җаншонни+. 6Чин ни лэ, ви вә ба җыгә минзў җудё, йинцысы тамуди фур би вәмуди дуә. Йиху вәму хаба нын ба таму дабэ, да җытар ганчўчи. Вә җыдони, ни дан ги сый панвон хо, таму зу фаҗонни; дан җу сый – таму зу йү бэляни.

7Зу җымуҗя моавжынму лян мадианжынмуди линшу ба җу исраилжынмуди чян нашон, зули Валаам гынчянли; таму ба Валакди хуа ги та сунгили. 8Валаам ги таму фәди:

– Ниму зэ җытар зан йиванщи, миргә вә ги ниму фәни, Җў ги вә фәли сали.

Моавди линшуму лян Валаам зэ нэтар занли йиванщи.

9Хўда до Валаам гынчян, вынли тали:

– Лян ни йидарниди җыще жынсы сый?

10Валаам хуэйдади:

– Моавди Валак хуоншон ба таму дафадилэ, ги вә фәди; 11да Египет чўлэди йигә минзў сандё сыҗу-бахали. Валак щён җё вә ви та ба нэгә минзў җудёни, йиху та хаба нын ба нэгә минзў дабэ, ба таму ганчўчи.

12Хўда ги Валаам фәди:

– Ни лян җыщезы жын бә чи, е бә җу исраилжынму, йинцысы Вә ги таму панвон холи.

13Ди эр тян ганзо Ваалам ги Валак дафалэди жынму фәди:

– Чи, ниму хуэйчи! Җў бу җё вә лян ниму чи.

14Таму хуэйчи ги Валак фәли, Валаам мә дайин лян таму йидарни лэ.

15Җыгәди йиху Валак дафачиди жынму би щянтуниди хан дуә, тамуди фынбыр би зочянди хан го. 16Таму до Валаам гынчян, ба Валакди хуа сунгили:

– Чин ни яндин до вә гынчян лэ. Бә ги дуанҗүәхуа! 17Вә щён ги ни дуәйү дуан чянни, ни ё са, вә зу ги ни ган сани. Ни лэ, ви вә ба җыгә минзў җудё! 18Кәсы Валаам хуэйдади:

– Напа Валак хуоншон ба җяниди йиче җинзы, йинзы ду ги вә гиги еба, вә бу нын бу зунхў вә бэвонди Анлахў Торляди фынфу, булүн зэ да сычиншон хуэйҗәсы зэ щё сычиншон. 19Чин ниму зэ җытар зан йиванщи, җё вә җыдоха, Җў ги вә хан фә санима бу фә.

20Хили Хўда до Валаам гынчян ги та фәди:

– Җыщезы жын дан лэ чито җё ни лян таму чи, ни зу челэ лян таму йидарни чи, кәсы Вә ги ни фә са, ни зу ё ган сани.

21Ди эр тян ганзо Валаам челэ, ба лү тошон, лян Валакди линшуму йидарни зули.

Валаам лян тади лү

22Валаам лян җыщезы жын йидарни чили, йинви җыгә Хўда чишонлэли. Валаам чиди лү, лёнгә хуәҗи гыншон та зэ лўшон зуди сыхур, Җў дафалэди йигә тянщян зандо лў донҗунни, ба Валаам дончўли. 23Лү ба тянщян нади до занди канҗян, зу да лўшон җәгуәчи, вон дини подёли. Валаам ба лү датуәли, җё та йүанхуэй зудо лўшонни. 24Тянщян зандо лёнгә путойүанзыди донҗунниди зый лўшонли, лўди лёнханисы шыту чён. 25Лү ба тянщян канҗян, вон чён гынчян нуәлихар, ба Валаамди җүә җичўли. Валаам ба лү кә датуәли. 26Тянщян кә вон чян зуди, зандо йигә зый вәршонли, лёнхани вонгуә гуәди кунзы ду мәю. 27Җы йихуэй лү ба тянщян канҗян, падо дихали. Валаам чишонлэ, ба лү на бонбонзы датуәли. 28Нэгә сыхур Җў җё лү фәли хуали, лүлүзы ги Валаам фәди:

– Вә ги ни зўли сали? Ни виса кәҗя җы сан бян да вәдини?

29Валаам хуэйдади:

– Ни чия вәдини! Вә шуни дан ю до, вә ба ни зэдёни!

30Лү фәди:

– Нандый вә бусы ни йибыйзы чиди лүма? Вә зочян җымуҗя ги ни гангуәма?

Валаам хуэйдади:

– Мәди, мә гангуә!

31Җыгәди йиху Җў җё Валаам ба тянщян зэ нэтар нади до занди е канҗянли, Валаам зу гуйдо дихали. 32Тянщян ги Валаам фәди:

– Ни виса җы кәҗя сан бян да лүдини? Вә лэ ба ни дончўли, җё ни бу шон лў, йинцысы ни бу нын чи. 33Ниди лү канҗян вә, ба вә дуәдёли сан бян. Та дан бу дуәдё, вә ба ни дасыни, кәсы ба лүди хуәмин люхани.

34Валаам хуэйдади:

– Вә ганли гўнахарли. Вә мә җыдо ни зэ лў донҗунни занди дон вәдини. Җыхур ни дан мәщин җё вә чи, вә зу җәгуәчи хуэй җяни.

35Кәсы тянщян фәди:

– Ни лян җыщезы жын чи. Гуонсы ни ё җочў Вә ги ни фәди хуа ганни.

Валаам лян Валакди жынму зули.

Валак ба Валаам җейинли

36Валак тинҗян Валаам лэдини, та зу зэ Ар чынпуни җейин Валаамчили (Ар чынпу зэ Моав дифонди бянҗешонни, зэ Арнон хә бонгәрни)+. 37Валак ги Валаам фәди:

– Вә ту йихуэй дафади жынму җё чин ничили, виса ни мә лэ? Нандый вә мәю ги ни дуанди чянма?

38Валаам фәди:

– Җысыма, вә лэли. Вә гәҗя нын фә са? Хўда щён җё вә фә са, вә зу фә сани.

39Зу җымуҗя Валаам лян Валак доли Кириаф-Хуцоф чынпунили. 40Валак ба ню, ён зэдё, ба жу ги Валаам дэ лян Валаам йидарни хуэйлэди линшуму гигили.

Валаам ту йихуэй ги исраилжынму панвонли холи

41Ди эр тян ганзо Валак ба Валаам линдо Ваалди сандинзышон, ги Валаам ба йибазы исраилжынму кангили.

23

23^1Валаам ги Валак фәди:

– Ни зэ җытар ги вә гэ чигә шо гўрбаниди җуәзы, лалэ чигә поню лян чигә гун-ён.

2Валак җочў Валаамди хуа ганли: та лян Валаам зэ мый йигә шо гўрбаниди җуәзышон җүли йигә поню дэ йигә гун-ён. 3Йиху Валаам ги Валак фәди:

– Ни зандо ни җүхади шоди гўрбани гынчян. Вә чи канйихар, Җў щён лян вә җянмянма бу щён. Җў җё вә җыдо сани, вә яндин ги ни фәгини.

Ба җыгә хуа фәба, Валаам йигәр шонли сандинзышонли, 4Хўда ба та җейинли. Валаам ги Хўда фәди:

– Вә кәҗя гэли чигә шо гўрбаниди җуәзы, зэ мый йигә шо гўрбаниди җуәзышон җүли йигә поню дэ йигә гун-ён.

5Җў ги Валаам фәли, та ё фә сани, йиху ба Валаам йүанхуэй дафадо Валак гынчянли, җё та ги Валак җымуҗя фәни. 6Валаам лэ, ба Валак лян Моавди линшуму зэ Валак җүди гўрбани гынчян зоҗуәли. 7Җыхур Валаам ба вонху йүди сычин зозор фәли:

Моавди хуоншон Валак ба вә да Сирия линдилэли,

Да дунбонгәди санни ба вә линчўлэли.

Та фәди: «Ни лэ, ви вә ба Ягўбэди хубый җудё!

Ни ба исраилжынму җума!»

8Хўда мә җу, вә замуҗя нын җуни?

Җў мә җума, вә замуҗя нын җумани+?

9Вә да го саншон кан тамудини;

Да санпәзышон вон тамудини.

Тамусы дандў җўди йигә минзў,

Таму лян данлин минзў йидарни бу хуә+.

10Исраилди хубый дуәдихын,
тамуди фур, лян сазы йиён, дуә.

Җё вә вандёди жызы чынха, зущён

Хўдади минжын вандёди жызы йиён;

Вә панвонди, җё вә пиннан-вусыди,
зущён гундожын йиён, вучон+.

11Валак ги Валаам фәди:

– Ни кан, ни ги вә ганлигә са?! Вә җё ни лэ ба вәди дўшман җудёни, кәсы ни ги таму панвонли холи.

12Валаам хуэйдади:

– Җў щён җё вә фә са, вә зу фә сани.

Валаам ди эрхуэй ги исраилжынму панвонли холи

13Җыгәди йиху Валак ги Валаам фәди:

– Зу, ни лян вә зу данлин йигә вәршон, да нэтар ни ба йибазы исраилжынму канйихар. Чин ни зэ нэтар ви вә ба таму җудё.

14Валак ба Валаам линдо Фасга сан динзышонли, нэтар гэхади чигә шо гўрбаниди җуәзы кәҗя зандини, зэ мый йигә шо гўрбаниди җуәзышон җүли йигә поню дэ йигә гун-ён.

15Валаам ги Валак фәди:

– Ни зандо ни җүхади шоди гўрбани гынчян, вә лян Хўда йүмянчини.

16Җў ба Валаам җейинли, ё фә са, ги та фәли. Йиху йүанхуэй ба та дафадо Валак гынчянли, җё та ги Валак җымуҗя фәни. 17Валаам лэ, ба Валак лян Моавди линшуму зэ Валак җүди гўрбани гынчян зоҗуәли. Валак вынди, Җў фәли сали, 18нэхур Валаам ба вонху йүди сычин зозор фәли:

– Сепфорди эрзы Валак, ни челэ!

Ни лэ тинйихар, вә щён фә сани.

19Хўда лян жын бу йиён, – Та бу чәхуон;

Та бу щён жын, – бу гэбян гәҗяди вонщён.

Хўда щү са, Та яндин ганни;

Та гуон йи фә, сычин зу чынни.

20Вә җочў Тади фынфу панвон хони;

Хўда панвон ходини, вә бу нын фандуй.

21Зэ исраилжынму литу канбуҗян сыса кўнан хуэйҗәсы бэля.

Таму бэвонди Анлахў Торля лян таму зэ йидарнини;

Таму фәли Җўсы тамуди Хуоншон.

22Хўда ба таму да Египет линчўлэли;

Хўда, зущён емоню йиён, ви таму да җондини+.

23Сый ду бу нын на фачи фандуй Исраил минзў.

Җыхур жынму фә исраилжынмудини:

«Ни кан, Хўда ганли дуәму видади йигә сычин!»

24Исраил минзў, зущён е сызы йиён, челэ;

Җисы та ба йиман жу чыдё,
ба йичеди ще хәдё, нэхур та цэ тонхани+.

25Валак ги Валаам фәди:

– Ни бә җу исраилжынму, ги таму е бә панвон холи!

26Валаам хуэйдади:

– Вә ги ни мә фәгуәма, вә яндин җочў Җў ги вә фәхади хуа ганни?

Валаам ди санхуэй ги исраилжынму панвонли холи

27Валак фәди:

– Зу, ни лян вә до данлин йигә вәршон, Хўда, хаба, щён җё ни зэ нэтар ги вә ба исраилжынму җудёни.

28Зу җымуҗя Валак ба Валаам линдо Фегор сан диндиршонли (җыгә сан зэ савәди дуймянни).

29Валаам фәди:

– Ни ги вә зэ җытар гэ чигә шо гўрбаниди җуәзы зэмусы лалэ чигә поню дэ чигә гун-ён.

30Валак зу җочў Валаамди хуа ганли: та зэ мый йигә шо гўрбаниди җуәзышон җүли йигә поню дэ йигә гун-ён.

24

24^1Валаам җыхур кәҗя җыдони, Җў җё та ги исраилжынму панвон хони, йинви җыгә та лян зочян йиён, лян Җў мә йүмянчи. Та җәгуәчи, җочў савә занха, 2ба исраилжынму йибу лян йибу за йинпанди канҗянли. Хўдади Шын Лин луәдо Валаамшонли,+
3та зу ба вонху йүди сычин зозор фәли:

Җысы Веорди эрзы Валаамди щинвын,
Җысы нянҗин кан щянщярди йигә нанжын фәхади,
4Тади эрдуә ги Хўдади хуа кэдини.
Тади нянҗин е зынкэдини,

Та зэ фимынни нын канҗян, Вида Хўда ги та зы садини.

5Исраилжынмуди җонфон дуәму хокан!
Ягўбэ хубыйди йинпан дуәму җүнмый!
6Таму, зущён йидозы йидозыди зунфу йиён,
Зущён хә бонгәр кэди хуайүанзы йиён,
Зущён Җў зэхади алое фу йиён,
Зущён фичү гынчянди щүәсунфу йиён.
7Ги таму щя да йүни,
Таму диниди җунзы ба фи хә бодини.
Тамуди хуоншон би Агаг хуоншон вида,

Тади гуйҗя фаҗондини: йүәщин дани, йүәщин куанни.

8Хўда ба таму да Египет линчўлэли,
Хўда, лян емоню йиён, ви таму да җондини.
Таму ба дўшман дабэдини,
Ба тамуди гўдў ясуйдини,
Ба тамуди җян җәхуэдини+.
9Җыгә минзў, зущён сызы йиён,
Җисы та фиҗуәли, сый ган ба та ханщинлэ?

Напа сый дан ги исраилжынму панвон хо, та яндин е ю бэрэкэтини,

Напа сый дан җу исраилжынму, ба та яндин е җуни+.

10Валак чишонлэ, ба чуйту зуанчў, ги Валаам фәди:

– Вә ба ни җёдилэ җё җу вәди дўшманни, кәсы ни кәҗя сан хуэй ги таму панвонли холи+. 11Ни да җытар зу, хуэйчи! Зочян вә щүха ги ни дуәйү дуан чянни, кәсы Җў бу җё ни дый шонхо.

12Валаам хуэйдади:

– Нандый вә ги ни дафалэди жынму мә фәгуәма: 13«Напа Валак хуоншон ба җяниди йиче җинзы, йинзы ги вә гиги еба, булүн панвон ходи сыхур хуэйҗәсы җудёди сыхур, вә бу нын бу зунхў Җўди фынфу. Җў җё вә фә са, вә зу фә сани»?

Валаам ди сыхуэй ги исраилжынму панвонли холи

14Валаам ги Валак фәди:

– Җыхур вә хуэй вәди минжын гынчян чидини. Лэ, вә щён ги ни фәни, җё ни җыдо, вонху исраилжынму ги ниди минжын ган сани.

15Валаам зу ба вонху йүди сычин зозор фәли:

Җысы Веорди эрзы Валаамди щинвын,
Җысы нянҗин кан щянщярди йигә нанжын фәхади,
16Тади эрдуә ги Хўдади хуа кэдини,
Та ба Вида Хўдади эргили дыйшонли.
Тади нянҗин зынкэдини,

Та зэ фимынни нын канҗян Вида Хўда ги та зы садини,

17Вә ба Та канҗянни,
Вә ба Исраил минзў канҗянни.
Кәсы җыхур Та хан мә лэ;
Вә канҗян Тадини, кәсы да лойүанни.
Йигә щинщю да Ягўбэшон чўлэдини,

Йигә хуоншонди җўгунзы да Исраил минзў литу челэдини.

Та ба моавжынмуди линшуму дабэдини,
Ба Сифди йиче хубый даванни+.
18Та ба Едом җаншонни,
Ба Тади дўшман Сеир е җаншонни,
Кәсы Исраилди җин бу дуанди йинни.
19Линшужын да Ягўбэди җя литу чўлэни,

Та ба Ниди чынпу литу шынхади хуәжын щёмедёни.

20Йиху ба амаликжынму канҗян, Валаам зу ба вонху йүди сычин зозор фәли:

– Амаликжынму зочянсы дин җиндади минзў,

Кәсы линйир ба таму яндин щёмедёни+.

21Валаам ба кенейжынму канҗян, ба вончян йүди сычин зозор фәли:

– Ниму җўди дифон җешыдихын,

Зущён зэ саншон чёнхади вәвәзы йиён+.

22Кәсы вонху ба кенейжынму йиман далансандёни,

Ассуржынму лэ, ба ниму дёшон зуни.

23Валаам кә фәли:

– Шудо быйбонгәди җыще жынмусы сый?

24Да Киттим хошо чуан фулэни,

Таму ба Ассирия лян Евер җаншонни,

Кәсы таму е шәдёни+.

25Ба җыщезы хуа фәба, Валаам хуэй җяли. Валак е җочў гәҗяди лў зудёли.

25

Исраилжынму зэ Ваал-Фегорни

25^1Исраилжынму ба йинпан задо Ситтим пинчуанни, җўдо җытарли. Йиху Исраилди нанжынму лян нэтарди Моавди нүжынму хўлонкэли+. 2-4Моавди нүжынму чинди җё Исраилди нанжынму лян таму йидарни җү гўрбанини, бэвон тамуди Ваал-Фегор хўдали, чыли гўрбаниди жули. Йинви җыгә Җў чишонлэли, зу ги Муса фәди:

– Быйтян зэ Вәди мянчян ни ба Исраилди линшуму ё дёсыни, нэхур Вә ги минжын зу бу хэчили+++.

5Муса ги линшуму фәди:

– Ба нимуди мый йигә бэвонли Ваал-Фегорди жын ё дасыни.

6Йигә исраилжын зэ Муса лян йиче жынди мянчян ба йигә Мадиан дифонди нүжын линдо тади җонфон литули. Нэгә курни Муса лян жынму зэ Хўдади гуйҗун җонфонди мын гынчян пәфан юцуди кўдини. 7Исраил ахунди Харунэди сунзы Финеес (та зусы Елеазарди эрзы) ба җыгә канҗян, занчелэ, вон Муса лян жынму нэтар зудёли. Финеес нали йигә мёзы,+
8гыншон нэгә нанжын лян нүжын җинли җонфоннили. Та ба таму лёнгәр тун чуонди сыхур йимёзы чуәсыли. Зу җымуҗя хэ исраилжынмуди вынбин җўхали+. 9Йинви җыгә бэля 24 000 жын вучонли.

10Җў ги Муса фәди:

– 11Ви Финеесди җыгә ганбан, Вә ги исраилжынму зэ бу хэчи. Гуон та лян Вә йиён шубухалэ, дансы жынму бэвон данлинди хўда. Йинви җыгә Вә чишонлэли еба, Вә ба исраилжынму мә щёмедё. 12Ни зу ги Финеес фәги, Вә лян та дин йигә пиннан хәтунни. 13Финеес лян тади хубый йинавар ё дон Исраилди ахунни, йинцысы та, лян Вә йиён, шубухалэ, дансы жынму бэвон данлин хўда. Та чито Вәли, җё Вә фоншә минжынди гўнахарни.

14(Лян Мадиан дифонди нүжын йидарни дасыди нэгә Исраил нанжынди минзы җёди Зимри, Салуди эрзы. Салусы Щимэ зў литуди йигә җящяди линшужын.) 15Нэгә Мадиан дифон нүжынди минзы җёди Хазва, та дадади минзы җёди Цур. Цурсы мадианжынмуди йигә җящяди линшужын+.

16Җў ги Муса гиди фынфу:

– 17Ниму лян мадианжынму даҗон, ба таму йиман щёмедё,+
18йинцысы таму ги ниму ганли ха сычинли, таму сыди җянчё лян Фегор дэ нэгә нүжын Хазва ба ниму җуачўли (җы зусы вынбин лэди нэйитян дасыди нэгә нүжын. Тасы Мадиан дифонди йигә линшужынди нүр).

26

Ба исраилжынмуди фур ди эрхуэй суанли

26^1Вынбин җўлиди йиху, Җў ги Муса лян Харунэди эрзы Елеазар ахун фәди:

– 2Ниму ба Исраилди мый йигә җящяди да эршы суй дашон нын дон бинди нанжынди фур ё суанхани+.

3-4Муса лян Елеазар ахун ба нэще нанжын җёдилэли. Таму зэ Иерихон чынпу дуймянди Иордан хә бонгәрниди Моав пинтанни шудо йидарнили.

Җысы да Египет чўлэди йиче исраилжын:

5-6Рувимсы Ягўбэди да эрзы; Ханох, Фаллу, Хецрон дэ Харми – тамусы Рувимди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый++. 7Рувим хубыйди фурсы 43 730 жын+. 8Фаллуди эрзысы Елиав, 9Елиавди эрзымусы Немуил, Дафан дэ Авирон. Җы зусы да исраилжынму литу җянчўлэди нэгә Дафан дэ Авирон. Таму лёнгәр лян Коради йибазы жын йидарни фандуй Җў, Муса лян Харунэли+. 10Ди бэкэ, таму ду дехачили. Дафан, Авирон дэ Кора буҗянли, чўлэди хуә ба гыншон тамуди эрбый вушыгә жын шосыли. Таму чынха хажынди җихоли+. 11Ба Коради эрзыму мә дасы, таму шынхали+.

12-13Немуил, Ямин, Яхин, Зара дэ Саулсы Щимэди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+. 14Щимэ хубыйди фурсы 22 200 жын+.

15-17Цефон, Хаггий, Шуний, Озний, Ерий, Арод дэ Арелийсы Гадди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+. 18Гад хубыйди фурсы 40 500 жын+.

19-21Шела, Фарес, Зара, Есром дэ Хамулсы Яхўтиди эрзыму (Яхўтиди лёнгә эрзы Ир дэ Онан зэ Ханаан дифоншон кәҗя вучонли); тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+. 22Яхўти хубыйди фурсы 76 500 жын+.

23-24Фола, Фува, Иешува дэ Шимронсы Иссахарди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+. 25Иссахар хубыйди фурсы 64 300 жын+.

26Середа, Елон дэ Иахлеилсы Завулонди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+. 27Завулон хубыйди фурсы 60 500 жын+.

28Ефрем дэ Манассиясы Юсуфди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+.

29Махирсы Манассияди эрзы, та ю гәҗяди җящяни. Махир эрзыди минзысы Галаад. 30-32Иезер, Хелек, Асриил, Шехем, Шемид дэ Хеферсы Галаадди эрзы; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый. 33Хеферди эрзы Салпаад мәю эрзы, та гуон ю вугә нүрни, минзы җёди Махла, Ноа, Хогла, Милка дэ Фирца+. 34Манассия хубыйди фурсы 52 700 жын+.

35Шутел, Бехер дэ Тахансы Ефремди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый. 36Шутелди эрзысы Аран; тасы тади җящяди зўзў-быйбый. 37Ефрем хубыйди фурсы 32 500 жын.

Җы зусы Юсуфди хубый+.

38-39Бела, Ашбел, Ахирам, Шефуфам дэ Хуфамсы Вениаминди эрзыму. Тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+. 40Ард дэ Наамансы Белади эрзыму, тамусы таму җящяди зўзў-быйбый. 41Вениамин хубыйди фурсы 45 600 жын+.

42Шухамсы Данди эрзы; тасы тади җящяди зўзў-быйбый+. 43Дан хубыйди фурсы 64 400 жын+.

44Имна, Ишва дэ Вериясы Асирди эрзыму; тамусы таму җяди зўзў-быйбый+. 45Хевер дэ Малхиилсы Верияди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый. 46Асир хан ю йигә нүрни, минзы җёди Сара. 47Асир хубыйди фурсы йиман 53 400 жын+.

48-49Иахцеил, Гуний, Иецер дэ Шиллемсы Неффалимди эрзыму. Тамусы таму җящяди зўзў-быйбый+. 50Неффалим хубыйди фурсы 45 400 жын+.

51Исраил нанжынди йиман фурсы 601 730 жын+.

52Җў ги Муса фәди:

– 53Ни җочў мый йигә зўди фур ги таму ба ди фынкэ. 54-56Найигә зўди жынфур дуә, дуәйү фынги, найигә зўди жынфур шо, шо фынги. Ба на йикуэ ди ги найигә зў фынгини, ба җыгә ё на җуа чирди фонфа фынкэни+.

57•Гирсон, Кааф, Мерарисы Левийди эрзыму; тамусы таму җящяди зўзў-быйбый. 58Тамуди эрзыму зусы Левийди хубый – җысы Ливни, Хеврон, Махли, Муши дэ Кора; таму ду ю таму гәҗяди җящяни. Каафди сыгә эрзы литу йигәсы Амрам. 59Амрам ба Левий зўди йигә нүр чүшонли. Җыгә нүрди минзы җёди Иохаведа, тасы зэ Египет сын-ёнхади. Иохаведа ги Амрам сын-ёнли лёнгә эрзы – Харунэ дэ Муса, хан йигә нүзы – Мариам. 60Харунэ ю сыгә эрзыни – Надав, Авиуд, Елеазар дэ Ифамар+. 61Надав лян Авиуд ги Җў ба Та мә гиха фынфуди хуә налэ, вучонли+. 62Да йигә йүә дашон, ба йиче Левий зўди нанжын суанли 23 000 жын. Ба Левий зўди жынму лян данлин исраилжынму йидарни мә суан, йинцысы таму бу щён данлин исраилжын йиён, ги таму мәю фынхади йилэзы+.

63Исраилжынму зэ Иерихон чынпу дуймянди Иордан хә бонгәрниди Моав пинтанни шудо йидарниди сыхур, Муса лян Елеазар ахун ба нэщезы нанжынди фур суанхали. 64Җыгә фур литу Муса лян Харунэ зэ Синай савәниди сыхур зочян суанхади йигә жын ду мәю. 65Йинцысы Җў зочян фәгуә, таму ду зэ савәни вучонни, зу җымуҗя чўгуә Иефоннийди эрзы Халев лян Навинди эрзы Иса, йигә жын ду мә шынха+.

27

Салпаадди нүрму

27^1•Салпаадди нүрму Махла, Ноа, Хогла, Милка дэ Фирца лэли. Салпаадсы Хеферди эрзы, Хеферсы Галаадди эрзы, Галаадсы Махирди эрзы, Махирсы Манассияди эрзы, Манассиясы Юсуфди эрзы+. 2Җы вугә нүр лэ, до Хўдади гуйҗун җонфон мын гынчян, зандо Муса, Елеазар ахун, линшужынму дэ йиче исраилжынди мянчян ги даҗя фәди:

– 3Вәмуди дада зэ савәни вучонли, йигә эрзы ду мә люха. Та лян Коради йибазы жын йидарни мә фандуй Җў. Та ви гәҗяди гўнахар вучонли+. 4Зэсы вәмуди дада мәю эрзы, нандый җё тади минзы зэ исраилжынму литу бушынхама? Чин ниму ги вәму ба вәму дада чинчинди ди фын йилэзы.

5Муса ги Җў ба тамуди җыгә сычин фәли. 6Җў ги та хуэйдади:

– 7Салпаадди нүрму фә дуйдини. Ни да таму дада чинчинди ди литу ги таму ба йилэзы фынги, җё таму дадади йилэзы ди ги таму шынха. 8Ни ги исраилжынму фәги, сый дан мәю эрзы вучонли, нэхур җё дадади йилэзы ги тади нүр шынха. 9Та дан мәю нүрли, нэхур ги тади дищүн нын ба тади йилэзы шынха. 10Та дан мәю дищүнли, нэхур ги тади абый-баба ба тади йилэзы шынха. 11Та дан мәю дищүн, е мәю абый-бабали, нэхур ги тади чинчин ба тади йилэзы шынха. Исраилжынму йинавар ё зунхў җыгә фалүни. Вәсы Җў, – җысы Вә ги ниму гихади фынфу.

Иса йиху җан Мусади вифынни

(Чунфә фалү 31:1-8)

12Җў ги Муса фәди:

– Ни шондо Аварим саншон, ба Вә ги исраилжынму гиди дифон канйихар+. 13Ба дифон канлиди йиху, ни лян ниди гәгә Харунэ йиён, ё вучонни,+
14йинцысы ниму лёнгәр зэ Син савәни мә тин Вәди хуа, ба Вәди фынфу е мә зунхў. Йиче исраилжын гондо мәю фиди сыхур, ниму зэ тамуди мянчян ба Вәди гуйҗун вида лилён мә жынчын. (Җыгә дифон җёди Мерива, та зэ Син савәниди Кадес дифоншонни.)+

15Муса чито Хўдади фәди:

– 16Вәди Анлахў Торля-я! Нисы йиче хуәварди Хўда. Читоди җё Ни җянчўлэ йигә жын, җё та чынха җыще жынди линшу,+
17ба таму линшон да җон, җё Ниди минжын бә чын зущён мәю фон-ёнжынди ёнчүн йиён.

18Җў ги Муса фәди:

– Навинди эрзы Исасы ю бынсыди жын. Ни ба шу гәдо тади тушон+. 19Җё та зандо Елеазар ахун лян йиче исраилжынди туни. Зэ даҗя мянчян ни ги таму миндамин фә: «Исасы вонху җан вәди вифынди жын»+. 20Ни ба ниди чүанли ги та ё фынгини, җё исраилжынму тин тади хуа. 21Зэсы ю са нан сычин, Иса ё до Елеазар ахун гынчян, вын тани. Елеазар лян урим дэ туммим[*] җыдо Вәди вонщённи. Зу җымуҗя җочў ахунди хуа, Иса лян йиче исраилжын ё ган нан сычинни.

22Муса җочў Җўди фынфу ганли. Та җё Иса зандо Елеазар ахун лян йиче исраилжынди мянчян, 23зу җочў Җўди фынфу, ба шу гәдо Исади тушон, ги даҗя миндамин фәли:

– Исасы вонху җан вәди вифынди жын.

28

Йинавар җүди гўрбани

(Җефон 29:38-46)

28^1•Җў ги Муса фәди:

– 2Ни ги исраилжынму ги җымуҗяди фынфу: таму яндин зэ динхади нэгә жызышон ги Вә ё җү гўрбанини, гўрбаниди щён видо җё Вә разыни+.

3Җысы ги Җў яндин җүди гўрбани: тянтянмир ба лёнгә йисуйди, мәю дуанбянди ёнгозы йинавар ё җүчын шоди гўрбанини. 4Ба йигә ёнгозы ганзо җүшон, ба ди эргә хушон җүшон. 5Җү ту йигә ёнгозыди сыхур, ни яндин ё ба йигә кило лян йигә литр чин-ю хуәхади мян җүшонни. 6Җысы тянтянмир ё җүди гўрбани. Ба җымуҗяди гўрбани ниму зочян зэ Синай сан гынчян җүли, җыгә шоди гўрбаниди щён видо җё Вә, Җў, разыли. 7Лян ту йигә ёнгозы йидарни налэ йигә литр путоҗю, ба та садо шо гўрбани җуәзыди сыхани. 8Хушон ни җү ди эргә ёнгозыди сыхур, е зущён ганзо йиён, ба мянди гўрбани җүшон, ба путоҗю сашон. Җыгә шоди гўрбаниди щён видо җё Вә, Җў, разыни.

Шанбэ нэйитян җүди гўрбани

9Шанбэ нэйитян ниму җү лёнгә йисуйди, мәю дуанбянди ёнгозы, лёнгә кило лян чин-ю хуәхади мян дэ путоҗю. 10Чўгуә тянтянмир җүди шоди гўрбани дэ сахади путоҗю, мый йигә шанбэ ба йүнди шоди гўрбани яндин ё җүшонни.

Мый йигә йүә чў йи җүди гўрбани

11Мый йигә йүәди чў йи ниму ё ги Җў җү шоди гўрбанини: лёнгә поню, йигә гун-ён, чигә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди+. 12Ги мый йигә поню хан ё тян сангә кило лян чин-ю хуәхади мянни; ги мый йигә гун-ён ё тян лёнгә кило лян чин-ю хуәхади мянни, 13ги мый йигә ёнгозы ё тян йигә кило лян чин-ю хуәхади мянни. Җыгә шо гўрбаниди щён видо җё Җў разыни. 14Лян җыгә йитун, ги мый йигә поню хан ё тян лёнгә литр путоҗюни; ги мый йигә гун-ён ё тян йигә бан литр путоҗюни; ги мый йигә ёнгозы ё тян йигә литр путоҗюни. Җочў җыгә фалү ниму мый йигә йүә чў йи ё җү шоди гўрбанини. 15Чўгуә тянтянмир җүди шоди гўрбани лян путоҗю, хан ё ги Җў ба йигә гунҗүлү җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

Мәю җёмянди мәмә җечишон җүди гўрбани

(Левит 23:5-14)

16•Няннян җынйүә шы сы ниму ё гуә Җўди Пасха җечини+. 17Җынйүә шы ву нэйитян зусы Мәю җёмянди мәмә җечи. Чи тян литу ниму ду ё чы мәю җёмянди мәмәни+. 18Җечиди ту йитян даҗя ду ё шудо йидарни бэвон Вәни. Са хуә бу нын ган. 19Ниму ги Җў ба шоди гўрбани җүги: лёнгә поню, йигә гун-ён, чигә йисуйди ёнгозы, җё таму ду мәю дуанбянди. 20Ниму ги мый йигә поню ё тян сангә кило лян чин-ю хуәхади мянни; ги мый йигә гун-ён ё тян лёнгә кило лян чин-ю хуәхади мянни; 21ги мый йигә ёнгозы ё тян йигә кило лян чин-ю хуәха мянди гўрбанини. 22Ниму хан ё ба йигә гунҗүлү җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини, ба даҗя зў ганҗинни. 23Чўгуә тянтянмир ганзо җүди шоди гўрбани ниму ба җыщезы гўрбани ё җүшонни. 24Зу җочў җымуди ёнзы чи тян ниму ё җү җыщезы гўрбанини, тади щён видо җё Җў разыни. Чўгуә тянтянмир җүди шоди гўрбани дэ сахади путоҗю, ниму хан ё ба җыщезы гўрбани җүшонни. 25Ди чи тян ниму е ё шудо йидарни бэвон Җўни. Данлинди хуә бу нын ган.

Гә мыйзыди җечишон җүди гўрбани

(Левит 23:15-22)

26•Гә мыйзы җечиди ту йитян, җисы ниму ба щин шучынди мыйзы ги Җў налэ, ба та җүчын мянди гўрбани. Нэхур ниму ё шудо йидарни бэвон Җўни. Са хуә ду бу нын ган. 27Ниму ба шоди гўрбани җүшон, җыгә гўрбаниди щён видо җё Җў разыни. Ниму ба мәю дуанбянди лёнгә поню, йигә гун-ён, чигә йисуйди ёнгозы җүшон. 28Ги мый йигә поню ё тян сангә кило лян чин-ю хуәхади мянни; ги йигә гун-ён ё тян лёнгә кило лян чин-ю хуәхади мянни; 29ги мый йигә ёнгозы ё тян йигә кило лян чин-ю хуәха мянди гўрбанини. 30Ниму ба йигә гунҗүлү ё җүчын вон быйни щи минжынди гўнахарни, ба даҗя зў ганҗинни. 31Чўгуә тянтянмир җүди шоди гўрбани дэ мянди гўрбани ниму ё ба җыщезы гўрбани лян путоҗю җүшонни; таму дусы мәю дуанбянди.

29

Чуй лаба җечишон җүди гўрбани

(Левит 23:23-25)

29^1Чи йүә чў йи ниму ё шудо йидарни бэвон Җўни; са хуә ду бу нын ган. Җы йитян ё чуй лабани+. 2Ги Җў ба шоди гўрбани җүшон, җыгә гўрбаниди щён видо җё Җў разыни: йигә поню, йигә гун-ён, чигә йисуйди ёнгозы, җё дусы мәю дуанбянди. 3Ниму ги поню е ё тян сангә кило лян чин-ю хуәхади мянни; ги мый йигә гун-ён ё тян лёнгә кило лян чин-ю хуәхади мянни; 4ги мый йигә ёнгозы ё тян йигә кило лян чин-ю хуәхади мянни. 5Ниму ба йигә гунҗүлү ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини, ба даҗя зў ганҗинни. 6Чўгуә мый йигә йүә чў йиди, ё җү шоди гўрбани дэ ги та тянхади гўрбанини, чўгуә тянтянмир шоди гўрбани дэ ги та тянхади мян дэ путоҗю, ба җыще гўрбани ё җүшонни. Җыще шоди гўрбаниди щён видо җё Җў разыни.

Вон быйни щи гўнахарди жызышон җүди гўрбани

(Левит 23:26-32)

7Чи йүә чў шы ниму ду ё шудо йидарни, бэвон Җўни, ё фынзэни. Са хуә ду бу нын ган+. 8Ниму ги Җў ба шоди гўрбани җүги, җыгә гўрбаниди щён видо җё Җў разыни. Ниму җү йигә понювазы, йигә гун-ён, чигә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 9Ниму ги мый йигә понювазы ё тян сангә кило лян чин-ю хуәхади мянни; ги мый йигә гун-ён тян лёнгә кило лян чин-ю хуәхади мян; 10ги мый йигә ёнгозы тян йигә кило лян чин-ю хуәхади мян. 11Ниму хан ба йигә гунҗүлү җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбани. Чўгуә вон быйни щи гўнахарди жызышон җүди гўрбани, тянтянмир җүди шоди гўрбани, чўгуә тянхади мян дэ сахади путоҗю, ба җыгә гунҗүлү хан ё җүшонни.

Вәпынзы җечиди сыхур җүди гўрбани

(Левит 23:33-44)

12•Чи йүә шы ву ниму ё шудо йидарни бэвон Җўни. Ниму чи тян гуә җыгә җечи, са хуә ду бу нын ган. 13Җыгә җечиди ту йитян ниму ги Җў ба шоди гўрбани җүги, җыгә гўрбаниди щён видо җё Җў разыни. Ниму җү шы сангә поню, лёнгә гун-ён, шы сыгә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 14Ниму ги мый йигә поню ё тян сангә кило лян чин-ю хуәхади мянни; ги мый йигә гун-ён ё тян лёнгә кило лян чин-ю хуәхади мян; 15ги мый йигә ёнгозы ё тян йигә кило лян чин-ю хуәхади мянни. 16Ба йигә гунҗүлү ниму ё җүчын вон быйни щи минжын гўнахарди гўрбанини. Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ба җыщезы гўрбани ё җүшонни.

17Җечиди ди эртян ниму җү шы эргэ поню, лёнгә гун-ён, шы сыгә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 18Ги җыще гўрбани ниму ба йүнди мян дэ путоҗю ё тяншонни. 19Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ба йигә гунҗүлүр ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

20Җечиди ди сан тян ниму җү шы йигә поню, лёнгә гун-ён, шы сыгә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 21Ги җыщезы гўрбани ниму ба йүнди мян дэ путоҗю ё тяншонни. 22Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ба йигә гунҗүлү ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

23Җечиди ди сы тян ниму җү шыгә поню, лёнгә гун-ён, шы сыгә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 24Ги җыще гўрбани ниму ба йүнди мян дэ путоҗю ё тяншонни. 25Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ба йигә гунҗүлү ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

26Җечиди ди ву тян ниму җү җюгә поню, лёнгә гун-ён, шы сыгә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 27Ги җыще гўрбани ниму ба йүнди мян дэ путоҗю ё тяншонни. 28Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ба йигә гунҗүлү ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

29Җечиди ди лю тян ниму ё җү багә поню, лёнгә гун-ён, шы сыгә йисуйди ёнгозы, җё таму ду мәю дуанбянди. 30Ги җыщезы гўрбани ниму ё ба йүнди мян дэ путоҗю тяншонни. 31Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ё ба йигә гунҗүлү җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

32Җечиди ди чи тян ниму җү чигә поню, лёнгә гун-ён, шы сыгә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 33Ги җыще гўрбани ниму ба йүнди мян дэ путоҗю ё тяншонни. 34Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ба йигә гунҗүлү ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

35Җечиди ди ба тян ниму ё шудо йидарни бэвон Җўни. Са хуә ду бә ган. 36Ниму ба шоди гўрбани ги Җў җүшон, җыгә гўрбаниди щён видо җё Җў разыни. Ниму җү йигә поню, йигә гун-ён, чигә йисуйди ёнгозы, – дусы мәю дуанбянди. 37Ги җыще гўрбани ниму ба йүнди мян дэ путоҗю ё тяншонни. 38Чўгуә тянтянмир җүхади шоди гўрбани, ги та тянхади мян дэ сахади путоҗю, ниму хан ба йигә гунҗүлү ё җүчын вон быйни щи гўнахарди гўрбанини.

39

Чўгуә ги Хўда гихади вардэ дэ гәҗя щён ги Җў җү шоди гўрбани, ниму ги зыҗи динхади җечишон, ги Җў ё җү җыще шоди гўрбани, мян, путоҗю дэ пиннанди гўрбанини+.

(40) Зу җымуҗя Муса ба Җўди фынфу йиҗү йиҗүди ги исраилжынму фәгили.

30

Дў җуди дэ ги вардэди фалү

1-2

30
(1) Муса ги йиче Исраил зўди линшу фәди:

– 3(2) Җысы Җў гихади фынфу: сый ги Җў дўли җу хуэйҗәсы гилигә вардэ, нэхур нэгә жын ба гәҗя щүхади хуа яндин ё зунхўни, җочў та фәхади яндин ё ганни+.

4

(3) Булүн нагә нянчин гўнён зэ дадади җяни җўди сыхур дан ги Җў дўли җули хуэйҗәсы гилигә вардэ, 5(4) тади дада тинҗян җыгә дан мә фә сыса, җыгә гўнён яндин ё зунхў ги Җў дўхади җу хуэйҗәсы гихади вардэни. 6(5) Гўнёнди дада ба җыгә тинҗян дан дончў, нэхур нэгә гўнён бу зунхў гәҗя дўхади җу хуэйҗәсы гихади вардэ. Җў ба гўнён фоншәни, йинцысы тади дада ба та дончўли.

7

(6) Булүн нагә гўнён дан мә сылён ги Җў гилигә са вардэ хуэйҗәсы щүха сали, вонху җыгә гўнён җели хунли, 8(7) тади нанжын тинҗян җыгә сычин дан мә фә сыса, җыгә нүжын яндин ё зунхў ги Җў гихади вардэ хуэйҗәсы щүхади хуани. 9(8) Кәсы тади нанжын ба җыгә тинҗян дан дончў, ба та мә сылён гихади вардэ хуэйҗәсы щүхади хуа бу жын, нэхур җыгә нүжын бу зунхў та гихади вардэ дэ щүхади хуа. Җў ба җыгә нүжын фоншәни.

10

(9) Булүн нагә гуафу хуэйҗәсы лингандёди нүжын ба гихади йиче вардэ яндин ё зунхўни.

11

(10) Булүн нагә җели хунди нүжын дан ги Җў дўли җули хуэйҗәсы гили йигә вардэ, 12(11) тади нанжын тинҗян җыгә дан мә фә сыса, җыгә нүжын яндин ё зунхў ги Җў дўхади җу хуэйҗәсы гихади вардэни. 13(12) Җыгә нүжынди нанжын ба җыгә тинҗян дан дончў, ба тади щифузы дўхади җу хуэйҗәсы гихади вардэ бу жын, нэхур җыгә нүжын бу зунхў та щүхади хуа. Җў ба җыгә нүжын фоншәни. 14(13) Җыгә нүжынди нанжын ба щифузы дўхади җу лян гихади вардэ е нын жын, е нын бу жын. 15-16(14-15) Кәсы җыгә нүжын ги Җў ги вардэди җы йитян тади нанжын дан ба җыгә тинҗян, ди эр тян та мә донгуа щифузы, нэхур нүжын яндин ё зунхў дўхади җу хуэйҗәсы гихади вардэни, йинцысы нанжын тинҗянди нэйитян ба щифузы мә дон. Кәсы җыгәди йиху нанжын дан ба щифузы дўхади җу хуэйҗәсы гихади вардэ бу жын, нэхур щифузыди гўнахар зэ нанжыншонни.

17

(16) Җў ги Муса гихади җыще фынфу тифәдисы замуҗя дада ё гуан мә җехунди нүзыни, нанжын замуҗя гуан щифузыни.

31

Исраилжынму лян мадианжынму дади җон

31^1Җў ги Муса фәди:

– 2Ни ё ги мадианжынму ви исраилжынму бо чуни, зуй тамуни. Ба җыгә сычин ганванди йиху, ни ё вандёни+.

3Йинви җыгә Муса ги минжын фәди:

– Ниму ги җоншон шәлүбянйи, лян мадианжынму да җонни, ви таму зочян ги Җў ганхади, заму ги таму ё бо чуни. 4Исраилди мый йигә зў ги җоншон ё дафачи йичян жынни.

5Зу җымуҗя да мый йигә зў литу җянчўлэли йичян жын, йиман шы эр чян жын, ду шәлүбянйи да җончини. 6Муса дафади Елеазар ахунди эрзы Финеес, җё та ба жынму линшон да җончини. Финеесди шуни нади Гуйҗун вәршонди җясы дэ данщүанди сыхур чуйди лаба+. 7Исраилжынму җочў Җў ги Муса гихади фынфу лян мадианжынму дали җонли, ба тамуди йиче нанжын дасыли. 8Дасыди жынму литу ю вугә Мадиан дифоншонди хуоншонни – җы зусы Евии, Рекем, Цур, Хур дэ Рева. Исраилжынму е ба Веорди эрзы Валаам дасыли+.

9Исраилжынму ба Мадиан дифонди нүжынму лян ваму ги гәҗя гуәгуәчили, ба ню, ёнчүн чёншон зули, ба йиче фугуй ги гәҗя нашонли, 10ба тамуди йиче чынпу лян йинпан шодёли. 11Исраилжынму ба йиче чёнхади дэ нахади дунщи, жын дэ сынлин нашон зули, 12хуэйли Моав пинтан Иордан хәди бонгәрниди Иерихон чынпу дуймянди Исраилди йинпаннили. Зэ җытар таму ба жын дэ дунщи йиман ги Муса, Елеазар ахун лян Исраилди йиче минжын җёгили.

Исраилди җүндуй хуэйлэли

13Муса, Елеазар ахун лян данлинди йиче линшу да йинпанни чўчи җейин җүндуйчили. 14-15Муса ги нэщезы даҗүнгуан, гуан йичян жынди дэ йибый жынди җүнгуан чишонлэли, вынли тамули:

– Ниму виса ба җыще нүжын хуәхуәрди шынхали? 16Ниму сылёнйихар, җыще нүжынсы тинха Валаам хуади, таму ба исраилжынму линшон, җё ликэ Җў, бэвон Фегорли. Йинви җыгә вынбин ба замуди минжын щёмедёли+. 17Җыхур ниму ба йиче эрвазы дэ чўли мынди нүжынму ду ё дасыни. 18Ниму ги гәҗя нын ба йиче мә чў мынди нүзы люхани+. 19Җыхур ниму литу сый дасы жынли хуэйҗәсы ду мэтили, яндин ё зэ йинпан вэту җў чи тянни. Ди сан тянди лян ди чи тянди нэйитян ниму ё ба гәҗя дэ ба ниму чёнхуэйлэди нүзыму зў ганҗинни+. 20Ниму ба мый йиҗезы йишон, на пизы, җүлүмо хуэйҗәсы муту зўхади дунщи йиман щи ганҗин.

21Елеазар ахун ги нэще да җоншон хуэйлэди жын фәди:

– Җў ги Муса гили җыщезы фалү: 22-23ба йиче шобучынди дунщи, зущён җинзы, йинзы, тун, те, щите, чянте яндин ё на хуә зў ганҗинни, ба данлин дунщи ё на фи щиҗинни. 24Ди чи тянди нэйитян ниму яндин ба гәҗяди йишон ё щиҗинни, җымуҗя ниму цэ чынха ганҗиндини, йиху нын җин йинпанни+.

Исраилжынму ба йиче чёнхади фынгили

25Җў ги Муса фәди:

– 26Ни лян Елеазар ахун дэ данлин линшуму ба йиче чёнхади дунщи, жын лян сынлин ду ё суанчўлэни. 27Ба йиче чёнхади тинтир фын лён бангә, ба йи бангә ги да җонди жынму, ба ди эр бангә ги данлин исраилжынму фынги. 28Да ги да җонди жынму нэ йи бангә литу ниму ги Җў ба фи чўги. Да вубый чёнхади жын, ню, лү, ён, җүлү литу фын йигә жын, йигә ню, йигә лү, йигә ён, йигә җүлү, – ба җы йиче ги Җў фынги. 29Ба фынчўлэди җыще фи ги Елеазар ахун җёги, җё та ги Җў дуанчын гуйҗунди лищин. 30Ниму ги Исраил минжын гихади нэ бангәзы чёнхади дунщи литу, да чёнхади вушыгә жын, ню, лү, ён, җүлү литу ё фын йигә жын, йигә ню, йигә лү, йигә ён, йигә җүлүни. Ба фынчўлэди җыщезы дунщи ги левитжынму гиги, йинцысы таму зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ган гунсыдини.

31Муса лян Елеазар ахун җочў Җўди фынфу ганли.

32-35Чўгуә җүнжынму ги гәҗя люхади фугуй, таму хан суанчўлэли: ю 675 000 ён лян җүлүни, 72 000 нюни, 61 000 лүни, 32 000 мә чў мынди нүзыни. 36-40Ги дали җонди җүнжынму фынхади бангәр литу ю 337 500 ён лян җүлүни (да җыгә фур литу ги Җў ба 675 ён лян җүлү чўли фили); 36 000 ню (ги Җў ба 72 ню чўли фили); 30 500 лү (ги Җў ба 61 лү чўли фили); 16 000 жын (ги Җў ба 32 жын шынхали). 41Муса җочў Җўди фынфу ба фи ги Җў суанчын гуйҗун лищин, ги Елеазар ахун җёгили.

42-46Ги йиче мә да җонди исраилжын фынхади бангәр лян җүнжынмуди бангәр йимур-йиёнди: 337 500 ён лян җүлү, 36 000 ню, 30 500 лү, 16 000 жын. 47Муса да җы бангәр литу, да мый вушыгә жын лян сынлин литу, җочў Җўди фынфу ба йигә жын лян йигә сынлин фынчўлэ, ги левитжынму гигили, йинцысы таму зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ган гунсыдини.

48Лин җүндуйди җүнгуанму лэ, до Муса гынчян 49фәди:

– Ложын, вәму ба шу дихади җүнжынму суанчўлэли, җысыма, йигә жын ду мә шәдё. 50Вәму ба вәмуди мый йигә жын чёнхади җин дунщи: җин лянляр, җин җуәзы, гэҗызы, эрҗуйзы, бебезы налэли. Вәму щён ба җыще дунщи ги Җў дуангини, йинцысы Та ба вәмуди мин җюхали+.

51Муса лян Елеазар ахун ба җыще җин дунщи җешухали. 52Җүнгуанму ги Җў гили бонҗер 200 кило җинзы. 53Данлин җүнжынму ба чёнхади дунщи ги гәҗя люхали+. 54Муса лян Елеазар ахун ба җыще җин дунщи надо Хўдади гуйҗун җонфоннили, зу лян йигә җихо йиён, йинцысы Җў ба исраилжынму бохўли+.

32

Шындо Иордан хә дунбонгәди Исраилди җигә зў

(Чунфә фалү 3:12-22)

32^1Рувим лян Гадди лёнгә зўди жын ю хошо ню, ённи. Таму канҗян Иазер лян Галаад дифон фон сынлинчи ходихын,+
2зу до Муса, Елеазар ахун лян йиче Исраилди ложын гынчян фәди:

– 3-4Җў ги исраилжынму бонмонди җё ба җыщезы дифон җаншонли, җы зусы Атароф, Дивон, Иазер, Нимра, Есевон, Елеале, Севам, Нево дэ Веон. Җыщезы дифон фон сынлинчи ходихын; вәму, нимуди хуәҗиму, ю хошо ню, ённи+. 5Җё нимуди щин до вәмушон ванха, вәму читоди җё ниму ба җыщезы дифон ги вәму гиги, җё чынха вәмуди, бә җё вәму гуә Иордан хәли.

6Муса ги Рувим дэ Гад зўди жынму хуэйдади:

– Нимуди дищүн, исраилжынму да җончини, нандый ниму щён шындо җытарма? 7Виса ниму җё исраилжынмуди щинни ю шанкини, җё таму бу щён гуә Иордан хә, бу җин Җў ги ниму гиди нэгә дифон? 8Вә ба нимуди зўзў-быйбый да Кадес-Варни дафачи цакан нэгә дифонди сыхур, таму е җымуҗя ганли+. 9Таму доли Есхол чуандони, ба нэгә дифон җянли, кәсы хуэйлэ, таму җё минжын щинни юли шанкили, мәщин җин Җў ги исраилжынму гиди нэгә дифон. 10Нэйитян Җўди чи шонлэ, Та дў җуди фәли:+
11«Да Египет чўлэди йиче нанжын да эршы суй дашон йигә ду бу җин Вә ги Ибращимэ, Исхар, Ягўбэ щүхади нэгә дифоншон, йинцысы таму мәщин тин Вәди хуа»+. 12Лян йиче нанжын ду җымуҗя йүли, чўгуә Иефоннийди эрзы Халев (тасы Кеназди хубый) лян Навинди эрзы Иса, йинцысы таму лёнгәр шыщин-шыйи тинли Җўди хуали+. 13Җў ги җыще исраилжын чишонлэ, җё таму зэ савәни юҗуанли сышы нян, йичыр до нэгә сыхур, җисы зэ Җў лянмянчян ганли хади нэ йибыйзы жын мә вучондё+. 14Җыхур нимуди, ю гўнахарди жынмуди хубый ба ниму зўзў-быйбыйди вифын җаншонли, җё Җў җочў исраилжынму йүәщин чишонлэнима? 15Җыхур ниму дан бу щён гыншон Җў зу, Та йүанхуэй нын ба исраилжынму зэ савәни лёха, нэхур ниму җё замуди йиче минжын ду шәдёни.

16Таму до Мусади мянчян фәди:

– Муса җонгуйди! Щянтуни чин ни ги вәму ги кухуан, җё вәму зэ җытар ги ёнчүн ба ёнҗүан гэчелэ зэмусы ги вәмуди ваму ба лошы чынпу гэшон. 17Йиху вәму зу шәлүди лян вәмуди дищүн исраилжынму йидарни да җончини, вәму гәҗя лин туни, ган исраилжынму до тамуди дифоншон. Нэгә сыхурни вәмуди ваму нын зэ җыще лошы чынпуни да бындиди жынму гынчян цонха. 18Исраилжынму ба ги таму фынгиди дифон дан җаншон, йиху вәму цэ хуэй гәҗяди җяни. 19Вәму лян данлин исраилжынму ба Иордан хә нэбонгәди йикуэ дифон бу щён җан, йинцысы вәму кәҗя зэ Иордан хәди җыбонгә, зэ дунфон ба җўди дифон җешухали.

20Муса хуэйдади:

– Ниму җыншыди дан щён җымуҗя ган, ниму зу зэ Җўди мянчян шәлүха да җончи! 21Нимуди йиче бин ду ё гуә Иордан хәни. Таму җочў Җўди фынфу ё пушон да дўшманни, йичыр до нэгә сыхур, җисы Җў ба йиче дўшман дабэни, 22нэгә дифон ги Җў ди туни. Җыгәди йиху ниму нын хуэй гәҗяди җя, йинцысы ниму ги Җў дэ нимуди дищүн исраилжынму хуанли җонли. Зу җымуҗя Җў җё Иордан хә дунбонгәди дифон чынха нимуди йилэзыни. 23Кәсы ниму дан ба ниму щүхади хуа бу зунхў, ниму зу зэ Җўди мянчян ган гўнахарни. Ви нимуди гўнахар ниму ду шу зуйни, сый ду дуәбудё. 24Җыхур ниму чи, ги нимуди ваму гэ чынпучи, ги ёнчүн гэ ёнҗүанчи, кәсы ба ниму щүхади хуа бә вондёли!

25Гад дэ Рувим зўди жынму фәди:

– Муса җонгуйди, вәму яндин җочў ниди фынфу ганни. 26Вәмуди щифузы, ваму, нючүн, ёнчүн ду шындо Галаад дифонди җыще чынпунини. 27Замуҗя ни фәли, вәму зу нэмуҗя шәлүди зэ Җўди мянчян да җончини.

28Йинви җыгә Муса ги Елеазар ахун, Навинди эрзы Иса дэ данлин Исраилди линшу фәди:

– 29Гад лян Рувим зўди жынму дан гуә Иордан хә, җочў Җўди фынфу да җон, таму дан ги ниму бонмон ба нэгә дифон җаншон, нэхур ниму ба Галаад дифон ги таму ё гигини – җысы ви таму ганхади сычин гихади йилэзы ди. 30Кәсы таму дан бу гуә Иордан хә лян ниму йидарни бу да җон, нэхур таму, лян ниму йиён, зэ Ханаан дифоншон ба тамуди йилэзы ди җаншонни.

31Гад лян Рувим зўди жынму хуэйдади:

– Вәму яндин җочў Җўди фынфу ганни. 32Вәму җочў Җўди фынфу гуә Иордан хәни, җиндо Ханаан дифоншон да җончини. Зу җымуҗя җё Иордан хә дунбонгәди дифон чынха вәмуди йилэзы.

33Зу җымуҗя Муса ба Аморрейди Сигон хуоншонди гуйҗя дэ Вассанди Ог хуоншонди гуйҗя, тади чынпу дэ җувиниди щёнҗуон ги Гад, Рувимди зў дэ Манассияди бангәр зў фынкэли. 34Гад зўди жынму ба Дивон, Атароф, Ароер, 35Атароф-Шофан, Иазер, Иогбега, 36Беф-Нимра лян Беф-Гаран чынпу йүанхуэй щюгэчелэли. 37Рувим зўди жынму ба Есевон, Елеале, Кириафаим, 38ба Нево, Ваал-Меон (ба җыгә минзы гэбянли) дэ Сивма чынпу йүанхуэй щюгэчелэли. Җы лёнгә зўди жын ги таму щюгэхади йиче чынпу нанли щин минзыли.

39Махирди хубый (Махирсы Манассияди эрзы) чи, ба Галаад җаншонли, ба нэтар җўди аморрейжынму ганчўчили+. 40Йинви җыгә Муса ба Галаад ги Махирди хубый гигили. Таму зу җўдо нэтарли. 41Манассия зўди йигә жын, минзы җёди Иаир, ба нэтарди җигә щёнҗуон җаншонли, йиху та ба җыще щёнҗуон җёлигә «Иаирди щёнҗуон»+. 42Новах ба Кенаф чынпу лян җувиди щёнҗуон җаншонли, йиху ба нэщезы щёнҗуон җочў гәҗяди минзы җёчын «Новахли».

33

Исраилжынму да Египет до Моав дифоншон зуди лў

33^1Җисы Муса лян Харунэ ба исраилжынму да Египет линчўлэ, таму зэ лўшон зали йинпанли. 2Муса җочў Җўди фынфу ба мый йигә заха йинпанди вәрди минзы щехали.

3Җынйүә шы вуди нэйитян, ту йигә Пасха җечи гуәлиди йитян, исраилжынму да Египет зудёли. Җў бохў тамуди, җё таму зэ египетжынмуди мянчян да Раамсес чынпуни чўчи, зудёли+. 4Җў ба египетжынмуди тушур дасыли; египетжынму сун тамуди мэтидини. Җў лян җымуҗяди ганбан зыгили: Тади лилён би египетжынму хўдамуди да+.

5Исраилжынму да Раамсес зудё, щянтуни зэ Сокхоф дифонни ба йинпан захали+. 6Хан ба йигә йинпан зэ савә бянбяршон, Ефам дифоншон захали+. 7Да Ефам таму җәгуәчи, доли Пи-Гахироф дифонли (җыгә зэ Ваал-Цефон дифонди дунбонгәни). Ли Мигдол дифон буйүан исраилжынму ба йинпан захали+. 8Йиху таму да Пи-Гахироф зудё, да Хунхэ донҗунни зугуәчи, доли Сур савәнили. Таму зули сан тян, доли Мерра дифон, ба йинпан задо нэтарли+. 9Да җытар исраилжынму кә зудо Елим дифонли, нэтар ба йинпан захали, йинцысы җытар ю шы эргә фичүан дэ чишыгә мизор фуни+.

10Да Елим зудёди йиху, таму зэ Хунхэ гынчян ба йинпан захали, 11йиху до Син савәни ба йинпан задо җытарли,+
12да Син савәни зудё, доли Дофка дифон ба йинпан захали, 13да Дофка кә зудё, доли Алуш дифон зандо җытарли. 14Да Алуш таму кә зудё, доли Рефидим дифонли. Зэ Рефидим минжын мәю хәди фили+.

15-37Да Рефидим йичыр до Ор сан гынчян зуди сыхур, исраилжынму зэ җыщезы вәршон зали йинпанли: Синай савә, Киброт-Гаттаава, Асироф, Рифма, Римнон-Фарец, Ливна, Рисса, Кегелафа, Шафер, Харада, Макелоф, Тахаф, Тарах, Мифка, Хашмон, Мосероф, Бене-Яакан, Хор-Агидгад, Иотвафа, Аврон, Ецион-Гавер, Син савә (җы зусы Кадес), йиху доли Ор сан гынчянли, – җысы Едом дифонди бянҗе++++++++.

38-39Исраилжынму да Египет зудё ди сышы нянди вуйүә чў йи, Харунэ ахун җочў Җўди фынфу шонли Ор сан, зэ нэтар вучонли. Харунэ йибый эршы сан суйшон вучонли+.

40Ханаан нанбонгә дифоншонди Арад хуоншон ба исраилжынму лэди тинҗянли+.

41-49Да Ор сан гынчян йичыр до Моавди пинтанни зуди сыхур, исраилжынму зэ җыщезы вәршон зали йинпанли: Салмон дифон, Пунон дифон, Овоф дифон, Моав дифоншонди Ийм-Аварим чынпу, Дивон-Гад чынпу, Алмон-Дивлафаим дифон, Аварим саншон Неводи санди чянмянни, Иерихон чынпуди дуймян Иордан хә бонгәрниди Моав пинтанни (зэ Беф-Иешимоф чынпу лян Аве-Ситтим дифонди донҗуннини)+++++.

Ба Иордан хә гуәлиди йиху, ё зў сани

50Зэ Иерихон чынпуниди дуймян Иордан хә бонгәрниди Моав пинтанни, Җў ги Муса гиди фынфу, 51җё та ги исраилжынму фәгини. Җў фәди:

– Ниму гуәли Иордан хә, җиндо Ханаан дифонди йиху, 52яндин ё ба бындиди жынму ганчўчини. Ба таму на шыту лян җинзы зўхади хўдаму далан, ба йиче бэвон таму хўдамуди вәр ду цыйдё+. 53Ниму ба дифон җаншон, җўдо нэтар, йинцысы Вә ба нэгә дифон ги ниму гигили. 54Ниму җуа чирди ба дифон ги мый йигә зў дэ җящя фынкэ. Найигә зўди жын фур дуә, – дуәйү фынги, найигә зўди жын фур шо, – шо фынги+. 55Ниму ба бындиди жынму дан бу ганчўчи, шынхади нэщезы жын вонху ги ниму чынха бэляни: таму, зущён мә ниму нянҗинди за йиён, зущён за лыйбади цыязы йиён; таму чия нимуни. 56Ниму ба таму дан бу ганчўчи, нэхур Вә ба ниму ё щёмедёни, замуҗя зочян Вә щүди ба таму щёмени.

34

Ханаан дифонди бянҗе

34^1Җў ги Муса фәли, 2җё та ба җыгә фынфу ги исраилжынму гигини:

– Ниму җиндо Вә ги ниму гиди Ханаан дифонди йиху, ниму гуйҗяди бянҗесы җымуҗяди: 3Зэ нанфон ниму гуйҗяди бянҗе да Син савә зэ Едом дифонди бонгәрни да турдини. Та да Сыхэ нанбонгәди йиршон вон дунфонни зудини. 4Йиху та җуандё нанфон до Акравим саншондини, гуә Син савәни, зудё Кадес-Варни. Да җытар ниму гуйҗяди бянҗе зудё Гацар-Аддар чынпуни, йичыр до Ацмон дифонни. 5Да Ацмон та җуандо Египетди пинчуаннини, йичыр до Диҗунхэди хэяншон.

6Диҗунхэ – зусы ниму гуйҗяди щифон бянҗе.

7Зэ быйфон ниму гуйҗяди бянҗе да Диҗунхэ до Ор сан гынчянни;+
8-9да Ор сан гынчян до Емафни. Да Емаф ниму гуйҗяди бянҗе до Цедад дэ Цифрон дифонни, линху до Гацар-Енан чынпуни. Җысы ниму гуйҗяди быйфон бянҗе.

10Зэ дунфон ниму гуйҗяди бянҗе да Гацар-Енан датур до Шефам дифонни. 11Да Шефам ниму гуйҗяди бянҗе до Риблани чынпуни (жыгә зэ Аин дунбонгәни). Йиху ниму гуйҗяди бянҗе до Галилея хэзыди дунбонгә, 12да нэтар до Иордан хә дэ Сыхэяншонни.

Җы зусы ниму гуйҗяди бянҗе+.

13Муса ги исраилжынму фәди:

– Җы зусы ниму на җуа чирди фонфа ё фынди дифон, зусы Җў ги җюгә бан исраилжынмуди зў фынгиди дифон. 14-15Рувим лян Гадди лёнгә зў дэ Манассияди бангәр зў зэ Иордан хәди дунбонгәни, Иерихон чынпу дуймянни кәҗя ба гәҗяди дифон җаншонли, ба ди җочў тамуди зў дэ җящя фынкэли.

Сый фын дифонни

16Җў ги Муса фәди:

– 17Елеазар ахун лян Навинди эрзы Иса ги минжын ба дифон ё фынкэни. 18Таму ё да мый йигә зў литу тёҗян йигә линшу җё ги таму лёнгәр бонмонни. 19-28Җы зусы Җў да мый йигә зў литу җянчўлэди жынмуди минзы:

Яхўтиди зў: Иефоннийди эрзы Халев,

Щимэди зў: Аммиудди эрзы Самуил,

Вениаминди зў: Кислонди эрзы Елидад,

Данди зў: Иоглиди эрзы Буккий,

Манассияди зў: Ефодди эрзы Ханниил,

Ефремди зў: Шифтанди эрзы Кемуил,

Завулонди зў: Фарнакди эрзы Елицафан,

Иссахарди зў: Аззанди эрзы Фалтиил,

Асирди зў: Шеломийди эрзы Ахиуд,

Неффалимди зў: Аммиудди эрзы Педаил+.

29Җў зу ба җы йиче линшужын динха, җё таму ги исраилжынму ба Ханаан дифон фынкэни.

35

Ги левитжынму фынгиди чынпу

35^1Җў зэ Иерихон чынпу дуймян Иордан хә бонгәрниди Моав пинтанни ги Муса фәди:

– 2Ни ги исраилжынму гигә фынфу, җё таму да гәҗяди йиче дифоншон ги левитжынму ба җўди чынпу фынги зэмусы зэ чынпуди туанйүарни ба цочон фынги. 3Җыще чынпу ё ги левитжынму шынхани, җё таму җўдо нэтар. Зэ цочонни таму нын фон гәҗяди нючүн дэ данлинди сынлин. 4-5Цочон да чынпуди чён гынчян датур вон сыҗу-бахани ё чынкэ җюбый метрни, җё чынпу зандо цочон донҗунни. 6Ниму ги левитжынму фын люгә бохў жынмуди чынпу. Нагә жын дан мәфончў ба данлин йигә жын дасыли, та нын подё нэтар, ба гәҗяди мин җюха. Чўгуә җыгә, ниму хан ё ги левитжынму фын сышы эргә данлинди чынпу+
7лян җувиди цочонни. Йиман сышы багә чынпу. 8Ниму ги левитжынму фын чынпуди сыхур, найигә зў да, дуәйү фынги, найигә зў суй, шо фынги. Исраилжынму ё да таму җанхади дифоншон ги левитжынму ба чынпу фынгини.

Бохў жынмуди чынпу

(Чунфә фалү 19:1-13; Иса Навинди фу 20:1-9)

9•Җў җё Муса 10ба җымуҗяди фынфу ги исраилжынму гигини:

– Ниму гуәли Иордан хә, җинли Ханаан дифонди йиху, 11яндин ё фынчўлэ бохў жынмуди чынпуни. Сый дан мәфончў ба жын дасыли, та нын подё нэтар,+
12ба гәҗяди мин җюха, бә җё дасы жынди чинчин ги та бо чу. Минжынди фагуан вын җыгә жынди гуансыди зочян, ги җыгә жын бу нын дин сызуй. 13Ниму фынчўлэ люгә бохў жынмуди чынпу: 14сангә чынпу зэ Иордан хә җыбонгә, сангә чынпу зэ Ханаан дифонни. 15Җыщезы чынпу ё ги исраилжынму, ги гуәлўди хуэйҗәсы банлэди вэгуйжынму чынха бохў жынмуди чынпуни. Сый дан мәфончў ба жын дасы, та нын подё нэтар ба гәҗяди мин җюха.

16-18Сый дан на те, шыту хуэйҗәсы муту дунщи ба жын дасыли, – та зу ганли дасы жынди гўнахарли; ги та яндин ё дин сызуйни. 19Вучондёди нэгә жынди чинчин гәҗя дан ба та зоҗуә, ги та нын бо чу, ба та нын дасы.

20Дан нагә жын хэхын сый, ба та сондё, нэгә жын дансы дедо вучонли хуэйҗәсы на занхади са дунщи ба та дасыли, 21хуэйҗәсы на чуйту ба та дасыли, – нэгә жын зу ганли дасы жынди гўнахарли; ги та яндин ё дин сызуйни. Вучондёди нэгә жынди чинчин дан ба та зоҗуә, ги та нын бо чу, ба та нын дасы.

22Кәсы сый дан мәфончў ба сый дасыли, таму лёнгәр зочян йигә мә хэхын йигә, бугуан та ба жын сондё, хансы лян занхади са дунщи ба та дасыли+
23хуэйҗәсы та мә җянди нэйихур лян занхади шыту ба жын дасыли, кәсы нэгә жын бусы тади дўшман, 24та е мәщин ги та ган ха, нэхур минжынди фагуан ё җочў җымуҗяди фалү вын дасы жынди дэ вучондёди жынди чинчинди гуансыни. 25Минжын ба дасы жынди нэгә жын да вучондёди жынди чинчинди шуни ё җюхани, ба та йүанхуэй сундё та зочян цонхади нэгә чынпунини. Та яндин ё җўдо нэтарни, йичыр до нэгә сыхур, җисы Исраилди да ахун вучонни+. 26Кәсы нэгә ёли минди жын дан да цонхади чынпуни чўчили, 27вучондёди жынди чинчин ба та зоҗуә дасыли, нэхур ба җыгә бу суан гўнахар, 28йинцысы дасы жынди жын яндин ё шындо цонхади чынпу литу җўхани, дынди җисы Исраилди да ахун вучонни. Йиху та цэ нын хуэй гәҗяди җяни. 29Ниму лян нимуди хубый булүн зэ нани җў еба, яндин ё зунхў җыгә фалүни.

30Сый дан ба жын дасыли, ги та ё дин сызуйни, ги җымуҗяди сычин яндин ё зо лёнгә гўважынни. Кәсы йигә гўважын бу нын ги дасы жынди жын дин сызуй+. 31Ёли минди жын бу нын ви тади ганбан пый чян, ги та яндин ё дин сызуйни+. 32Сый дан подё бохў жынмуди чынпуни, та дан пый чян, вонщёнди Исраилди да ахун вучонди зочян хуэйчи, җўдо та зочян җўди дифоншон, ниму ба тади чян бу нын җешу. 33Ниму дан җымуҗя ган, ниму ба ниму җўди дифон зўчын буганҗинни. Дасы жынди сычин ба дифон зўчын буганҗиндини, нэхур зэ мәю ба дифон зў ганҗинди данлин фонфа. Ба ёли минди нэгә жын яндин ё дасыни+. 34Ниму бу нын ба ниму җўди дифон зўчын буганҗинди, йинцы Вәсы Җў, Вә зэ исраилжынмуди җунҗянни җўдини+.

36

Ги җеха хунди нүжын фын дифонди фалү

36^1•Галаад җящяди тузыму (Галаадсы Махирди эрзы, зусы Манассияди сунзы, Юсуфди хубый) до Муса лян исраилжынмуди данлин линшуму гынчян 2фәди:

– Җў зочян гиди фынфу, җё ниму на җуа чирди фонфа ба дифон ги исраилжынму фынгини, е ги ниму фәли, җё ниму ба Салпаад, вәму чинчинди дифон ги тади йиче нүр фынгини. 3Кәсы ба таму дан чўҗядё хуэйҗәсы таму җяли данлин зўди нанжынмули, нэхур тамуди дифон зу чынха тади нанжын зўди дифонни. Зу җымуҗя вәму җуа чир фынхади дифон нын шоха. 4Юбилей нян долиди сыхур, йиче мэчўчиди дифон ду ё йүанхуэй до зочян җўжынди шунини. Салпаад нүрди дифон зу йинавар чынха таму нанжынмуди зўдили, кәсы вәмуди зў дозэзы ба нэ йилэзы дифон йинавар дюдёни+.

5Муса җочў Җўди хуа ги исраилжынму гилигә фынфу:

– Манассия зўди жынму фә дуйдини. 6Йинви җыгә Җў гиди фынфу, фәсы Салпаадди нүр ду ю гәҗя чў җяди зыюни, кәсы таму гуон нын лян таму зўди нанжынму җехун. 7Мый йигә исраилжынди дифон яндин ё шындо тади зў литуни. 8Исраилди йиче зў литуди мый йигә ю дифонди нүзы ё лян гәҗя зўди нанжын җехунни. Җымуҗя исраилжынму зу нын ба таму зўзў-быйбый шынхади йиче дифон җичын, 9нэхур дифон да йигә зў вон данлин йигә зўшон бу нуәгуәчи. Мый йигә зў яндин ба ги та фынхади дифон хўхани.

10-11Зу җымуҗя Салпаадди йиче нүр: Махла, Фирца, Хогла, Милка дэ Ноа җочў Җў ги Муса гихади фынфу, лян таму чинчинди эрзыму җели хунли. 12Җы вугә нүр җяли Манассия зў литуди нанжынмули (Манассиясы Юсуфди эрзы). Тамуди дифон е шындо таму дадади зў литули. 13Җў зэ Иерихон чынпу дуймянди Иордан хә бонгәрниди Моав пинтанни ба җыщезы фынфу ги Муса фәгили, җё та ги исраилжынму гигини.

* 7:89 «Херувим» (яхўти йүян) – тянщянмуди йибазы. Мый йигә Херувим ю бонзыни, тади лянмян лян жынди йиён.

* 11:2 «Тавера» (яхўти йүян) – җыгә хуади йисысы «Хуә җуәли».

* 11:34 «Киброт-Гаттаава» (яхўти йүян) – җыгә хуади йисысы «Нэ чыди жынмуди фынкын».

* 13:24 «Есхол» (яхўти йүян) – җыгә хуади йисысы «Йи җуазы путо».

* 21:3 «Хорма» (яхўти йүян) – җыгә хуади йисысы «Далансандё».

* 27:21 «Урим» дэ «Туммим» – җысы лёнгә гуйҗун дунщи, Исраилди ахунму на таму вын Хўдади вонщёндини.

+ 1:1 Җефон 19:1, Җефон 25:22
+ 1:2 Җефон 30:12-14, Җефон 38:26, Фур 26:2,
+ 1:5 Фур 7:30
+ 1:6 Фур 7:36
+ 1:7 Җефон 6:23,
+ 1:8 Фур 7:18
+ 1:9 Фур 7:24
+ 1:10 Фур 7:48
+ 1:11 Фур 7:60
+ 1:12 Фур 7:66
+ 1:13 Фур 7:72
+ 1:14 Фур 7:42
+ 1:15 Фур 7:78
+ 1:21 Фур 26:7
+ 1:23 Фур 26:14
+ 1:25 Фур 26:18
+ 1:27 Фур 26:22
+ 1:29 Фур 26:25
+ 1:31 Фур 1:27
+ 1:33 Фур 26:37
+ 1:35 Фур 26:34
+ 1:37 Фур 26:41
+ 1:39 Фур 26:43
+ 1:41 Фур 26:47
+ 1:43 Фур 26:50
+ 1:46 Җефон 38:26, Фур 26:51
+ 1:53 Фур 8:19, Фур 16:46, Фур 18:5,
+ 2:3 Фур 1:7
+ 2:9 Фур 10:14
+ 2:16 Фур 10:18-20
+ 2:17 Фур 10:17, Фур 10:21
+ 2:24 Фур 10:22-24
+ 2:31 Фур 10:25-27
+ 2:32 Җефон 38:26, Фур 1:46, Фур 26:51
+ 2:33 Фур 1:47-53
+ 3:2 Җефон 6:23
+ 3:4 Левит 10:2,
+ 3:6 Фур 18:2
+ 3:9 Фур 8:19, Фур 18:6
+ 3:10 Фур 16:40,
+ 3:13 Җефон 13:2, Җефон 13:11-16
+ 3:17 Датур 46:11, Җефон 6:16-19, Җефон 10:2
+ 3:23 Фур 1:53
+ 3:25 Фур 4:24-26
+ 3:31 Фур 4:4, Фур 4:15
+ 3:32 Фур 4:16
+ 3:36 Фур 4:31-32
+ 3:39 Фур 26:62
+ 3:47 Җефон 13:13, Фур 18:15-16, Җефон 30:13
+ 4:3 Фур 8:24-25,
+ 4:6 Җефон 25:5
+ 4:16 Фур 3:32
+ 4:24 Фур 3:25-26
+ 4:31 Фур 3:36-37
+ 5:2 Левит 13:3, Левит 15:2, Левит 13:46
+ 5:3 Левит 15:31
+ 5:6 Левит 6:2-3
+ 5:7 Левит 5:5, Левит 6:5
+ 5:13 Җефон 20:14, Левит 18:20
+ 5:15 Левит 5:11
+ 6:6 Левит 21:11
+ 6:10 Левит 1:14, Левит 5:7
+ 6:14 Левит 3:6, Левит 4:32
+ 6:15 Левит 2:4
+ 6:19 Җефон 29:23-24
+ 6:20 Левит 7:31
+ 6:23 Левит 9:23, Фалү 21:5,
+ 7:1 Җефон 40:17, Левит 8:10
+ 7:7 Фур 4:25
+ 7:8 Фур 4:31
+ 7:9 Фур 3:31
+ 7:12 Җефон 6:23, Фур 1:7
+ 7:14 Җефон 30:34-35
+ 7:15 Левит 1:2-3
+ 7:16 Левит 4:23-24
+ 7:17 Левит 3:1
+ 7:18 Фур 1:8
+ 7:24 Фур 1:9
+ 7:30 Фур 1:5
+ 7:36 Фур 1:6
+ 7:42 Фур 1:14
+ 7:48 Фур 1:10,
+ 7:54 Фур 1:10
+ 7:60 Фур 1:11
+ 7:66 Фур 1:12
+ 7:72 Фур 1:13
+ 7:78 Фур 1:15
+ 7:89 Җефон 25:22
+ 8:7 Фур 19:9, Фур 19:17
+ 8:8 Левит 2:1
+ 8:14 Фур 3:45
+ 8:16 Җефон 13:2, Җефон 13:11-16
+ 8:19 Фур 3:9, Фур 1:53
+ 8:24 Фур 4:3,
+ 9:2 Җефон 12:1, Левит 23:5
+ 9:6 Левит 21:1, Фур 5:2
+ 9:11 Җефон 12:6,
+ 9:12 Җефон 12:46,
+ 9:14 Җефон 12:48-49
+ 9:15 Җефон 13:21, Җефон 40:17
+ 9:17 Җефон 40:36
+ 10:5 Фур 2:3-9
+ 10:6 Фур 2:10-16
+ 10:9 Фур 31:6,
+ 10:10 Фур 29:1, Фур 28:11-15
+ 10:12 Датур 21:21
+ 10:14 Фур 2:9, Фур 1:7-9
+ 10:17 Фур 2:17
+ 10:18 Фур 2:10-16
+ 10:21 Фур 4:4-15, Фур 7:9
+ 10:22 Фур 2:18-24
+ 10:25 Фур 2:25-31
+ 10:29 Җефон 2:18, Датур 12:7, Датур 32:12
+ 10:34 Җефон 13:21
+ 11:1 Левит 10:2, Фур 16:35
+ 11:4 Җефон 12:38,
+ 11:6 Фур 21:5
+ 11:8 Җефон 16:13, Җефон 16:15-31
+ 11:14 Җефон 18:18, Фалү 1:9
+ 11:16 Җефон 24:1, Фалү 1:15
+ 11:18 Җефон 19:10
+ 11:21 Җефон 12:37
+ 11:23 Фур 23:19,
+ 11:31 Җефон 16:13
+ 11:35 Фур 33:17
+ 12:6 Датур 46:2,
+ 12:8 Җефон 33:11, Җефон 33:19
+ 12:10 Левит 13:3
+ 12:14 Левит 13:46, Фур 5:2
• 12:16 Фалү 1:19-25
+ 12:16 Фур 10:12, Датур 21:21
+ 13:3 Фур 32:8, Фалү 1:22
+ 13:6 Фур 13:30
+ 13:16 Фур 11:28, Фур 14:6
+ 13:23 Фур 32:9, Фалү 1:24-25
+ 13:29 Җефон 17:8

+ 13:30 Фур 13:6, Фур 14:6, Фур 26:65, Фур 32:12, Фур 34:19, Фалү 1:36,

+ 13:33 Датур 6:4,
• 14:1 Фалү 1:26-32
+ 14:2 Җефон 16:3, Фур 20:3

+ 14:5 Фур 16:4, Фур 16:22, Фур 16:45, Фур 20:6,

+ 14:6 Җефон 24:13, Фур 11:28, Фур 13:30,
+ 14:10 Җефон 17:4
+ 14:12 Җефон 32:10
+ 14:14 Җефон 15:14-15
+ 14:16 Фалү 9:28
+ 14:17 Җефон 34:6, Җефон 20:5, Фалү 5:9
• 14:20 Фалү 1:34-40
+ 14:23 Фалү 12:9-10,
+ 14:24 Фур 13:29, Фур 14:6,
+ 14:29 Фур 1:2-3
+ 14:30 Фур 26:64-65
+ 14:33 Фалү 1:3, Фалү 8:2
+ 14:38 Фур 26:65
• 14:39 Фалү 1:40-46
+ 14:43 Фур 13:29
+ 14:45 Фур 21:3,

+ 15:3 Җефон 29:18, Левит 1:2-3, Левит 22:21, Җефон 23:14

+ 15:8 Левит 3:1

+ 15:10 Левит 1:9

+ 15:15 Җефон 12:49, Левит 19:34, Левит 24:22, Фалү 10:19

+ 15:22 Левит 4:2, Левит 4:27, Левит 5:15
+ 15:24 Левит 4:13
+ 15:27 Левит 4:27-28
+ 15:29 Фур 15:15
+ 15:32 Җефон 35:3
+ 15:34 Левит 24:12
+ 15:35 Җефон 31:14, Левит 24:14-16
+ 15:38 Фалү 22:12,
+ 15:40 Левит 11:44
+ 15:41 Левит 22:33
+ 16:1 Җефон 6:16, Җефон 6:18, Җефон 6:21
+ 16:3 Җефон 19:6
+ 16:4 Фур 14:5
+ 16:7 Левит 10:1
+ 16:9 Фур 8:14
+ 16:11 Җефон 16:7-8
+ 16:13 Җефон 2:14
+ 16:21 Җефон 33:5
+ 16:22 Фур 14:5, Фур 27:16, Датур 18:23
+ 16:33 СУЛЬМАНЭДИ ЦУНМИН ХУА 1:12
+ 16:35 Левит 10:2, Фур 11:1
+ 16:40 Фур 3:10,
+ 16:45 Җефон 33:5, Фур 14:5
+ 16:46 Левит 16:12, Фур 1:53
+ 16:48 Фур 25:8,
+ 17:4 Җефон 25:22
+ 18:1 Җефон 28:38
+ 18:2 Фур 3:6-10
+ 18:5 Фур 1:53
+ 18:7 Җефон 26:31, Левит 16:2, Фур 1:51
+ 18:8 Левит 7:32, Фур 5:9, Җефон 29:28

+ 18:11 Левит 22:2, Левит 22:3, Левит 22:11-13

+ 18:12 Фалү 18:4
+ 18:13 Җефон 23:19
+ 18:14 Левит 27:21, Левит 27:28

+ 18:15 Җефон 13:2, Җефон 13:11-16, Фур 3:46-47

+ 18:16 Җефон 30:13
+ 18:17 Җефон 13:2, Җефон 13:11-16
+ 18:18 Җефон 29:26-28
+ 18:19 Левит 2:13,

+ 18:20 Фалү 10:9, Фалү 12:12, Фалү 14:27, Фалү 18:1-2,

+ 18:21 Левит 27:30, Фалү 14:22
+ 19:2 Фалү 21:3,
+ 19:4 Левит 4:16-17
+ 19:5 Җефон 29:14, Левит 4:11-12, Левит 9:11
+ 19:6 Җефон 12:22, Левит 14:4
+ 19:7 Левит 11:25
+ 19:9 Фур 8:7
+ 19:10 Левит 11:25
+ 19:12 Фур 31:19
+ 19:13 Левит 15:31
+ 19:15 Левит 11:32
+ 19:18 Җефон 12:22
+ 19:19 Левит 11:25
+ 19:20 Левит 15:31
+ 20:1 Җефон 15:20
+ 20:2 Җефон 17:1-7
+ 20:3 Җефон 16:3, Фур 14:2
+ 20:6 Фур 14:5
+ 20:12 Фур 27:14, Фалү 31:2
+ 20:14 Датур 25:24-26, Фалү 2:4
+ 20:15 Датур 46:6-7, Җефон 1:11
+ 20:16 Җефон 2:23, Җефон 3:7, Җефон 14:19
+ 20:17 Фур 21:22, Фалү 2:27
+ 20:19 Фалү 2:28
+ 20:22 Фур 33:37
+ 20:24 Фур 20:12
+ 20:26 Җефон 28:2, Җефон 29:29
+ 20:28 Фур 33:38-39, Фалү 10:6
+ 20:29 Фалү 34:8
+ 21:1 Фур 33:40
+ 21:2 Левит 27:29, Фалү 7:2, Датур 28:20
+ 21:5 Фур 11:4-6, Фур 11:20
+ 21:10 Фур 33:43
+ 21:11 Фур 33:44
+ 21:12 Фалү 2:13
+ 21:13 Фур 22:36,
+ 21:15 Фалү 2:9, Фалү 2:18, Фалү 2:29,
• 21:21 Фалү 2:24,
+ 21:22 Фур 20:17, Фур 20:19
+ 21:24 Фалү 3:16,
+ 21:30 Фур 32:3,
+ 21:32 Фур 32:1,
+ 21:34 Фалү 3:1-2
+ 22:2 Җефон 15:15,
+ 22:5 Фалү 23:4
+ 22:36 Фур 21:13, Фур 21:15
+ 23:8 СУЛЬМАНЭДИ ЦУНМИН ХУА 26:2
+ 23:9 Фалү 33:28, Җефон 33:16
+ 23:10 Датур 13:16
+ 23:22 Фур 24:8
+ 23:24 Датур 49:9, Датур 49:27
+ 24:2 Фур 11:25,
+ 24:8 Фур 23:22
+ 24:9 Датур 49:9, Датур 12:3, Датур 27:29
+ 24:10 Фалү 23:5
+ 24:17 Датур 49:10,
+ 24:20 Датур 36:12, Җефон 17:8
+ 24:21 Датур 15:19,
+ 24:24 Датур 10:21, Датур 10:25
+ 25:1 Фур 33:49,
+ 25:2 Җефон 34:15
+ 25:3 Фур 31:16,
+ 25:4 Фалү 4:3, Фалү 21:22
+ 25:7 Җефон 6:25
+ 25:8 Фур 16:48,
+ 25:15 Фур 31:8
+ 25:17 Фур 31:2, Фур 31:7

+ 26:2 Җефон 30:12-14, Җефон 38:26, Фур 1:2, Фур 1:3,

+ 26:5 Җефон 6:14,
+ 26:6 Датур 46:8-9
+ 26:7 Фур 1:21
+ 26:9 Фур 16:1-2
+ 26:10 Фур 16:31-35
+ 26:11 Җефон 6:24
+ 26:12 Датур 46:10, Җефон 6:15,
+ 26:14 Фур 1:23
+ 26:15 Датур 46:16
+ 26:18 Фур 1:25
+ 26:19 Датур 38, Датур 46:12,
+ 26:22 Фур 1:27
+ 26:23 Датур 46:13,
+ 26:25 Фур 1:29
+ 26:26 Датур 46:14
+ 26:27 Фур 1:31
+ 26:28 Датур 46:20
+ 26:33 Фур 27:1-7
+ 26:34 Фур 1:35
+ 26:37 Фур 1:33
+ 26:38 Датур 46:21,
+ 26:41 Фур 1:37
+ 26:42 Датур 46:23
+ 26:43 Фур 1:39
+ 26:44 Датур 46:17,
+ 26:47 Фур 1:41
+ 26:48 Датур 46:24,
+ 26:50 Фур 1:43
+ 26:51 Фур 1:46
+ 26:54 Фур 33:54
• 26:57 Җефон 6:16-25,
+ 26:60 Җефон 6:23-25
+ 26:61 Левит 10:2
+ 26:62 Фур 3:39
+ 26:65 Фур 14:28-30
• 27:1 Фур 36:1-12
+ 27:1 Фур 26:33,
+ 27:3 Фур 16:1-35, Фур 16:49
+ 27:12 Фалү 3:27, Фалү 32:49
+ 27:13 Фур 20:24
+ 27:14 Фур 20:12-13
+ 27:16 Фур 16:22
+ 27:18 Җефон 24:13
+ 27:19 Фалү 3:28, Фалү 31:14
• 28:1 Җефон 29:38-42
+ 28:2 Левит 3:11, Левит 21:6, Левит 1:9
+ 28:11 Фур 10:10

• 28:16 Җефон 13:3-7, Левит 23:5-8, Фалү 16:1-8

+ 28:16 Җефон 12:1-13
+ 28:17 Җефон 23:15
• 28:26 Фалү 16:9-12
+ 29:1 Левит 23:23-25
+ 29:7 Левит 16:29-31, Левит 23:27-32
• 29:12 Левит 23:33-43, Фалү 16:13-15
+ 29:39 Левит 7:16
+ 30:2 Левит 5:4, Фалү 23:21,
+ 31:2 Фур 25:17
+ 31:6 Фур 10:9
+ 31:8 Фур 25:15,
+ 31:16 Фур 25:1-5
+ 31:18 Фалү 21:10-14
+ 31:19 Фур 19:12, Фур 19:22
+ 31:24 Левит 11:25, Фур 19:10
+ 31:50 Җефон 30:12
+ 31:53 Фалү 20:14
+ 31:54 Җефон 30:16
+ 32:1 Фур 21:32
+ 32:4 Фур 21:24, Фур 21:35
+ 32:8 Фур 13:2-3, Фур 13:20-32
+ 32:10 Фалү 1:34-36
+ 32:11 Фур 14:29
+ 32:12 Фур 14:6
+ 32:13 Фур 14:33-35
+ 32:39 Датур 50:23,
+ 32:41 Фалү 3:14-15,
+ 33:3 Җефон 14:8
+ 33:4 Җефон 12:12, Җефон 12:29
+ 33:5 Җефон 12:37
+ 33:6 Җефон 13:20
+ 33:7 Җефон 14:2
+ 33:8 Җефон 15:22-23
+ 33:9 Җефон 15:27
+ 33:11 Җефон 16:1
+ 33:14 Җефон 17:1
+ 33:15 Җефон 19:2
+ 33:16 Фур 11:34
+ 33:17 Фур 11:35
+ 33:31 Фалү 10:6
+ 33:33 Фалү 10:7
+ 33:35 Фалү 2:8
+ 33:36 Фур 20:1, Фур 27:14
+ 33:37 Фур 20:22
+ 33:38 Фур 20:28, Фалү 10:6
+ 33:40 Фур 21:1
+ 33:43 Фур 21:10
+ 33:44 Фур 21:11
+ 33:47 Фалү 32:49
+ 33:48 Фур 22:1
+ 33:49 Фур 25:1
+ 33:52 Җефон 23:24, Фалү 7:5
+ 33:54 Фур 26:54
+ 34:7 Фур 33:37-39
+ 34:12 Датур 15:18, Җефон 23:31, Фалү 11:24,
+ 34:19 Фур 14:6
+ 35:6 Фалү 4:41-43,
• 35:9 Фалү 4:41-43, Фалү 19:1-13,
+ 35:11 Җефон 21:13
+ 35:22 Җефон 21:13
+ 35:25 Җефон 29:7
+ 35:30 Фалү 17:6, Фалү 19:15
+ 35:31 Датур 8:22, Җефон 21:12, Җефон 21:30
+ 35:33 Датур 9:6
+ 35:34 Левит 18:25
• 36:1 Фур 27:1-7,
+ 36:4 Левит 25:10

+ https://ibt.org.ru/ebook?id=DNG

ДИЛИТЎ

Хуадян (торат)

Хуадян (торат)

1. А

2. Б

3. В

4. Г

5. Д

6. Е

7. Җ

8. З

9. И

10. Й

11. К

12. Л

13. М

14. Н

15. П

16. Р

17. С

18. Т

19. У

20. Ф

21. Х

22. Ч

23. Ш

24. Щ

25. Ш

26. Я

АДАН – Хўда зохади ту йигә жын, йиче жынмуди зўщян.

АНЛАХЎ ТОРЛЯ – «Анлахўсы Җў» – җысы Гуйҗун Китабу литуди Хўдади йигә минзы.

АМАЛИКЖЫНМУ – Җысы зэ Ханаан дифоншон җўхади йигә минжын. Йиху исраилжынму ба та җаншонли. Җысы зэ Сыхэди нанбонгә дэ дунбонгә җўди юҗуанжынму. Җисы исраилжынму да Египет чўлэ, амаликжынму пудо тамушонли. Зу да нэгә сыхур дашон ба таму суандисы исраилжынмуди дўшман. Хўда ги исраил минжын гиди фынфу җё ба амаликжынму ванчүан щёмедёни, кәсы исраилжынму мә ванчын җыгә фынфу (кан Ханаан, Хананейжынму).

АМИНЭ – Җыгә яхўти хуади йисысы «дуйди», «шызэди».

АММОНЖЫНМУ – Җысы Бен-Аммиди, Лут эрзы (Ибращимэди җыэрзы) дэ та щё нүзыди хубый (кан Датур 19:38). Аммонитжынму ги җя хўда Молох бэвонли. Таму зэ Иордан хәди дунбонгәди гуйҗяни җўли. (Җысы вуҗинди Иордания гуйҗя). Тамусы исраилжынмуди дўшман, филистимжынмуди лянмынҗя.

АМОРЕЙЖЫНМУ – Җысы зэ Ханаан дифоншон җўхади йигә фур дуәди минжын. Йиху исраилжынму ба та җаншонли. Ю йибян «аморейжынму» хуа ги йиче зэ Ханаан димяншон нэгә сыхур җўхади минжын сыйүндини (кан Ханаан, Хананейжынму).

АСТАРТА – Хананейжынму бэвонди йигә нүхўда. Хананейжынму сылёндисы Астарта ңүхўда ги жынму нын ба чынгун, щинэ дэ хо шучын налэ. Нүхўдади щёнҗынсы гуйҗун фулин. Лян бэвон нүхўда Астарта лянхәди нэгә сэбэбусы, хананейжынму зэ бэвон Астарта нүхўдади фонзыни лян бавэди нүжынму йидарни фиҗёдилэ. Таму сылёнди, дансы җымуҗя ган, тамуди нүхўда ги таму нын ги хо шучынни.

АХУНМУ – Зэ Хўдади гуйҗун җонфонни фусы Хўдади жынму. Нэтар таму ви йиче исраилжын ба гәён гўрбани ги Хўда җүгили (кан Гўрбани). Гуонсы таму нын җиндо Хўдади гуйҗун җонфонни. Таму хан ба исраилжынмуди данлин җёмынди куйчын дэ җечи фәгуанли. Йиче ахунсы Муса шынжын гәгәди Харунэ шынжынди хубый, Левийди хубый (Левий – җысы Ягўбэ шынжынди шы эргә эрзы литуди йигә). Ахунму ган гунсыди сыхур, левитжынму ги таму бонмонли (кан Левитжынму).

БОХЎҖЯ – Җысы Гуйҗун Китабу литуди Хўдади йигә минзы.

БЭ ГУЙҖУН МӘМӘДИ ҖУӘЗЫ – Җыгә на җин езы бочўди җуәзы зэ Хўдади гуйҗун җонфонди Гуйҗун вәршон зандини. Йиху ба та надо Иерусалим сынили. Зэ җуәзышон гәдисы ги Хўда җүха гўрбаниди гуйҗун мәмә.

ВААЛ – Хананейжынму бэвонди йигә җя хўда. Хананейжынму сылёнди, Ваал хўда (җыгә минзыди фанйисы «Җонгуйди») нын ги жынму ба чынгун дэ хо шучын гиги.

ВАРДЭ – Ги Хўда гиди булүн зў сади щүян. Ги вардэди сыхур, читоди жын ба зыҗиди җыншы чито кангидини. Ви җё җыгә чын, та ги Анлахў Торля ба гәҗя хуэйҗәсы тади йилэзы дунщи щүдини.

ВӘПЫНЗЫ ҖЕЧИ – Исраилжынму гуәди җёмын җечи. Ба җыгә җечи няннян да чийүә шыву до эршы йи ё гуәни (на яхўти хуа ба чийүә җёди «Тишри»; җыгә бонҗерсы замуди байүә хуэйҗәсы җюйүә). Җечишон йиче исраилжын ду ё зэ вәпынзы литу җўни, йинцысы җё тамуди хубый җихани: Хўда ба тамуди зўзў-быйбый да Египет линчўлэди йиху, таму җўдо вәпынзынили. Җы хансы шу путоди дэ ви шуха лёншы дощеди җечи. Вәпынзы җечи, ган данлин йиче җечи, дин гощинди дэ хунхуәди (кан Левит 23:32-43; Фур 29:12-40; Фалү 16:13-15).

ВОН БЫЙНИ ЩИ ГЎНАХАРДИ ЖЫЗЫ – «Йом Киппур» (яхўти йүян). Ба җыгә жызы чийүә шы тянди нэйитян гуәдини (на яхўти хуа ба чийүә җёди «Тишри»; җыгә бонҗерсы замуди җюйүә хуэйҗәсы байүә). Зу җы йитян исраилжынму ду ё фынзэни, бу җун зў хуә. Вәё ба гәҗя дэ минжын да гўнахаршон щибый зэмусы ба Хўдади җонфон дэ шо гўрбаниди җуәзы даҗэҗин, да ахун ги Хўда ё җү гўрбанини. Да ахун ги Хўдади гўрбанишон налэди йигә гунҗүлү, ба тади ще надо Хўдади гуйҗун җонфон литу, лян та ба хәтун щёнзыди гэзы мәли. Йиху та ба гәҗяди шу гәдо ди эргә җүлүди тушон, фәли исраилжынмуди йиче гўнахар дэ зуйли. Зу җымуҗя та ба йиче пэдо җүлүшондини, йиху ба та вон савәни лёкэдини. Җыгә җёмынди куйчын ба фоншә жынмуди гўнахар зыдини (кан Левит 16:1-34; 23:26-32; Фур 29:7-11).

ВЭДОЖЫН – Бу щинфу луәмур Йигә Хўдади жын.

ГАЛИЛЕЯ – Палестинади быйбонгә дифон. Җиргә җыгә дифон зэ Исраил гуйҗяни.

ГЕРГЕСЕЙЖЫНМУ – Җысы зэ Ханаан димяншон җўхади жынму, йиху исраил минжын ба Ханаан җаншонли. Хощён җыбудо, зэ нагә Ханаанди вәршон гергесейжынму җўли (кан ХАНААН, ХАНАНЕЙЖЫНМУ).

ГӘ МЫЙЗЫДИ ҖЕЧИ – Исраилжынму гуәди җёмын җечи. Ба җыгә җечи Пасхади вушы тянди нэйитян гуәдини. Җысы да мыйзы турди җечи. Жынму ги Хўда ба заён лищин, гўрбани дэ шухади щин мыйзы налэдини. Зэ Инҗил Китабу литу ба җыгә җечи җёдисы ди вушы тянди җечи (кан Левит 23:15-22; Фур 28:26-31; Фалү 16:9-12).

ГУЙҖУН ВӘР – Җысы Хўда тәбеди вәр. Зэ Хўдади гуйҗун җонфон литу Гуйҗун вәр – җысы җонфонди йилэзы. Нэтар занди гә гуйҗун мәмәди җуәзы, гуйҗун юдынзан дэ шо гўрбаниди җин җуәзы. Йигә на хо мабу лян данчин, зыхун дэ хунлонлор янсыйди ёнмо зэмусы җүлүмо фынхади мынлянзы ба Гуйҗун вәр лян Дин гуйҗун вәр фынкэдини (кан ДИН ГУЙҖУН ВӘР). Зэ Гуйҗун вәршон ахунму фусы Хўдали.

ГУЙҖУН ҖОНФОН – Җысы йигә да җуанйиди җонфон. Йүанзы ба та чүанчўдини. Йида ги исраилжынму ба Муса шынжынди Фалү гиги, Анлахў Торля зэ нэтар җўли. Нэтар ю хәтун щёнзыни, шо гўрбаниди җуәзы дэ данлинди дунщи, ба са ахунму фусы Хўдади сыхур сыйүндини. Ба Хўдади Гуйҗун җонфонди готу лян лёнгә буди дэ лёнгә пизыди цынзы шанчўдини. Хўдади гуйҗун җонфон ю сангә буфынни: вэмянди йүанзы, Гуйҗун вәр дэ Дин гуйҗун вәр (кан җыщезы хуа). Вон йүанзыни йиче исраилжын нын җинчи, чо Гуйҗун вәршон – гуонсы ахунму, вон дин Гуйҗун вәршон – гуонсы да ахун. Сульманэ хуоншон фәгуанди сыхур, җыгә Хўдади гуйҗун җонфонди вифыншон чынха Иерусалим сыли.

ГУЙҖУН ҖОНФОНДИ ЙҮАНЗЫ – Җысы ги Хўдади гуйҗун җонфон гэхади йигә сыҗүәзыди йүанзы, ба та на люшыгә җўзы чүандёдини. Зэ җыще җўзышон гуади бу данзы; зэ йүанзыди мынкушон гуадигә сы янсыйди мынлянзы. Нэтар (йүанзыни) ю шо гўрбаниди җуәзы лян тади җясы дэ щи абдэзыди пынни.

ГУЙҖУН КИТАБУ – Ба Хўда җё Тади шынжынму ги жынму щехади фу йиман җёди Гуйҗун Китабу (Китабу Мукаддас). Җыще фусы Торати, Зэбур, Инҗил дэ данлинди.

ГУЙҖУН ЛИЩИН – Ба налэди заён гўрбаниди йилэр ахунму зэ Анлахў Торляди мянчян фэли (надо шуни зэ кунҗунни фэли). Зу җымуҗя фэхади гўрбаниди йилэр йиху чынха ахунмудини. Таму лян җящя ба җы йилэр нын зэ ганҗин вәршон чы. Зу җымуҗяди ахунмуди щиндун зыфәди жынму ги ахунму гихади нэ йилэзысы җыншы ги Хўда дуангиди гуйҗун лищин. Ба җыгә лищин Хўда йиху ги ахунму люхадини.

ГУЙҖУН МӘМӘ – Җысы шы эргә мәю җёмянди мәмә. Ба таму исраилди ахунму зэ Хўдади гуйҗун җонфонди Гуйҗун вәршонди бэ Гуйҗун мәмәди җуәзышон гәли. Йиху зэ Иерусалим сыни гәли. Ба җыще мәмә зэ җуәзышон гәли чи тян, йиху зэ тамуди вифышон ба шохади щинщүан мәмә гәгидини. Ба җыще мәмә да җуәзышон чүдёлиди йиху, гуонсы ахунму нын чы та (кан Левит 24:5-9). Җыще мәмә ги исраилжынму зыдини, гуон да Хўдашон таму дый лилён дэ чыхәдини.

ГУЙҖУН ЩЁН-Ю – Яхўтижынму ба булүн нагә жын лян гуйҗун щён-ю мәди сыхур, таму ги нэгә жынди тушон доли юли. Зу җымуҗя щён канги, ба нэгә жын ги тәбеди жынмуди гунсышон хуэйҗәсы фусы Хўдади сышон щүанҗүдини. Билүн, дансы булүн сый чынха хуоншон, ахун хуэйҗәсы шынжын зу җымуҗя ганли. Вәё җё шо гўрбаниди җуәзы чынха Җў җянчўлэди гуйҗун дунщи, ба та е лян гуйҗун щён-ю мәли.

ГУЙҖУН ЮДЫНЗАН – Хўда ги Муса шынжын гиди фынфу җё ги Хўдади гуйҗун җонфон зў йигә гуйҗун юдынзанни. Тасы на дин ходи җинзы зўхади. Та ю ганзыни, люгә җыҗызы лян чигә дыни.

ГУН-ЁН (жунгуә хуа) – Җы зусы мә шанхади ён хуэйҗәсы сохў ён. Зэ Гуйжун Китабу литу да гўдэди сыхуршон ба гун-ён суандисы дин ёжинди гўрбани. Җочў Мусади Фалү гуә Пасха җечиди сыхур яндин ги Хўда ё җү йисуйди гун-ёнгозыни (кан Җефон 12:3, 5) зэмусы ба та зэ данлин җёмын җечишон, тянтянди дэ бавэди гўрбанишон хан сыйүндини (кан Фур 6:14; 28:3-27; 29:2, 8, 13 дэ данл.).

ГЎНАХАР – Җысы бу тин Хўдади минлин, бу вонщён җочў Хўдади фынфу ганди.

ГЎРБАНИ – Җысы ги Хўда җүхади заён сынлин дэ лёншыди гўрбани. Җү гўрбаниди җун-ё йисысы, җё ги Хўда до йиге ще; та ба җү гўрбани жынди җуншы ги Анлахў Торля зыдини. Хўда зэ Синай саншон ги Муса шынжын дэ исраилди минжын гилигә Фалү. Зэ җыгә Фалүшон тифәдини, ба замуҗяди гўрбани ё ги Хўда җүгини, ба тади фур дэ налэди җынли е зыгидини. Жун-ё гўрбаниди ёнзысы җымуҗяди: шоди гўрбани (Левит 1), мянди дэ лёншыди гўрбани (Левит 2), пиннанди гўрбани, дощеди гўрбани (Левит 3), вон быйни щи гўнахарди гўрбани (Левит 4:1 – 5:13) дэ вон быйни щи зуйди гўрбани (Левит 5:14 – 6:7). Җы вугә гўрбаниди ёнзы литу гуон йигә гўрбани мә җү сынлинди – җысы мянди дэ лёншыди гўрбани. Ба җыгә гўрбани ги шоди гўрбанишон хуәгидини (Левит 9:16,17). Ба йиче гўрбани исраилжынму щянчян вон Хўдади гуйҗун җонфон литу налэдини, йиху вон Иерусалим сыни.

ДА АХУН – Җысы исраилжынмуди ахунди тузы. Җочў Мусади фалү, та зэ Хўдади гуйҗун җонфонни ба данлин ахун бу нын ганди сычин гандини. Няннян та йихуэй нын җин Хўдади гуйҗун җонфонниди (зэ Иерусалим сыди хуту) Дин гуйҗун вәрни; нэтар та ба ги Хўда җүгиди ню-ёнди ще садо хәтун щёнзыди сыгә гәшондини, зу җымуҗя Җў ба да ахун гәҗя дэ йиче исраилжынди гўнахар дэ зуй нын фоншәни.

ДАНЛИН ХЎДАМУДИ ЁНЗЫ – Җысы на заён цэлё (муту, җинзы, шыту дэ данлинди) зўхади җя хўдамуди ёнзы.

ДИН ГУЙҖУН ВӘР – Җысы Хўдади гуйҗун җонфон литуди йилэр. Нэтар занди хәтун щёнзы. Йигә на хо мабу лян данчин, зыхун дэ хунлонлор янсыйди ёнмо зэмусы җүлүмо фынхади мынлянзы ба Гуйҗун вәр лян Дин гуйҗун вәр фынкэдини. Җочў Муса шынжынди фалү, гуон да ахун нын җиндо Дин гуйҗун вәршон. Гуонсы вон быйни щи гўнахарди жызышон, йинян литу йибян та нын җиндо нэтар.

ДЭЦЭ ХЎДА – Зусы фә буходи, ма Хўдади хуа.

ЕВУСЕЙЖЫНМУ – Җысы зэ Ханаан җўхади йигә минжын. Йиху исраилжынму ба җыгә димян җаншонли. Евусейжынму зэ Иерусалим дэ тади туанйүарни җўли, гуәлищезы сыхур ба җыгә чынпу Даву шынжын дэ хуоншон җаншонли (кан ХАНААН, ХАНАНЕЙЖЫНМУ).

ЕНАКДИ ХУБЫЙ – Җысы Арба эрзыди Енакди хубый (Иса 14:15; 15:13). Тамусы го ханҗяди, җиндади жынму.

ЕФОД – Җысы йигә бавэди дуан щюзыди чон хансанзы. Ба җыгә йишон яхўтиди да ахун чуанли.

ҖИНШЫН – Җысы жынди дин ёҗинди йигә буфын; ба җыгә лян араб хуа хан җёди «рух». Җиншын бу щён жынди шынзы, ба та лян нянҗин канбуҗян; җиншын бу нын вучон, та йинавар хуәдини.

ҖЎ – «Җўжын», «Җонгуйди», зэ Гуйҗун Китабу литу – җысы Хўдади йигә минзы.

ЗОНГУЙ – Җысы хахуэди гуй (девузы), та нын җин жынди кәлон литу, ба жын нын начў; тасы иблисди хуәҗи.

ЗЎ – Җысы исраилжынмуди шы эргә зў, тамуди зўщянсы Ягўбэ шынжынди шы эргә эрзы.

ИБРАЩИМЭ (ИБРАМЭ) – Шынжын, Исхар шынжынди дада, йиче яхўтижынди зэмусы данлин семитжынди зўщян. Хўда ги Ибращимэ гили фынфу, җё та ба гәҗяди зўгуй леха, гыншон Хўда зуни. Та ба Хўдади хуа зунди йимяр, Хўда ба та зўчын хошо минзўди дадали. Щинфу луәмур Йигә Хўдади жынму ду ба Ибращимэ җёди дада.

ИОРДАН ХӘ – Палестинади дин дади хә.

ИСМАИЛ, ИСМАИЛҖЯДИ ЖЫНМУ – Ибращимэ шынжынди эрзы, тади нүнў египетнүжын Агарь ба Исмаил сын-ёнхали. Тади хубыйсы зэ Аравия җўди исмаилҗяди жынму.

ИСРАИЛ – Ибращимэди сунзы, Исхарди эрзы, Ягўбэ шынжынди данлин минзы. Ба да ташон чўлэди минжын (тади хубый) е җёдисы исраилжынму.

ИСХАР – Шынжын, Ибращимэ шынжынди эрзы, Ягўбэ шынжынди дада.

ЙИНПАН – Җысы заха вәпынзыди йигә чын, ба та зэ кэкэди вәршон (зэ тандони) гәдини. Нэтар йиче исраилжынди шы эргә зўди хубый йидарни җўли, мый йигә зэ гәҗяди вәршон. Да нэгә сыхур, җисы таму да Египет зули, до нэгә сыхур, җисы таму ба Палестина җаншонли. Ю йибян җыгә хуади йисысы җүнвуди йинпан.

КЕНЕЙЖЫНМУ – Зэ Ханаан җўхади йигә минжын, йиху исраил минжын ба җыгә димян җаншонли (кан ХАНААН, ХАНАНЕЙЖЫНМУ).

КОНЗЫШОН ДЭДИ ЛЯНЛЯНЗЫ – Җысыгә тәбеди йишон, яхўтиди да ахун ба та зэ конзышон дэдини. Зэ җыгә лянлянзышон гәди гуйҗун урим дэ туммим (кан «Урим дэ туммим»). Вын Хўдади вонщёнди сыхур, исраилди ахунму сыйүн җыще дунщили.

КЭРАМЭТИ – Хўда гәҗя ганхади хуэйҗәсы Тади шынжын ганхади чёчи сычин.

ЛАДАН ЩЁН – Җысы исраилжынму фусы Хўдади сыхур сыйүнди щёнцуан сунҗё. Ладансы гуйҗун щүнди (шоди) чынфын литуди йилэзы. Та хан зэ мәмә гўрбаниди чынфын литуни.

ЛЕВИТЖЫНМУ – Ягўбэ шынжынди эрзы, Левийди хубый. Зэ Хўдади гуйҗун җонфонни (вонху зэ Иерусалим сыни) ахунму ги Хўда ган гунсыди сыхур, таму ги ахунму бонмонлэ. Левитжынму ё гон Хўдади гуйҗун җонфон лян нэтар сыйүнди йиче дунщини. Ба Левийди зў фынчын сангә җящядини. Тади сангә эрзыди җящясы: Гирсонди, Каафди дэ Мерариди.

ЛЁН ПЯН ШЫТУ – Зэ җы лён пян шытушон щеди Шыгә Датянмин (кан ШЫГӘ ДАТЯНМИН).

ЛИВАН САН – Җысы Палестина быйбонгәди сан гуйҗя. Та лян зыҗиди щүәсунфуди фулин чўли минли.

МАДИАН, МАДИАНЖЫНМУ – Мадиан – җысы Ибращимэ шынжынди йигә эрзы. Ба та Ибращимэ шынжынди ди эргә щифузы сын-ёнхали. Мадианди хубыйсы мадианжынму. Җысы юҗуанди жынму, дуәди сыхур таму зэ савәни, зэ Акаб дунбонгәни хэван янзышон җўли. Лян Исмаилди хубый, Ибращимэ шынжынди данлин эрзы ю лянщиди йимяр, зэ Гуйҗун Китабушон мадианжынму дэ исмаиҗяди жынму кын ю йигә йисыни.

МАННА ЛЁНШЫ – Ба җыгә лёншы Хўда ги исраилжынму да тяншон дафахалэли. Та зущён кориандрди җунзы, янсый быйбырди, видо зущён лян фынми луәхади бинзы йиён. Исраилжынму зэ савәни юҗуанди сыхур, да Египет чўлэлиди йиху зысы чыли маннали. Зэ натар минжын зали йинпанли, зу зэ нэтар та вонха дели; ба та шушон луәли мәмәли. Байир гуанзыни шухади лёнгә кило манна зэ Хўдади гуйҗун җонфонди хәтун щёнзы гынчян цундини. Җы тифәдисы Хўда Гәҗя зэ савәни ги исраилжынму гили чыдили.

МАФЫНБИН – Зэ Гуйҗун Китабушон җы гуон бусы мафынбин, җы хансы жынди заён жупизышонди җун бин. Җочў Муса шынжынди фалү, ба дыйха мафынбинди жын да данлин жын гынчян щүанҗин ликэдини, җё та ги данлин жын бә жәгили зэмусы ба таму зэ Хўдади мянчян бә зўчын буганҗиндили. Дансы жынди бин холи, ахунму ё ба җыгә динхани. Йиху таму гиди кухуан җё та хуэйчини. Чўгуә җыгә зэ яхўтиди йүяншон мафынбинди («царат») хуади йисы е бёҗы заён ёнзыди мый, хуэдёди чыхә, дунщи хуэйҗәсы фонзыдини. Зэ Мусади Фалүшон ю хошо зыфәни, замуҗя да мыйшон дый туәни зэмусы ба гәҗяди фонзы зў ганҗинни.

МӘЮ ЖЁМЯНДИ МӘМӘ ҖЕЧИ – Җысы исраилжынму гуәди җёмын җечи. Ба яхўтиди Пасха җечи гуәлиди йихў, лянчў чи тян гуә җыгә җечидини. Гуә җыгә җечиди сыхур, исраилжынму гуон ё чы мәю җёмянди мәмәни, бу чы ю җёмянди чыди. Зу җымуҗя исраилжынму җищёнли, замуҗя Хўда монмонди ба тамуди зўбый да Египет линчўлэли, да нэгә дифоншон, зэ натар таму донли нўли. Ту йитян дэ шукур җечиди нэйитян жынму шудо йидарни ги Хўда налэ заён гўрбанидини (кан Җефон 12:15-20; 13:3-10; Левит 23:6-8; Фур 28:17-25; Фалү 16:8).

МОАВЖЫНМУ – Җысы Моавди хубый. Моавсы Лутди эрзы, Ибращимэ шынжынди җыэрзы. Ба та Лутди да нүзы сын-ёнхали. Таму зэ Моав дифонни җўли. Җысы зэ Сыхэ дунбонгәди йигә чўчын ходи гуйҗя. Моавжынму зунхў Хамос җя-хўдали. Тамуди йүян зущён яхўти йүян. Тамусы исраилжынмуди дўшман.

МОЛОХ – Җысы Ханаан дифонди жынму бэвонди йигә җя-хўда. Жынму, чүанпин аммонжынму, зунхў Молохли. Ги та ба гәҗяди ваму җүли гўрбанили.

МУНАФИК – Җуонди хожын.

МУСА – Вида шынжын (замуди шыдэ зочянди бонҗер 3400 няншон); Хўда җё та ба яхўти минжын да Египетди япыйшон җефончўлэли. Зэ Синай саншон Хўда ги Муса ба Тади шыгә фынфу зэмусы йиче данлин фалү дэ минлин гигили.

МУСАДИ ФАЛҮ – җысы зэ Торати Китабу литу щехади йиче фынфу, минлин дэ фалү. Ба җыще фынфу Хўда чечў Муса шынжын ги яхўтижынму гигили, җё таму зунхўни.

МЯНДИ ДЭ ЛЁНШЫДИ ГЎРБАНИ – Җочў Мусади Фалү, ба җыгә гўрбани да мәдаҗәхади хуэйҗәсы цохади мыйзышон, хуэйҗәсы да мыйзыди мяншон дэ да ташон шохади мәмәшон зўдини. Чўгуә җыгә ги мян литу ба чин-ю дэ шоди щён хуәгидини.

НАЗОРЕЙЖЫН – Җыгә «назорейжын» хуа да яхўтиди назир – «ги Хўда җёгиди», «ги Хўда фынгиди» хуашон чўлэди. До исраилжынмушон мый йигә жын – нанжын хуэйҗәсы нүжын, сый вонщёнди ба гәҗя на динхади сыхур хуэйҗәсы ба йиче шуфу ги Хўда җүги, гиди вардэ чынха назорейжынни. Җочў җыгә вардэ, та бу нын хә путоҗю дэ быйҗю, бу нын чы сын хуэйҗәсы сэганди путо зэмусы да путошон зўхади йиче. Назорейжын бу нын ти туфа дэ гуа хўзы. Ба вардэ ванчынлиди йиху, назорейжын ё ба туфа тидё ги Хўда ба заён гўрбани налэни.

НЭГЭ ДУН-Я – На яхўти хуа җёди «Шеол». Жынму вучонлиди йиху до җыгә вәршондини. Суандисы, та зэ димянди дин шынчуәрни. «Шеол» бущён дуәзэхэ. Дансы зэ дуәзэхэ литу Хўда ги ю гўнахарди жынму динли зуйлиди йиху, таму шу кўнанни, кәсы вон Шеол литу йиче жын дочидини – есы гундожын, есы ю гўнахарди. Зэ Гуйҗун Китабу литу Шеол бёфәдисы вучон хуэйҗәсы фынкын.

ПАСХА ҖЕЧИ – Песах (яхўти йүян). Җысы исраилжынму гуәди ту йигә җёмын җечи. Ба җыгә җечи няннян җынйүә шы сы нэйитянди хушон гуәдини. На яхўти хуа ба җынйүә җёди «Авив»; җыгә бонҗерсы замуди сы йүә. Җыгә җечи зыфәдисы Хўда замуҗя ба яхўтижынму да Египетди япыйшон җефончўлэли. Җыгә җечишон исраилжынму ё зэ ёнгозыни дэ чыни (кан Җефон 12:1-13, 21-51; Левит 23:5; Фур 28:16-25; Фалү 6:1-7).

ПИННАН ГЎРБАНИ – Җысы ги Хўда дощеди гўрбани. Ба җү гўрбаниди сынлин зэдёлиди йиху, ба тади дин ходи йилэзы ахун зэ шо гўрбаниди җуәзышон шодёдини. Ба ди эрлэзы җүха гўрбаниди жу тади җящя дэ ахун чышондини. Җыгә лянхә чыди чынха лян Хўда фәхәди гощин җечи дэ лян Хўда хуэйфу лэвонди щёнҗынли.

РЕФАИМЖЫНМУ – Җысы зэ Ханаан җўхади йигә минжын, йиху исраилжынму ба җыгә димян җаншонли. Зулян енакди хубый йиён, рефаимжынмусы го ханҗяди дэ җиндади жын.

СИНАЙ – Гуйҗун сан, ба та хан җёдисы Хорив. Зэ җыгә саншон Хўда ги Муса шынжын ба Гәҗяди Фалү гигили. Та зэ Египет Синайди банхэдонини.

ТЯНЩЯН – Хўда зохади мәю шынзыди, ю эргилиди хуәвар. Тянщян зэ тяншон җўдини, кәсы таму җочў Хўдади фынфу нын до диҗешон, ба Хўда җё таму ганди сычин ганни.

УРИМ ДЭ ТУММИМ – Җысы лёнгә гуйҗун дунщи, ба таму зэ лянлянзыди кудэзыни гәдини. Вын Хўдади вонщёнди сыхур, яхўтиди да ахун ба таму зэ конзышон дэли. Данпа җы зущён җуа чирди йиён, җисы йигә дунщиди йисысы «зусы», данлинди – «бусы».

ФАЛҮ ФУ – Җыгә бёщян нын ба Хўда ги Муса шынжын гихади йиче Торати Китабу зыфәги. Та литу ю вугә фуни: Датур, Җефон, Левит, Фур дэ Чунфә фалү. Җыгә бёщян хан нын ба Торати Китабуди ди вугә фуди йилэзы канги (җысы Чунфә фалү фу), зэ натар щедисы гәёнди фалү, фынфу дэ минлин.

ФИЛИСТИМЖЫНМУ – Зэ Филистия җўхади минжын. Җыгә гуйҗя зэ Палестина димяншонди Диҗунхэди щи-нанди янзышонни. Ба филистимжынмуди чўшы хощён хан җыбудо; суандисы таму да щянзэди Греция бангуәлэди. Таму бущён зэ Ханаан җўди данлин минжын. Ю йибян ба таму җёдисы «мә зўха суннэтиди», йинцысы таму мә җочў җыгә куйчын зу, суйжан зэ Палестина җўди данлин минжынди җунҗянни җыгә куйчынсы җун-ёди (чуанфәкэди). Филистимжынму ги Палестинади вугә чын зали гынли – җысы Газа, Аскалон, Геф, Азот дэ Екрон. Җисы исраилжынму ба Ханаан гуйҗя җаншон, нэхур филистимжынму чынха тамуди дин дади дўшманли.

ХАЛДЕЙЖЫНМУ – Җысы зэ Тигр дэ Евфрат хәди хамянни дэ Персия хэван янзышон җўхади минжын. Йиху халдейжынмуди дифон бёҗытуә Вавилон гуйҗяли.

ХАМОС – Җысы моавжынму бэвонди йигә җя хўда.

ХАНААН (яхути хуа: Кенаан) – Җысы Палестинади йигә гўдэ минзы. Ю йибян ба җыгә минзы ги туанйүарди димян сыйүнли. Ба Финикия, Тир, Сидон дэ данлин чынпуди жынму е җёдисы хананейжынму.

ХАНАНЕЙЖЫНМУ – Җысы Ханаанди хубый, тасы Хамди эрзы, Нухди сунзы. Таму зочян зэ Палестина җўли, йиху исраилжынму ба җыгә димян җаншонли. Щянтян хананейжынму зэ хэянзышон дэ Иордан хәди щибонгә янзышонди чўчын ходи пинйүанни җўли. Дансы ба таму лян саншон җўди аморрейжынму фынщёкэ, хананейжынму чинчир зущён пинйүанди жынму вончў чўдини. Йиху хананейжынмуди минзы бёфәтуә зэ Палестина җўди йиче жынли. Хананейжынму щинфу чўчын ходи җя хўда Ваал дэ ю җинди, ги щинэди нүхўда Астартали.

ХАРАМ – Җыгә хуа на яхўти йүян фәдисы «херем», на араб йүян фәсы «харам». Җыгә хуа ю җигә йисыни. Билүн, җочў Хўдади фалү жынму бу нын ган гәёнди сычин (билүн, чы җўжу). Җыгә хуа хан нын бёфә Хўда йинавар юди фугуй. Җы зусы ги Хўда фынгиди бавэди дунщи, сынлин хуэйҗәсы жын; Хўда чынха җыгә дунщиди йинаварди Җонгуйдили. Ба җыгә дунщи бэвон Хўдади сыхур сыйүндини хуэйҗәсы ба та ё щёмедёни. Дансы ба булүн нагә дунщи, сынлин хуэйҗәсы жын җёчын «харам», җыгә бёфәдисы ба та да жынмуди шәхуэй литу ликэ, ба та ги Хўдади шуни җёдэги. Ба җымуҗяди жын, сынлин хуэйҗәсы дунщи щёмедёдини. Йинви нэгә ба таму суандисы ги Хўда җүгиди.

ХЕРУВИМ (яхўти хуа) – Җысы фусы Хўдади Тянщянму. Ба таму хуади зущён ю бонзыди, тамуди лянмян лян жынди йиён.

ХЕТТЕЙЖЫНМУ – Җысы Ханаан эрзыди Хетди хубый. (Ханаансы Хамди эрзы, Нухди сунзы (кан Датур 10:15). Зэ замуди шыдэ зочянди бонҗер 1200 няншон хеттейжынму юли хын дади гуйҗяли, тади җинчын зэ щянзэди Турция димяншонни. Җыгә гўйҗяди бянҗе до Ханаан димяншондини, йинви нэгә зэ гуйҗун Китабушон зыфәдини, хеттейжынму зэ Ханаан зочян җўли, йиху ба җыгә дифон исраилжынму җаншонли (кан ХАНААН, ХАНАНЕЙЖЫНМУ).

ХӘТУН ЩЁНЗЫ – Җысы на җин езы бочўди муту щёнзы. Зэ та литу цундисы лён пян шыту, зэ шытушон щеди Шыгә Датянмин.

ХИВВЕЙЖЫНМУ – Җысы зэ Ханаан җўхади йигә минжын, йиху исраилжынму ба җыгә дифон җаншонли. Таму зэ гуйҗяди җунщин йилэр җўли (кан ХАНААН, ХАНАНЕЙЖЫНМУ).

ХОРИВ – Җысы гуйҗун сан, ба та хан җёдисы Синай. Зэ җыгә саншон Хўда ги Муса шынжын ба Гәҗяди Фалү гигили. Та зэ Египет Синайди банхэдонини.

ХОРРЕЙЖЫНМУ – Җысы зэ Ханаан җўхади йигә минжын, йиху исраилжынму ба җыгә дифон җаншонли.

ХЎДАДИ ШЫН ЛИН – Рохалхўдўс (араб йүян) зусы Хўда йинавар юди Лилён. Җисы Хўда зэ җыгә дун-яшон ган сыкэли, зэ Гуйҗун Китабу литу фәдисы Тади Шын Лин ганли җыгә йинщёнли.

ХЎДАДИ ГУЙҖУН ҖОНФОН – (кан ГУЙҖУН ҖОНФОН).

ЧУЙ ЛАБАДИ ҖЕЧИ – Ба җыгә җечи чи йүәди ту йитян гуәдини (на яхўти хуа ба чийүә җёди «Тишри»; җыгә бонҗерсы замуди җюйүә хуэйҗәсы байүә). Җы йитян исраилжынму бу нын зў сыса хуә. Ба чуй лабади шынчи тинҗян, таму ё шудо йидарни ги Хўда налэ гўрбанини (кан Левит 23:23-25; Фур 29:1-6).

ШАНБЭ – Шаббат (яхўти йүян) – җыгә хуади йисысы «нанвын, хуанха». Җочў Хўда гихади фалү җысы йигә гуйҗун йитян. Шыгә Датянмин литуди ди сыгә тянмин. Шанбэ җы йитян йиче исраилжын бу нын зў сыса хуә (да җўма хушон до шанбэ хушон). Җы йитян исраилжынму ё шудо йидарни куаҗён Анлахў Торляни, ги Хўда ган гунсыни. Ахунму налэ лёнгә шоди гўрбанидини, зэ гуйҗун вәршон ба цун зўхади щинщүан мәмә гәхадини.

ЩЕ – Зэ Гуйҗун Китабу литу ще ю да йисыни. Ще гуонсы Хўдади, ба та суандисы җю минди дунщи. Йинви нэгә дансы ба булүн сый дасы, тади ще тондо димяншон, нэхур димян чынха буганҗиндили. Ви ба жынму хуэйҗәсы шо гўрбаниди җуәзы зў ганҗин, җү гўрбаниди сыхур е сыйүн щели.

ШЕКЕЛЬ ЙИНЧЯН – Зэ Хўдади гуйҗун җонфонни сыйүнди йинчянди фынлён. Йигә шекель йинчян литу бонҗер ю 11 граммни.

ШОДИ ГЎРБАНИ – Җысы байир гўрбани, йинцысы ба җү гўрбаниди сынлин зэлиди йиху, ба тади йиче куэзы зэ шо гўрбаниди җуәзышон шодёдини. Зэ данлинди гўрбанишон ба сынлинди юди куэзы шодёдини, ба юди чыдёдини. Ба шоди гўрбани жынму ги гәҗя мә шынхади, та дусы Хўдади. Җыгә гўрбани зыфәдисы җү гўрбаниди жын шыщин-шыйи щинфу Анлахў Торлядини.

ШО ГЎРБАНИДИ ҖУӘЗЫ – Җыгә, зущён да щёнзыди, на тун езы бочўди җуәзы зэ гуйҗун Хўдади җонфонди йүанзыни зандини. Зэ та готу ба налэди сынлин дэ лёншыди гўрбани шодини. Җуәзыди сыгә гуэзышон ю сыгә гәни: җы сыгә гәди ёнзы зущён ню тушонди гә йиён.

ШО ЩЁНДИ ҖУӘЗЫ – Җыгә на җин езы бочўди будади җуәзы зэ гуйҗун Хўдади җонфонди Гуйҗун вәршон зыдини. Та зэ чуонлянзыди чянмяннини, ба хәтун щёнзы гуанчўдини. Зулян шо гўрбаниди җуәзы йиён, җуәзыди сыгә гуэзышон ю сыгә гәни: җы сыгә гәди ёнзы зущён ню тушонди гә йиён. Яхўтиди да ахун мый йигә ганзо дэ хушон зэ та готу ба ги Хўда налэди шо щёнди гўрбани шодини. Ви ба шо щёнди җуәзы зў ганҗин, мый йинян ба тади гә лян җүха гўрбаниди ще мәдини.

ШОДИ ЩЁН – Зэ зыҗиди сынхуәшон исраилжынму сыйүнли заён гуйҗунди цуан дунщили. Җы гуон бусы зэ тянтянди йүнтушон, хансы ви зунхў Хўда. Шоди щён литу ю оних, стакт, цуан халван дэ ладанни. Ба таму зўчын йиёнди хуәдёдини, җучын мянмянзыдини. Исраилди ахунму мый йигә ганзо дэ хушон зэ байир шо щёнди җуәзышон (кан ШО ЩЁНДИ ҖУӘЗЫ) зэ гуйҗун Хўдади җонфонни, йиху зэ Иерусалим сыни (кан Исх 30:7-9) ба налэди щён шоли. Шо щёнди куйчын ю фәхәди дэ каншуди җинни.

ШУЩИН – Хухуэй, жын гәҗяди гўнахар зэмусы вонщён гэбян гәҗяди ганбан, вончян шәлүди зэ бу ган гўнахарли.

ШЫГӘ ДАТЯНМИН – Лён пян шытушон щехади Хўдади шыгә да фынфу (кан Җефон 21:1-17; Фалүди чунфә 5:1-21).

ШЫНЖЫН (наби – араб йүян) – Җыгә хуа зыфәдисы ба Хўдади хуа тинли йиху ба җыгә хуа ги жынму нын фәди сунщинжын. Шынжын җё жынму пащён Хўдани, ба Тади фынфу ганни зэмусы бу җё ган гўнахар. Шынжын ба йүди сычин нын җыдо.

ШЫТУ ҖЎЗЫ – Җысы йигә да шыту, Ханаан дифоншон җўди вэдожынму бэвон тали. Та зэ шо гўрбаниди җуәзы гынчян, зущён җўзы йиён, лилизы зандини. Җыще шыту жыншы җя хўда Ваал дэ нүхўда Астартадини.

ШЫЧИР – Җысы җочў Мусади фалү ги Хўда яндин фынгиди дунщи лян чянди шылэзы, йидяндяр щён зэкати.

ЯГЎБЭ – Шынжын, Исхар шынжынди эрзы, Ибращимэ шынжынди сунзы. Та ю шы эргә эрзыни, йиху таму чынха яхўтижынмуди шы эргә зўди зўщянли. Зэ Гуйҗун Китабу литу ба җы шы эргә зў җёдисы исраилжынму, йинцысы Ягўбэди данлин минзысы Исраил.

ЯХЎТИ – Ягўбэ шынжынди шы эргә эрзы литуди йигә, яхўти зўди дэ йиче яхўтижынди зўщян. Инҗил Китабушон ба исраилжынму хан җёди яхўтижынму. Да Яхўти зўшон йиху йиче исраил дэ яхўтиди хуоншон зэмусы җынмуди Җюминҗя Эрса Мәсих чўли шыли.

ЯХЎТИ ДИФОН – Яхўтижынмуди гуйҗя, та зэ Палестина дифонди нанбонгәни; яхўтижынмуди зўгуй. Тади дин дади чынпусы Иерусалим.

ЯХЎТИЖЫНМУ – Яхўти шынжынди йиче хубый, есы йиче исраилжынди данлин минзы.

ЯХЎТИ ЙҮЯН – Исраилжынму вон Вавилон гуйҗя (җысы зэ заму шыдэ зочянди 586 няншон) банди щянтян, таму сыйүн җыгә йүянли. Исраилжынму да Вавилон хуэйлэди йиху, дуәйибанзы жын на арамей йүян фәтуә хуали. Гуйҗун Китабуди хын дуәди буфын на яхўти йүян щехади.

Table of Contents

Гуйҗун Китаб

Торати Китабу

- Торати Китабу

- Фур

- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
- 31
- 32
- 33
- 34
- 35
- 36

ДИЛИТЎ

Хуадян (торат)

АДАН
АНЛАХЎ ТОРЛЯ
АМАЛИКЖЫНМУ
АМИНЭ
АММОНЖЫНМУ
АМОРЕЙЖЫНМУ
АСТАРТА
АХУНМУ
БОХЎҖЯ
БЭ ГУЙҖУН МӘМӘДИ ҖУӘЗЫ
ВААЛ
ВАРДЭ
ВӘПЫНЗЫ ҖЕЧИ
ВОН БЫЙНИ ЩИ ГЎНАХАРДИ ЖЫЗЫ
ВЭДОЖЫН
ГАЛИЛЕЯ
ГЕРГЕСЕЙЖЫНМУ
ГӘ МЫЙЗЫДИ ҖЕЧИ
ГУЙҖУН ВӘР
ГУЙҖУН ҖОНФОН
ГУЙҖУН ҖОНФОНДИ ЙҮАНЗЫ
ГУЙҖУН КИТАБУ
ГУЙҖУН ЛИЩИН
ГУЙҖУН МӘМӘ
ГУЙҖУН ЩЁН-Ю
ГУЙҖУН ЮДЫНЗАН
ГУН-ЁН (жунгуә хуа)
ГЎНАХАР
ГЎРБАНИ
ДА АХУН
ДАНЛИН ХЎДАМУДИ ЁНЗЫ
ДИН ГУЙҖУН ВӘР
ДЭЦЭ ХЎДА
ЕВУСЕЙЖЫНМУ
ЕНАКДИ ХУБЫЙ
ЕФОД
ҖИНШЫН
ҖЎ
ЗОНГУЙ
ЗЎ
ИБРАЩИМЭ (ИБРАМЭ)
ИОРДАН ХӘ
ИСМАИЛ, ИСМАИЛҖЯДИ ЖЫНМУ
ИСРАИЛ
ИСХАР
ЙИНПАН
КЕНЕЙЖЫНМУ
КОНЗЫШОН ДЭДИ ЛЯНЛЯНЗЫ
КЭРАМЭТИ
ЛАДАН ЩЁН
ЛЕВИТЖЫНМУ
ЛЁН ПЯН ШЫТУ
ЛИВАН САН
МАДИАН, МАДИАНЖЫНМУ
МАННА ЛЁНШЫ
МАФЫНБИН
МӘЮ ЖЁМЯНДИ МӘМӘ ҖЕЧИ
МОАВЖЫНМУ
МОЛОХ
МУНАФИК
МУСА
МУСАДИ ФАЛҮ
МЯНДИ ДЭ ЛЁНШЫДИ ГЎРБАНИ
НАЗОРЕЙЖЫН
НЭГЭ ДУН-Я
ПАСХА ҖЕЧИ
ПИННАН ГЎРБАНИ
РЕФАИМЖЫНМУ
СИНАЙ
ТЯНЩЯН
УРИМ ДЭ ТУММИМ
ФАЛҮ ФУ
ФИЛИСТИМЖЫНМУ
ХАЛДЕЙЖЫНМУ
ХАМОС
ХАНААН (яхути хуа: Кенаан)
ХАНАНЕЙЖЫНМУ
ХАРАМ
ХЕРУВИМ (яхўти хуа)
ХЕТТЕЙЖЫНМУ
ХӘТУН ЩЁНЗЫ
ХИВВЕЙЖЫНМУ
ХОРИВ
ХОРРЕЙЖЫНМУ
ХЎДАДИ ШЫН ЛИН
ХЎДАДИ ГУЙҖУН ҖОНФОН
ЧУЙ ЛАБАДИ ҖЕЧИ
ШАНБЭ
ЩЕ
ШЕКЕЛЬ ЙИНЧЯН
ШОДИ ГЎРБАНИ
ШО ГЎРБАНИДИ ҖУӘЗЫ
ШО ЩЁНДИ ҖУӘЗЫ
ШОДИ ЩЁН
ШУЩИН
ШЫГӘ ДАТЯНМИН
ШЫНЖЫН (наби
ШЫТУ ҖЎЗЫ
ШЫЧИР
ЯГЎБЭ
ЯХЎТИ
ЯХЎТИ ДИФОН
ЯХЎТИЖЫНМУ
ЯХЎТИ ЙҮЯН